تٶسەگٸمٸزدە قارنىمىزدى تىر-تىر قاسىپ, قارا سۋعا ىقىلىق اتىپ "تويىنىپ", ۇيقىلى-وياۋ جاتقان كەزدە ەسبولات تا قايداعى-جايداعىنى قوزعاپ, دەپ بٸر دەل ەرتەڭ بار قالامگەرگە ٷي تاراتاتىنداي مەسەلە كٶتەرٸپ, ونى ٶمٸرجان ەبدٸحالىقۇلى باۋىرىم ٸلٸپ ەكەتٸپ, بۇعان ايدوس اعام دا ٷن قوسىپ, ەكٸ ٸنٸسٸنٸڭ شەرٸن تەرەڭنەن جەل بوپ قوزعاپ, وياتىپ جٸبەردٸ-اۋ.
ايدوس اعام ايتپاقشى "نەگٸزٸ قازاققا وسىنداي تالقىلار كەرەك-اق". بٸراق, مەن بۇ جولى جاماندى-جاقسىلى قاعاز بٷلدٸرٸپ جٷرگەن ادام رەتٸندە ٶزٸم ٶتە قاتتى سىيلايتىن ايدوس سارىم اعاما قارسى پٸكٸر ايتپاقپىن.
دارحان دوسىمنىڭ ٷيٸندە وتىرعانبىز. جەڭگەي ەكٸ ايدان بەرٸ بٸر شەگەنٸ داقاڭا قاققىزا الماي جٷرگەنٸن ايتىپ, ەلدٸڭ بايلارىن مىسالعا الىپ مۇڭ شاعا باستاعانى سول ەدٸ: "ەي ۇلبوس, سول ايتقان بەلەنشەكەلەرٸڭنٸڭ بايى بٸر ەڭگٸمە جازعان كٷنٸ ماعان كەل, شەگەڭدٸ قاعىپ بەرەمٸن" دەپ تٶتەدەن كەسٸپ تاستادى. جالپى, بٸرەۋدٸڭ قولىنان كەلەتٸن ٸستٸ ەكٸنشٸ بٸرەۋ جاساي المايدى. مەن نە شەگە قاعا المايتىن, يا ۇلىقبەك اعامشا ايتسام, "ديۆاندا جاتىپ پۋلتتٸ الۋعا ەرٸنەتٸن" قازاق ەدەبيەتٸنٸڭ بولاشاق كلاسسيكتەرٸن (ەشقانداي كەكەتۋسٸز) قاتتى ايايمىن.
نەگە? ٶيتكەنٸ, ولار مەنٸڭ كٶزٸمە بٷگٸنگٸ تٸلمەن مەدەنيەتشٸلەپ ايتساق, "ەلەۋمەتتٸك توپ" بولىپ ەلەستەيدٸ. (ەلەۋمەتتٸك توپ دەگەنٸڭٸزگە كٸمدەر كٸرەتٸنٸن ٶزدەرٸڭٸز بٸلەسٸزدەر). بەلگٸلٸ بٸر دەرەجەدە ميى ارتىقتاۋ, يا كەمٸستەۋ جاراتىلعان "ولاردى" جازۋ جازىپ, قالاماقىنى قىرىپ الىپ جٷرگەندەي كەيٸپ تانىتپاساق ەكەن.
بٸرٸنشٸدەن, ايدوس اعام بىلاي دەپتٸ. "ونىڭ ٷستٸنە ادام رەتٸندە اقىن مەن جازۋشى باسقا دا كەز-كەلگەن كەسٸپ يەسٸنەن ەش ارتىق ەمەس. ەگەر بٸر توپقا جاعداي جاسالسا, باسقا دا توپتاردىڭ بارلىعىنا دەل سونداي جاعداي جاساپ شىعۋ قاجەت. بۇل - ۋتوپييا!".
جازۋشىلىق پەن اقىندىق بٷگٸنگٸ قازاق قوعامىندا كەسٸپ بولىپ سانالمايدى. وسى ۋاقىتقا دەيٸن جازعان شىعارمام ٷشٸن ٶكٸمەتتەن, يا باسقا جەردەن كٶك تيىن اقشا العان ەمەسپٸن. كەسٸپ - دەگەن اقشا تابۋدىڭ كٶزٸ. ال جازۋشىلىق دەگەن جازۋشىنىڭ باسقا كەسٸپپەن تاپقان قالتاسىنداعى ازىن-اۋلاق اقشاسى مەن قۇداي بەرگەن ۋاقىتىن ىسىراپ جاساۋدان باسقا ەشتەڭە ەمەس.
جۋرناليستيكا - كەسٸپ. قۇدايعا تەۋبە, ايىنا ايلىق الىپ, ٶلمەستٸڭ كٷنٸن كٶرۋگە بولادى. ال, ەندٸ جازۋشى بولىپ قىزمەت ەتٸپ جٷرگەن بٸرەۋ بولسا, سونى ماعان كٶرسەتٸپ جٸبەرسەڭٸزدەر ەكەن?
ەكٸنشٸدەن, اعام "پۋشكين مەن دوستوەۆسكيي بٸراز ۇلى شىعارماسىن كارتادان ۇتىلعان قارىزىن جابۋ ٷشٸن جازىپ تاستاعانىن بارشا جۇرت بٸلەدٸ" دەپتٸ. دەمەك, پۋشكين مەن دوستوەۆسكيي زامانىندا جازۋشى ەڭبەگٸ ەلەنەتٸن بولعانى دا. ال قازٸر شە? جازۋ جازىپ, اقشا تاباتىن "تەسٸكتٸ" كٶرسەتٸڭٸزدەرشٸ. بٸز دە باس سۇعىپ كٶرەيٸك.
