قالا قۇرىلىسى قارقىن الادى

قالا قۇرىلىسى قارقىن الادى

قر پرەمەر-مينيسترٸنٸڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى اسقار ماميننٸڭ «قورعاس – شىعىس قاقپاسى» ارنايى ەكونوميكالىق ايماعىنا كەلگەن ٸسساپارى التىنكٶل حالىقارالىق تەمٸر جول بەكەتٸنەن باستاۋ الدى. لاۋازىمدى تۇلعانى وبلىس ەكٸمٸ اماندىق باتالوۆ جەنە رەسپۋبليكالىق, وبلىستىق دەڭگەيدەگٸ جاۋاپتى تۇلعالار قارسى الىپ, بٸرگە جٷردٸ. ٷكٸمەت باسشىسىنىڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارىنا ارنايى ەكونوميكالىق ايماقتا اتقارىلعان جۇمىستار تانىستىرىلدى. 

الدىمەن التىنكٶل حالىقارالىق تەمٸر جول بەكەتٸنٸڭ باسشىسى جاندوس ۇنتاقباەۆ بەكەتتەن اتتاندىرىلاتىن كونتەينەرلٸك جٷك پويىزدارىنىڭ باعىتتارى مەن جٷك تاسىمالداۋدىڭ مٷمكٸندٸكتەرٸ جايلى باياندادى. ايتۋىنشا, بەكەتتٸڭ حالىقارالىق جٷك تاسىمالداۋ قۋاتى ٶتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا جەتٸ ەسەگە ۇلعايىپتى. بيىل ٶتكەن بەس اي مەرزٸمٸندە التىنكٶل بەكەتٸنەن كونتەينەرلٸك جٷك تيەگەن 163 پويىز جٶنەلتٸلگەن. بەكەتتٸڭ «قۇرعاق پورت» ايلاعىندا تەۋلٸگٸنە قىتاي جەنە ەۋروپا, ورتا ازييا مەملەكەتتەرٸنەن كەلگەن جيىرما كونتەينەرلٸك جٷك پويىزدارى قابىلدانىپ, جٷكتەرٸ اۋىستىرىلىپ تيەلٸپ, ساپارىن جالعاستىرا الادى. 

ٷكٸمەت باسشىسىنىڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارىنا بۇدان كەيٸن قورعاس سۋ باسسەينٸندەگٸ سەلدەن قورعاۋ شارالارى باياندالدى. 

تاۋ باسىنداعى قالىڭ قار مەن مەڭگٸلٸك مۇزداقتار ەرٸگەن جاعدايدا «قورعاس – شىعىس قاقپاسى» اەا مەن پانفيلوۆ اۋدانىنىڭ ەلدٸ مەكەندەرٸنە قاقپان, باسكٶل جەنە ٷش قازان كٶلدەرٸ تٶندٸرەتٸن قاۋٸپكە قارسى اتقارىلىپ جاتقان شارالاردى رەسپۋبليكالىق سەلگە قارسى قارەكەت باسقارماسىنىڭ باسشىسى  ت. بايمولداەۆ تانىستىردى. «اپات ايتىپ كەلمەيدٸ» دەمەكشٸ, اساۋ قورعاس ٶزەنٸنٸڭ جىل سايىن ماۋسىم, شٸلدە ايلارىندا كٷن قاتتى قىزعاندا بٸر تاسيتىن ەدەتٸ بار. سوندىقتان  قورعاس اۋىلىنداعى كەدەننٸڭ جەنە «قورعاس شەكارا ماڭى حالىقارالىق ىنتىماقتاستىق ورتالىعىنا» ٶتەتٸن كٶپٸرلەردٸڭ تاسقىن سۋ كەلەتٸن جوعارعى جاعى سەلگە قارسى نىقتالعان. سونىمەن قوسا تاۋ كٶلدەرٸنٸڭ تاسۋىنا قارسى قارەكەت جاساۋ ماقساتىندا شۇڭقىربۇلاق شاتقالىندا ٷلكەن سۋ توسپاسىن جاساۋ جوسپارلانىپتى. 

