قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸ ەلجان بٸرتانوۆ تٶتەنشە جاعداي بويىنشا مەملەكەتتٸك كوميسسييانىڭ سوڭعى شەشٸمدەرٸنە بايلانىستى اقپارات بەردٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
«بٸزدٸڭ ەلٸمٸزدە قابىلدانعان قاتاڭ كارانتيندٸك شارالار 28 ناۋرىز بەن كەشەگٸ تەۋلٸكتٸ ەسەپتەگەندە كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىنىڭ تارالۋ قارقىنىن 52-دەن 12 پايىزعا دەيٸن تٶمەندەتۋگە مٷمكٸندٸك بەردٸ. بۇل ٶزگەرٸس بٸزگە سانيتارلىق جەنە مەديتسينالىق قىزمەتتەردٸڭ جۇمىس اۋىرتپالىعىن ازايتىپ, ناۋقاستار مەن بايلانىسقان ادامدارعا تيٸمدٸ كٶمەك كٶرسەتۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ», - دەپ جازدى ەلجان بٸرتانوۆ Facebook پاراقشاسىندا.
ەيتسە دە مينيستر اتاپ ٶتكەندەي قازاقستاندا كوروناۆيرۋس جۇقتىرعانداردىڭ سانى ارتىپ بارادى. باسقا ەلدەردٸڭ تەجٸريبەسٸ قازاقستاندا اۋرۋدىڭ نەگٸزگٸ كەزەڭٸ سەۋٸر-مامىردا ٶتسە, ۆيرۋستىڭ شارىقتاۋ شىڭى - سەۋٸردٸڭ بٸرٸنشٸ جارتىسىنا تۇسپا-تۇس كەلەتٸنٸن بولجاۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
«وسى كەزەڭدە بٸز شامامەن 3500 جاعداي تٸركەلەتٸنٸن (قازٸر 551) بولجايمىز. ودان ارى, ياعني جاز ايلارىندا ەپيدەميولوگتار ەپيدەمييا تولىعىمەن توقتاماسا دا باياۋلايتىنىن كٷتەدٸ. كەيبٸر ساراپشى بيىلعى كٷزدە ٸندەتتٸڭ قايتالاناتىنىن جوققا شىعارمايدى», - دەيدٸ ول.
مينيستر بەرگەن مەلٸمەتكە سەيكەس, ەلٸمٸزگە بٷگٸنگٸ تاڭدا كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىنان ناۋقاستاردى ەمدەۋ ماقساتىندا 3920 ينفەكتسييالىق, سونىمەن قاتار 7300 پروۆيزورلىق تٶسەك ورىن دايىندالعانىن ايتادى. بۇدان بٶلەك 180 اۋىر ناۋقاستى قابىلداۋعا قابٸلەتتٸ جانساقتاۋ بٶلٸمشەسٸ ەزٸر ەكەنٸن, وندا 170 جاساندى تىنىس الۋ اپپاراتى, قان وكسيگەناتسيياسىنىڭ ەكستراكورپورالدى مەمبرانانالى 38 اپپاراتى بارىن جەتكٸزدٸ.
«الايدا پاتسيەنتتەر جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋحاناسىندا ورتاشا ەسەپپەن 3-4 اپتا ٶتكٸزەتٸنٸن, ەلدٸ مەكەندەردٸڭ تٸرشٸلٸگٸن قامتاماسىز ەتۋمەن اينالىساتىن كەسٸپورىندار مەن قىزمەتتەردٸڭ كوماندالارىندا - مەديتسينا قىزمەتكەرلەرٸ, پوليتسييا, قارۋلى كٷشتەردە ينفەكتسييانىڭ پايدا بولۋ قاۋپٸن ەسكەرگەندە قازاقستاندا ەزٸرگە كٶبٸرەك تٶسەك ورىن مەن ارنايى اۋرۋحانا كەرەكتٸگٸ بايقالادى. سونىمەن قاتار ول اۋرۋحانالار ينفەكتسييالىق قاۋٸپسٸزدٸكتٸڭ بارلىق تالابىنا ساي بولۋى كەرەك. وندا بوكستالعان پالاتالار, ۆەنتيلياتسييانىڭ ەرەكشە جٷيەسٸ, جانساقتاۋ بٶلٸمٸندەگٸ ورىندار بولۋى تيٸس. مۇنداي تەز تۇرعىزىلاتىن ەمحانالاردىڭ قىتايدا قالاي پايداعا جاراعانىن كٶردٸك. اقش پەن يتالييا, ٶزگە دە ەۋروپالىق ەلدەردەگٸ قاراپايىم ەمحانالارعا قانداي جٷكتەمە تٷسٸپ وتىرعانىنان دا حاباردارمىز. كٶپتەگەن ەل ناۋقاستار مەن مەديتسينالىق پەرسونالدار ٷشٸن ينفەكتسييالىق قاۋٸپسٸزدٸك تەحنولوگييالارى ساقتالماعان نىساندار مەن سپورتتىق قۇرىلىمداردى پايدالانۋعا مەجبٷر», - دەيدٸ مينيستر.
