كاسپييدٸڭ ارعى جاعى, بەرگٸ جاعى...

كاسپييدٸڭ ارعى جاعى, بەرگٸ جاعى...

باكۋ ساپارىنان جولجازبا

باكۋ بٸزدٸ جىلى قارسى الدى. ەكٸ ماعىناسىندا دا. بٸز تٷسكەندە باكۋدە جاڭبىر سەبەزدەپ, ون گرادۋس جىلىلىق كٶرسەتسە, ەكبار قوشالى باستاعان قارسى الۋشىلار قوس بەتٸمٸزدەن سٷيٸپ, «كارداشىم» دەپ تٶس تٷيٸستٸرگەندە جىلىلىق تسەلسييدٸڭ جٷز گرادۋسىنا جەتٸپ, تٷركٸ قانىمىز بۇرق-سارق قايناپ جاتقان...  

ەزٸربايجاننىڭ عيمارات سالۋ مەن مەدەنيەت سالاسىنداعى ارتىقشىلىعى ەۋەجايىنان باستاپ سەزٸلدٸ. بٸز استانادان جاڭا ەۋەجاي سالعانىمىزبەن, ەزەربايجاننىڭ ەسكٸ ەۋەجايىنان اسىپ كەتە الماپپىز. ەلبەتتە, بٸزدٸكٸ دە وسال ەمەس. ٶزٸمٸز قيت ەتسە سالىستىرىپ ٷيرەنگەن ٶزبەكستان مەن قىرعىزستاننىڭ قاسىندا كٶش ٸلگەرٸ. بٸراق, گەيدار ەليەۆ اتىنداعى ەزٸربايجان ەۋەجايىنىڭ اق مرامورى مۇنتازداي جىلتىراپ, ەدەنٸنە قاراساڭ ەكبەتٸنەن قۇلاي ٷڭٸلگەن ٶز بەينەڭدٸ كٶرەسٸڭ. سول قۇلاعى قالقيعان بەينەڭ تاڭدانىسىن جاسىرا الماي تۇرعانىن تاعى بايقايسىڭ. بٸزگە ەندٸگٸ جەردە ٶزبەكستان مەن قىرعىزستاندى جايىنا قالدىرىپ, ەزٸربايجانمەن بوي تٷزەۋ كەرەك-اۋ دەگەن وي سول سەتتە جىلت ەتكەن.

بٸزدٸ تاڭ قالدىرعان ەكٸنشٸ دٷنيە – ەزٸربايجاندىق جاستار. ەكبار قوشالىنىڭ قوسىنىنا ەرٸپ كەلگەن جاستاردىڭ بٸردٸ-ەكٸلٸسٸ بولماسا, ٶڭگەسٸ ورىسشا بٸلمەيتٸن بولىپ شىقتى. بۇل قالاي? ٶزٸمٸزبەن قاتار ەگەمەندٸك العان ەل ەمەس پە? بٸزدٸڭ جاستار انا تٸلٸنەن جەرٸپ, ورىسشا شٷلدٸرلەپ جٷرگەندە بۇلاردٸكٸ ورىسشانىڭ بٸر سٶزٸن «اڭلامايدى». ەسەسٸنە تٷرٸكشە مەن اعىلشىنشاعا بار. ٸشكٸ تٷيسٸگٸمٸز لاتىن قارپٸنە ەرتەرەك كٶشكەندە بٸز دە وسىلارداي بولار ما ەدٸك دەيدٸ. بار مەسەلە وسىندا شىعار. ەيتپەسە, بۇل باۋىرلار دا رەسەيمەن قوڭسى قونىپ, الىس-بەرٸس جاساپ وتىرعان ەل.