ٷشٸنشٸدەن, جازۋشى ايماق-ايماققا تاراتقاندا تۇرعان ەشتەڭە جوق (ەر وبلىسقا ەكٸ-ٷشتەن عانا كەتەدٸ دەپ ويلايمىن. بۇل 800 جازۋشىعا ەمەس, جاستارعا قاتىستى ايتىلسا كەرەك). اعام ايتقان بەسەكەنٸ, وي قازانىن قازٸر ەلەۋمەتتٸك جەلٸدەن تابۋعا بولادى. ٶزٸن جازارمان سەزٸنەتٸن ەر ادام "ٶمٸرجان بٷگٸن توقتارەلٸگە نە دەدٸ?" ەكەن دەپ ەكٸ قۇلاعىن قايشىلاپ, تۇششىمدى وي كٷتٸپ جاتاتىنىن, الماتىدا بولماسا دا الماتىدا جٷرگەندەي سەزٸنەتٸنٸن, وفلاين مەن ونلايىننىڭ اراسى بٸر-اق تۇتام بولىپ كەتكەنٸن, وسىندا-اق مۇرىندى شيە جەگەندەي ەتۋگە بولاتىنىن بٸلەدٸ.
يمانعالي كٶكەم جازۋشىلارعا جاعداي جاسادى. يمانعالي جاساعان ٸس جاقسى دا, ٶزگە ەكٸم ونى قولعا السا, جامان با?
جالپى, اعامنىڭ وسى ٷش ويىنا قارسىمىن. ال, ەندٸ باسقا ويلارىنىڭ كەيبٸرٸنە قوسىلاتىنىمدى, ەندٸ بٸرٸن قولىمدى كٶتەرٸپ قولدايتىنىمدى ايتا كەتەيٸن.
مەن ۇيقىدان ەندٸ تۇرعان ادام رەتٸندە ٶز ويىمدى بٸلدٸرٸپ قويايىن.
ەلدٸڭ ايتۋىنا قاراعاندا جاستاردىڭ ٸشٸندە ەڭ كٶپ قاعاز بٷلدٸرەتٸن ادامداردىڭ بٸرٸ مەنمٸن. بيىل تٷك جازبادىم. بىلتىر ەكٸ حيكايات كەلدٸ ٶمٸرگە. بٸرٸ - "جىلان كەگٸ". ەكٸنشٸسٸ - "كٸسەن". شىنىن ايتايىن, دەل وسىنداي شاماداعى 10-15 شىعارما ميىمدا پٸسٸپ, جازىلۋعا دايىن تۇر. ونىڭ سىرتىندا ويىمدا بٸر روماننىڭ يٸ قانىپ, "قاشان جازاسىڭ, ەندٸ?" دەپ تىپىرشىپ جاتىر. وعان وتىرۋ ٷشٸن جۇمىستان شىعىپ, ازىن-اۋلاق ٶزگە دە كەسٸبٸمنەن باز كەشۋگە تيٸستٸمٸن. ەدەبيەت ٷشٸن بالا-شاعامدى تاماقسىز قالدىرۋعا دەتٸم جەتپەيدٸ. ماعان شىنىن ايتۋ كەرەك قازاقتىڭ ەدەبيەتٸ ەمەس, ەڭ الدىمەن ٷيدەگٸ بالالاردىڭ جايى ماڭىزدى. ولاردىڭ كٶزٸن بوزارتىپ قويىپ تەۋەكەلگە بارۋ - دەلٸقۇلىلىق.
مەن عانا ەمەس, مەن قۇرالپىلاستاردىڭ بەرٸنٸڭ مۇڭى وسى بولسا كەرەك.
ەر شىعارمانىڭ ٶز ۋاقىتىسى بولادى. دەر كەزٸندە جازىلمادى ما, ەرتەڭ قوجىراپ كەتەدٸ. قازٸرگٸ سەزٸم ەرتەڭ جوق.
مەنٸ بىلاي قويشى, بٸزدٸڭ بۋىننىڭ ەدەبيەتكە ەشتەڭە قوسا الماۋىنىڭ بٸرٸنشٸ سەبەبٸ ەلەۋمەتتٸك مەسەلەدە جاتىر دەپ ويلايمىن. ٶيتكەنٸ, بٸرٸنشٸ كەزەكتە - جۋرناليستيكانىڭ قارا جۇمىسىن ٸستەيمٸز, ەكٸنشٸ كەزەكتە - ۇساق كەسٸپ, ٷشٸنشٸ كەزەكتە عانا جازۋشىلىق. ەگەر دە جازۋشىلىق پەن اقىندىق العا شىقسا, ويداعى دٷنيەلەردٸ ماعاۋينشا, يا قادىر كٶكەمشە قاعازعا تٷسٸرٸپ كەتسەك ارمان نە? سەل مٷمكٸندٸك تۋسا, ميراس مۇقاش قاراپ قالا ما, قانات باۋىر قامشىنى وسىپ-وسىپ جٸبەرمەي مە? ىرىسبەك باۋىرىم كٸتابىن ساتىپ بٸر بايىپ, ٷكٸمەتتەن ەكٸنشٸ مايدى اساپ ميللياردەر بولىپ كەتپەي مە?
وي كٶپ. ونى وقىپ شىعۋ دا جۇمىس قوي. وسىمەن ەزٸرشە قويا تۇرايىن!
قانات ەبٸلقايىر
ۇقساس جازبالار:
رۋحاني جاڭعىرۋ باستالدى. جاس قالامگەر, سەن قايداسىڭ?
ايدوس سارىم: اقىن-جازۋشىلاردى ايماق-ايماققا تاراتۋعا قارسىمىن
ەسبولات ايدابوسىن: جازۋشىلاردىڭ قوعامداعى وبرازىن ٶزگەرتۋ كەرەك
.jpg)