ەلجان بٸرتانوۆ وسى مەسەلەنٸ ەسكەرە كەلە دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸ قازاقستاننىڭ ٸرٸ ٷش قالاسى – نۇر-سۇلتان, الماتى مەن شىمكەنت قالاسىندا جەدەل تۇرعىزىلاتىن ٷش ينفەكتسييالىق اۋرۋحانانىڭ (200-300 ورىندىق) كەرەكتٸگٸ تۋرالى ۇسىنىس ەنگٸزگەنٸن مەلٸم ەتتٸ. بۇل جوبالاردى جٷزەگە اسىرۋعا جەرگٸلٸكتٸ اتقارۋشى ورگاندار جاۋاپتى.
«بٸزدٸڭ قۇرىلىس كومپانييالارى بۇل مەسەلەدە ٷلكەن قولداۋ كٶرسەتٸپ جاتىر. قۇرىلىستى 15-20 كٷننٸڭ ٸشٸندە اياقتاۋ جوسپارلانعان. جىلدام تەحنولوگييالار, دايىن بلوك-مودۋلدٸك شەشٸمدەر, زامانعا ساي ينفەكتسييالىق قاۋٸپسٸزدٸك جٷيەلەرٸ قولدانىلادى. قاجەتتٸ مەديتسينالىق جەنە زەرتحانالىق جابدىقتار ورناتىلادى. مۇنداي شارالار ەلٸمٸزدٸڭ كوروناۆيرۋس پاندەميياسىنىڭ سالدارىن عانا ەمەس, بولاشاقتا مٷمكٸن بولاتىن ٸندەتتەردٸ جويۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ», - دەيدٸ ەلجان بٸرتانوۆ.
مينيستر اتاپ ٶتكەندەي ەلەم مۇنداي جاھاندىق دەڭگەيدەگٸ قاۋٸپتٸ تەگەۋرٸنگە دايىن بولماي قالعان. ەلەم ەلدەرٸنٸڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ جٷيەلەرٸ ديابەت, گيپەرتونييا, ونكولوگييا سەكٸلدٸ سوزىلمالى اۋرۋلاردى ەمدەۋگە باسىمدىق بەرگەن. سول ٷشٸن ادامزاتتىڭ الدىندا قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ جٷيەسٸن قايتا قاراپ, مۇنداي ٸندەتكە دايىن بولۋ مٸندەتٸ تۇر.
«وسى جازبانىڭ ٸزٸنشە كوروناۆيرۋس پاندەميياسىنا قارسى كٷرەستە قولداۋ مەن تٷسٸنٸستٸك بٸلدٸرگەن حالىققا العىسىمدى ايتقىم كەلەدٸ. تەك رەسمي اقپارات كٶزدەرٸنە سەنٸپ, وسى سالانىڭ ماماندارىنا عانا قۇلاق تٷرگەن ابزال. وسى تٶتەنشە ەرٸ شۇعىل شارالاردىڭ بەرٸ دە بٸزدٸڭ حالىقتىڭ دەنساۋلىعى ٷشٸن جاسالىپ جاتىر. بٸز بٸرگەمٸز», - دەپ تٷيٸندەدٸ ەلجان بٸرتانوۆ.