بٸر دٷكەنگە ساۋدا جاساي بارىپ, الار زاتىمىزدى ساتۋشى قارىنداسقا تٷسٸندٸرە الماي قينالعان سەتتە موسقالداۋ ەزٸربايجان كٶمەككە كەلدٸ. «جاستارىڭىزدىڭ ورىسشا بٸلمەيتٸنٸنە سٷيسٸنٸپ تۇرمىن» دەگەنٸمە, «ەسەسٸنە ەزٸربايجانشا جاقسى بٸلەدٸ» دەپ جاۋاپ قاتتى. بۇل ونى ماقتانىشپەن ايتتى. ٸس-قاعازى انا تٸلٸندە جٷرمەيتٸن, جۇرتىنىڭ جارتىسى ٶز تٸلٸن بٸلمەيتٸن ھەم بٸلگٸسٸ كەلمەيتٸن قازاقستاندىقتىڭ الدىندا ماقتاندى. لاتىن قارپٸنە جەدەل كٶشۋٸمٸز كەرەك ەكەنٸنە لاجسىز سەندٸك وسى سەتتە. قازاق زييالىلارى بٸر-بٸرٸمەن ايتىسىپ, قيت ەتسە ٶزبەكستاننان مىسال ايتىپ ۋاقىت وزعىزىپ جٷر. لاتىن قارپٸنە بايلانىستى ايتار تاعى بٸر جايت بار. بٸز بالاقتاعى ٷتٸردٸ باسقا شىعارىپ, كەزٸندە احمەت بايتۇرسىنۇلى قولدانعان «ە» تاڭباسىنان باس تارتىپ «ا» تاڭباسىنىڭ تٶبەسٸن تٷرتتٸك. ال ەزٸربايجاندىقتار ونى 1992 جىلى لاتىن قارپٸنٸڭ قاتارىنا قوسىپ, ەلٸ كٷنگە دەيٸن تيٸمدٸ پايدالانىپ كەلەدٸ. وسى مەسەلە قايتا قارالسا ھەم «ە» تاڭباسى قاز-قالپىندا قالسا ەdemi بولار ەدٸ. كيريليتسادا دا «ە» قارپٸ بولعان ەمەس. ٶزٸمٸز قوسقانبىز. ياعني, بۇل بٸزدٸڭ تٶل قارپٸمٸز.

ەزٸربايجاندا 1 دوللاردىڭ قۇنى 1 مانات, 50 تيىن. بٸز 1 دوللاردى 333 تەڭگەگە ساتىپ الىپ ەدٸك اقتاۋدان. ەكونوميكالىق جاعىن ەكونوميستەر بٸلەر, بٸراق, اقشاسى قۇندى. بەلكٸم, وسىنىڭ ەسەرٸ بولار, كٶشەسٸندەگٸ قوعامدىق كٶلٸكتەن باستاپ, پوليتسيياسى مٸنگەن «سٷرجەكەيگە» دەيٸن كٸل جاڭا ەۋروپالىق. بٸزدٸكٸندەي يۋلاپ-قيۋلاپ ۋاز مٸنگەن تەرتٸپ ساقشىلارىن كٶرمەدٸك. كٶشەدەگٸ قاراشا حالىق تا كٶڭٸلدٸ كٶرٸنەدٸ. جٶن سۇراساڭ جولعا سالىپ ەبٸگەر. تۋريزم سالاسىندا تاعى بٸر ۇتقان جەرٸ بار. ول تۋريستكە مەيماندوستىقپەن قاراپ, قاتتى تايراڭداپ كەتپەسە ايىپپۇل سالۋ اتىمەن جوق. بٸر جاعى باۋىرلاس ەلدە جٷرگەندٸكتەن, ەكٸنشٸ, تۋريست ەسەبٸندە بولعاندىعىمىزدان ٶزٸمٸزدٸ ەركٸن سەزٸندٸك. ارمەنييا مەن اراداعى قاقتىعىستى ايتساڭ كەز-كەلگەن ەزٸربايجاندىق جانىپ تٷسەدٸ. بٸز وندايدا «ەلباسىمىز سٸزدەردٸ قولداپ, ارمەنييادا ٶتكەن جيىنعا بارماي قالعان. بۇل جاپپاي قازاق جۇرتىنىڭ ۇستانىمىن بٸلدٸرەدٸ. بٸز قارىنداس جۇرتپىز» دەيمٸز. ولار تٷبٸ «تٷركٸ وداعىن قۇرۋ كەرەكتٸگٸن ايتادى.» ويىمىز وسى جەردە تٷيٸسٸپ, تٷركٸ جۇرتىنىڭ كەتكەنٸ مەن كەلەرٸن ۇزاق ەڭگٸمە ەتەمٸز. ولاردىڭ قازاق اقىندارىن تەرجٸمەلاپ, تٷركٸ جۇرتىنىڭ جاس اقىندارىن باكۋدا جيناۋىنىڭ دا باستى سەبەبٸ وسى عوي. باۋىر جۇرتقا جاقىن بولۋ. بٸزدٸڭ تەگٸمٸز بٸر, تٸلەگٸمٸز بٸر, جٷرەگٸمٸز بٸر...