ٷكٸمەتتەن وسى توسپانى سالۋعا قارجى بٶلۋ مەسەلەسٸ ايتىلدى. بەكەتتەگٸ كٶرمەدە «نۇرلى جول» كەدەندٸك ٶتكەلٸندەگٸ لوگيستيكالىق كەشەن قۇرىلىسى دا تانىستىرىلدى. لوگيستيكالىق كەشەن تولىق ٸسكە قوسىلعاندا بٸر جۇمىس كٷنٸندە 875 كٶلٸككە جٷك تيەلٸپ جولعا شىعاتىن بولادى. سونىڭ 60 پايىزى (525) قىسقا مەرزٸمدٸ ساقتاۋ عيماراتىندا قايتا تيەلٸپ, 350 كٶلٸك اشىق الاڭنان جٷك الۋعا بەيٸمدەلگەن. اسقار  مامين «قورعاس – شىعىس قاقپاسى» اەا-نىڭ مونيتورلىق باسقارۋ ورتالىعىنا كەلٸپ, ونىڭ قىزمەتٸمەن تانىستى. ورتالىق قىزمەتٸ جايلى اەا باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ح. بەلماش باياندادى. بۇل ورتالىقتا ارنايى ەكونوميكالىق ايماقتا اتقارىلىپ جاتقان بارلىق جۇمىس مونيتور ارقىلى باسقارىلىپ, ساراپتالىپ, كٷندەلٸكتٸ سارالانىپ, تيٸستٸ ورىندارعا حابارلامالار بەرٸلەدٸ. 

نۇركەنت قالاشىعىنا كەلگەن ٷكٸمەت باسشىسىنىڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى وسى قالاشىق ٸرگەسٸنەن سالىناتىن نۇركەنت قالاسىنا بٶلٸنگەن جەر تەلٸمٸنە بارىپ, ونىڭ باس جوباسىمەن تانىستى. 

باس جوبا جايىندا «ۋرباستيل» جشس باسشىسى ليۋبوۆ نىسانباەۆا باياندادى. بولاشاقتا 100 مىڭنان اسا ادام قونىستاناتىن جاڭا قالانى سالۋعا 600 گەكتاردان استام جەر بٶلٸنگەنٸمەن ونىڭ جالپى ۇزىندىعى 14 شاقىرىمعا سوزىلىپ, قالامەن قۇرعاق پورت, لوگيستيكالىق جەنە يندۋسترييالىق ورتالىقتار ٸرگەلەسپەك. جاڭا قالانىڭ العاشقى بەلگٸسٸن (كاپسۋلاسىن) ارنايى جاسالعان ەڭسەلٸ مونۋمەنتكە ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ٶزٸ كەلٸپ قويادى دەپ كٷتٸلۋدە. وسى مونۋمەنت ورناتىلاتىن ورىن بەلگٸلەندٸ. 

اەا اۋماعىنداعى «قورعاس» شەكارا ماڭى ىنتىماقتاستىعى ورتالىعىندا قر پرەمەر-مينيسترٸنٸڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى سوڭعى ايلاردا بوي كٶتەرگەن جاڭا قۇرىلىس نىساندارىندا بولدى. ارنايى ايماقتاعى قۇرىلىس قارقىنى كٷن ساناپ ٷدەپ, ميلليونداعان جىل بويى مىزعىماعان الىپ قۇم جوتالارى زاماناۋي تەحنيكالاردىڭ تەگەۋٸرٸنٸمەن تەگٸستەلٸپ, قورعاس ٶزەنٸنٸڭ جاعالاۋىندا زەۋلٸم عيماراتتار بوي كٶتەرۋدە. 
پانفيلوۆ اۋدانى.

مىرزاعالي نۇرسەيٸت