حوش, باكۋگە بارعانداعى ماقسات – پوەزييا فەستيۆالٸنە ورالايىق. ٶز باسىم تٷركٸ جۇرتى جاستارىنىڭ پوەزييا فەستيۆالٸنە وسىمەن ەكٸنشٸ رەت قاتىسىپ تۇرمىن. 2015 جىلى تاتارستاندا ٶتكەن عابدوللا توقاي اتىنداعى جيىنعا بارعانبىز. سول جەردەن تاپقان دوستارمەن باكۋدە قاۋىشىپ مەرە-سەرە بولدىق. ەسٸرەسە, «بٸز دە تٷرٸكتٸڭ بٸر بالاسىمىز» دەپ جٷرەتٸن جاقۇتتان كەلگەن ساحا جٸگٸتتەرٸ گاۆريل اندروس پەن رٷستەم كاجەكين. سٶزدەرٸن تٷسٸنبەسەك تە ٶزدەرٸن جازباي ۇعىپ, نيەتٸمٸز بٸر ەكەنٸن قازان قالاسىندا-اق بايقاعانبىز. بۇل دوستاردان جاقۇت ەلٸندە شىڭعىس حاندى قۇداي ساناتىنا قوساتىنىن ەستٸپ قايران قالدىق. بۇلار دا ٶز ەلٸندە شىڭعىس حان بٸزدٸكٸ دەپ ايتاتىنىن ٸش سەزەدٸ. ەلدٸڭ بەرٸ بٸز ەمەس قوي, قاعانى مەن قاعىنان جەرٸگەن. بۇل باۋىرلار تٷبٸ بٸر تەۋەلسٸزدٸك الىپ, بايراق جەلبٸرەتەتٸنٸنە ٶز باسىم يمانداي سەندٸم. يديولوگيياسى شىڭعىس حان بولعان ەل بودان بوپ تۇرا الماس...

بٸز «جاڭا باكۋ» دەگەن قوناق ٷيگە ايالدادىق. ون توعىز قازاق شەيٸرٸ. «ابىلايدىڭ اسىندا شاپپاعاندا...» دەگەندەي, ەزٸربايجاندا قازاق اقىندارىنىڭ انتولوگيياسى شىعىپ جاتسا, ومالىپ قالاي جاتپاق? وسى انتولوگييانىڭ شىعۋىنا كٷندٸز وتىرماي, تٷن ۇيىقتاماي ەڭبەك ەتكەن تاناگٶز تولقىنقىزى باستاپ, بٸز دە كاسپييدٸڭ ارعى جاعالاۋىنان بٸراق شىققانبىز. فەستيۆال باعدارلاماسى بويىنشا ەزٸربايجاننىڭ تىنىس-تٸرشٸلٸگٸمەن جەتە تانىستىق. حانعا لايىق قۇرمەت كٶرسەتٸلدٸ. بۇل ەلدە بٸزدەگٸدەي ەمەس, بٸر پالاتالى پارلامەنت ەكەن. سول پارلامەنت ٷيٸندە بٸرٸنشٸ رەت ٶزگە ەلدٸڭ اقىندارى قوناق بولدى. ول -  بٸز. بۇدان دا بٶلەك بٸرنەشە مەكەمەدە, بٸرنەشە سىيلى اعانىڭ الدىندا قابىلداۋدا بولدىق. ەزٸربايجاننىڭ اعا بۋىن اقىندارىمەن كەزدەستٸك. جىر وقىلدى, نۇر تٶگٸلدٸ.

ەزٸربايجاننىڭ قازاققا ىقىلاسى ەرەكشە. كٶشەدەگٸ كٶلدەنەڭ ٶتكەنٸ «كارداشىم» دەپ قۇشاتىنىن جوعارىدا ايتتىق. باۋىرمال ھەم ٶز تاريحىن تاسقا باسىپ, ۇمىتپاۋعا سەرت ەتكەن ەل ەكەن. بٸزگە ۇلت زييالىلارى جاتقان پانتيوناتىن كٶرسەتتٸ. بۇل بٸر يران باق. سەماد ۆۋرگۋننىڭ باسىنا تاعزىم ەتٸپ, بەت سيپاپ, گٷل شوعىن قويدىق. اتاقتى ەنشٸ مٷسلٸم ماگاماەۆ تە ٶز اماناتى بويىنشا وسى جەرگە جەرلەنٸپتٸ. بٸزدٸڭ استانادا سالىناتىن پانتيونات تا وسىدان بٸر كەم بولماسا ەكەن دەيسٸڭ. ۇلت زييالىلارىن بٸر قورىمعا جەرلەۋ ەۋەلدە قازاقتان باستالماپ پا ەدٸ? قوجا-احمەت ياسساۋي كەسەنەسٸ ايعاق. ودان ەرٸدە ساق پەن عۇن قورىمدارى بار...

بٸز بۇدان ەرٸ 1990 جىلى ۇلت تەۋەلسٸزدٸگٸ ٷشٸن شاھيت كەشكەن ەزٸربايجاندىق باۋىرلىر رۋحىنا قويىلعان ەسكەرتكٸشكە باردىق. «قارالى قاڭتار». قاپتاعان ەسكەرتكٸش تاقتانىڭ ٸشٸنەن 14 جاسار بالانىڭ بەينەسٸن كٶرگەندە جٷرەك سوعۋىن بٸرەر سەكۋندقا توقتاتقانداي, دەمٸمٸزدٸ ٸشكە تارتىپ تۇرىپ قالدىق. بۇل ەل تەۋٸلسٸزدٸككە دەل بٸز سەكٸلدٸ قان تٶگٸپ جەتتٸ. دەل بٸزدەي قاسٸرەتپەن جەتتٸ. «سەندەردە دە وسىنداي قىرعىن بولدى عوي 1986 جىلى» دەيدٸ ەزٸربايجاندىق دوستارىمىز. باس يزەدٸك. ەسٸمٸزگە ەندٸ تٷسكەندەي. بٸز تٷبٸ سول شاھيتتارىمىزدى ۇمىتىپ تىناتىن شىعارمىز. ۇمىتىپ بارامىز... ون التىنشى جەلتوقسان كٸمنٸڭ ەسٸندە? بٸز بۇل ۋاقىتتا قالالاردا شىرشا جاعىپ, جاڭا جىلعا قامدانىپ جاتامىز. قايسىمىز مەشٸتكە بارىپ قۇران وقىتتىق شاھيتتەرگە? ەزٸربايجاندىقتار باكۋدىڭ ەڭ كٶرنەكتٸ جەرٸنە, تۋريستەردٸڭ ەڭ كٶپ كەلەتٸن جەرٸنە قان مەنەن جاس ارالاس تارلان تاريحىن تاسقا قاشاپتى. بۇل جەر 1918 جىلدان بەرٸ شاھيتتەر الاڭى اتالسا كەرەك. بٸرٸنشٸ بۇل جەرگە ەزٸربايجاندى ارمەنييانىڭ تەپكٸسٸنەن اراشالاۋعا جەتكەن تٷرٸك باۋىرلار جەرلەنٸپتٸ. بٸراق, كەڭەس ٷكٸمەتٸ ورناي سالا شاھيتتەردٸڭ مٷردەسٸن دالاعا تاستاپ, بۇل جەرگە سەرگەي  كيروۆ اتىندا ساياباق اشقان ەكەن. ال 1990 جىلدىڭ 20 قاڭتارىندا بۇل ساياباقتا 120 قابٸر قازىلىپ, ساياباق قايتادان شاھيتتەر الاڭىنا اينالىپ, قاڭتار ايى «قارالى قاڭتار» اتالعان-دى. بٸزدٸڭ تاريح ەلٸ كٷنگە دەيٸن «اۋىز ەدەبيەتٸ» سەكٸلدٸ «اۋىزشا تاريح» بولىپ قانا كەلە جاتىر. ەلباسىنىڭ «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى اياسىندا الماتى مەن استانادا شاھيتتەر الاڭىن اشىپ, 1986 جىلعى قىرعىندى «وقيعا» ەمەس, «ۇلت ازاتتىق كٶتەرٸلٸس» دەپ ستاتۋس بەرەتٸن كەز كەلگەن جوق پا? رۋحاني جاڭعىرۋ – جاد جاڭعىرتۋ بولسا كەرەك-تٸ.

ەكٸنشٸ كٷنٸ بٸزدٸ سۋمعايت قالاسىنا اپاردى. كەڭەس ٷكٸمەتٸ كەزٸندە ەر بەسٸنشٸ تۇرعىنى سوتتى بولعان بۇزىق قالا دەپ وقىعانىمىز بار-تىن. كٶز الدىمىزعا ٶزٸمٸزدەگٸ تەنتەك قالالار ەلەستەگەن. جوق, سوتقارلىقتىڭ ٸزٸ دە جوق. كاسپييدٸڭ جاعالاۋىنداعى ەدەمٸ, اق مەرمار قالانىڭ بٸرٸ ەكەن. ونىڭ ٷستٸنە جيھانگەز اقىن دەۋرەن بەرٸكقاجىۇلىنىڭ ايتۋى بويىنشا جەر جٷزٸنٸڭ بٸرٸندە جوق دٷنيە وسىندا بار. ول – پوەزييا ٷيٸ. دەل گەيدار ەليەۆ ورتالىعىنىڭ الدىندا, شاعىن عانا ەپپاق ٷي. پوەزييانىڭ ٶزٸندەي قاراپايىم, پوەزييانىڭ ٶزٸندەي ۇلى! ٸشٸندە نيزامي باستاعان شەيٸرلەردٸڭ كٸتاپ مۇقاباسىنىڭ كٸسٸ بويىنداي ماكەتٸ قويىلىپتى. شٸركٸن, وسىنداي پوەزييا ٷيٸ بٸزدٸڭ قاراعاندىدا بولسا دەپ ارمان قىلدىق. سۋمعايت تا قاراعاندى سەكٸلدٸ عوي. تۋرا استانانىڭ ٸرگەسٸندە. بٸزدٸكٸ ارمانداپ قالۋ. وبلىس ەكٸمٸ ەرلان قوشانوۆتىڭ قۇلاعىنا جەتسە, كٸم بٸلەدٸ, ۇلتجاندى ازامات قوي, ارمان ورىندالىپ قالۋى دا كەدٸك.

ٷشٸنشٸ كٷنٸ دە بٸز قالانىڭ بٸرشاما اباتتى جەرٸن اداقتاپ, باكۋدىڭ سۇلۋلىعىنا سۇقتانۋمەن بولدىق. ەزٸربايجان دەگەن سٶز – الاۋ, وت دەگەندٸ بٸلدٸرسە, باكۋ سٶزٸ – جەل دەگەندٸ بٸلدٸرەدٸ. وسى ماعىنالى سۋرەتتەر ەزەربايجاننىڭ ەلتاڭباسىندا دا بەدەرلەنٸپتٸ. باكۋدىڭ ورتالىق كٶشەلەرٸندە جانعان وتقا ۇقسايتىن ٷش بۇتتى الاۋ بەينەلٸ عيمارات بار. بۇل استانانىڭ سيمۆولىنا اينالعان «بەيتەرەك» سەكٸلدٸ باكۋدىڭ سيمۆولى.

فەستيۆالگە كەلگەن تٷركييا, ٶزبەكستان, قىرعىزستان, تاتارستان, جاقۇت باۋىرلارمەن قويان-قولتىق ارالاسىپ, پوەزييا مەرەكەسٸ بەرەكەلٸ كٷندەرمەن جالعاستى. ەر قايسىمىز ەر ۇلتتىڭ ٶكٸلٸ بولعانىمىزبەن بٸر اتانىڭ بالالارىنداي بٸر جٷردٸك. قازاق مۇندايدى «بٷيرەگٸ بۇردى», «قانىنا تارتتى» دەيدٸ. بۇل بٸزدٸڭ الاش زييالىلارىنىڭ ارمانى. ٷش كٷننەن كەيٸن ەزٸربايجان باۋىرلاردى اۋدارماشىسىز-اق تٷسٸنە باستاعانىمىزدى دا اتاپ ايتايىق.

 اتاتٷرٸكتٸڭ "بٸزدٸڭ بەرٸمٸز پارلامەنت دەپۋتاتى بولا الامىز, مينيستر بولا الامىز, تٸپتٸ رەسپۋبليكا پرەزيدەنتٸ دە بولا الامىز. بٸراق, ٶنەر ادامى بولا المايمىز. سوندىقتان ٶنەر ادامى بٸزدٸڭ (بيلٸكتەگٸلەردٸڭ) ەمەس, بٸز ٶنەر ادامىنىڭ قولىنان سٷيۋگە تيٸسپٸز!" دەپ كەلەتٸن سٶزٸ بار. باكۋ شاھارىندا ەر ۇلتتىڭ اقىلمان اقىندارى جيىلىپ, «تٷركٸ وداعى» جايلى ارمان ايتىستىق. بۇرىنعى قاھارلى تٷرٸك قاعاناتتارىن ەسكە الدىق. پانتيۋركيست دەپ جالالى بولعان الاش زييالىلارىن ايتتىق. ەلباسىلارىمىزعا بەرەكە-بٸرلٸك, تەۋپٸق تٸلەستٸك. قوشتاساردا باۋىرلاس جۇرتتى قيماي, «كەزدەسكەنشە قوش-امان» دەسٸپ قۇشاق ايىردىق. تٷرٸكتٸڭ اقىندارىنداعى ىنتىماقتى تٷرٸك جۇرتىنا بەرسٸن دەستٸك. وسىنداي كەزدەسۋ ۇيىمداستىرىپ, تٷبٸ بٸر تٷرٸك باۋىرلارمەن قاۋىشتىرعان ەكبار قوشالى مىرزانىڭ جەتٸ اتاسىنا راحمەت جاۋدىردىق. ال ول بولسا بٸزدٸ شىعارىپ سالىپ تۇرىپ, جىلاپ قالدى...  

P.S باكۋدەن – اقتاۋ, اقتاۋدان – استانا ۇشىپ ەلگە جەتتٸك. قىزىق قاراعاندىعا جەتكەن سوڭ بولدى. بٸز مٸنگەن تاكسيدٸڭ جٷرگٸزۋشٸسٸ ەگدە ادام ەكەن. ەزەربايجاننان كەلە جاتقانىمىزدى ەستٸپ, مۇرتى كٸرپٸدەي جىيرىلىپ, بٸز ماقتاعان ەلگە مۇرىن شٷيٸردٸ. بارا-بارا بٷكٸل تٷركٸ جۇرتىن قازاقستاننان قۋۋ كەرەك دەگەندٸ ايتىپ, بٸر تەپسٸندٸ. بٸزدٸڭ شىر-پىر بولىپ, ولار بٸزبەن تاعدىرلاس, تۋىس حالىق ەكەنٸن ايتقانىمىزعا قۇلاق اسار تٷرٸ جوق. قازاق «كارداشتارىن» تٶرەدەي كٷتٸپ, باۋىر ساناپ وتىرعان ٶزگە تٷرٸك ميللەتٸنٸڭ الدىندا مىنا ٸسٸمٸز ۇيات-تى. وسى سەت كەڭەس ٷكٸمەتٸنٸڭ يديولوگيياسىنا ەبدەن ۋلانعان اداممەن داۋلاسىپ كەلە جاتقانىمىزدى تٷسٸندٸك.

ەزٸربايجان حالقى دا ورىس باسقىنشىلىعىنىڭ قۇقايىن كٶرٸپ باققان. بۇل كٷندە ەزٸربايجاندا ون ميلليون ەزٸربايجان تۇرسا, يراندا وتىز ميلليون ەزٸربايجاندىق بار. بوسىپ كٶشكەن ەل ەمەس. كەزٸندەگٸ اققويلى مەن قاراقويلى مەملەكەتٸنەن قالعان جۇرت. حٸح عاسىرداعى رەسەي مەن يران شەكارا بٶلٸسكەندە «گٷلستان كەلٸسٸمٸندە» كەتكەن قاسٸرەتتٸ قاتەلٸك. ەكٸگە بٶلٸنگەن ۇلتتىڭ بٸرلٸگٸن اڭساپ كەڭەس ٷكٸمەتٸ كەزٸندە ەزٸربايجان اقىنى باحتييار ۆاگابزادە «گٷلستان» داستانىن جازدى. «گٷلستان كەلٸسٸمٸن» جازعىرا جازدى. سونىسى ٷشٸن قۋعىندالدى. اتاتٷرٸكتٸڭ «تٷرٸكتٸڭ تٷرٸكتەن باسقا دوسى جوق» دەگەن سٶز وسى ساپار بويى كٶكەيدەن بٸر كەتپەي قويدى. تاكسيست اعامىزعا ايتتىق. قۇلاق اسپادى. قۇبىلاسى مەسكەۋ ەكەن. سوعان قىبى قانىپ تۇر.

مەن ٷنسٸز قالىپ, كاسپييدٸڭ ارعى بەتٸندە جىلاپ قالعان ەكبار باۋىردى ويلادىم. ول سٸرە, تٷرٸكتٸ ماعجانداي سٷيگەن اقىن-اۋ. ەيتپەسە نەگە جىلايدى?

جانات جاڭقاشۇلى

استانا – اقتاۋ – باكۋ