الماتىدا «قازاقستانداعى قۇقىق قورعاۋ جەنە سوت جٷيەسٸن جاڭعىرتۋدىڭ ٶزەكتٸ مەسەلەلەرٸ» اتتى حالىقارالىق دٶڭگەلەك ٷستەل بارىسىندا ەسەت يسەكەشوۆ قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ مودەرنيزاتسيياسى تۋرالى ايتتى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
دٶڭگەلەك ٷستەلدٸڭ مودەراتورى قازاقستان كريمينولوگييالىق قاۋىمداستىعىنىڭ قۇرمەتتٸ پرەزيدەنتٸ, قر تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ نۇرسۇلتان نازارباەۆ قورىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى يگور روگوۆ قازاقستاننىڭ سوت-قۇقىقتىق جٷيەسٸنٸڭ جىلدان جىلعا جەتٸلٸپ كەلە جاتقانىن تٸلگە تيەك ەتتٸ.
«سوڭعى ٸرٸ رەفورما 2014 جىلى جاسالدى. جاڭا بۋىننىڭ قىلمىستىق جەنە قىلمىستىق پروتسەسسۋالدىق كودەكسٸ قابىلداندى. بۇل كودەكستەر قازاقستاندى ەۋروپالىق مودەلگە جاقىنداتىپ كەلە جاتىر», - دەدٸ يگور روگوۆ.
قر پرەزيدەنتٸنٸڭ كٶمەكشٸسٸ, قاۋٸپسٸزدٸك كەڭەسٸنٸڭ حاتشىسى ەسەت يسەكەشەۆ سوت-قۇقىقتىق جٷيەسٸنٸڭ رەفورماسى تەك قانا شەتەلدٸك وزىق ٷلگٸنٸ ەنگٸزۋ عانا ەمەس, تەرەڭ عىلىمي زەرتتەۋلەرگە نەگٸزدەلۋٸ كەرەك ەكەنٸن ايتتى.
«قازاقستاندا باستى ماڭىزدى رەفورمالاردىڭ بٸرٸ زاڭ قاعيداسىنىڭ ەنگٸزٸلۋٸ. زاڭ بەرٸنەن بيٸك بولۋى كەرەك. قۇقىقتىق مەملەكەتتە سوت جٷيەسٸ ەدٸل بولادى. ال قۇقىق قورعاۋ جٷيەسٸ حالىق سەنٸمٸنە نەگٸزدەلۋٸ كەرەك. بۇل 5 ينستيتۋتسيونالدى رەفورما اياسىنداعى ۇزاق مەرزٸمدٸ مەجە بولىپ تابىلادى», - دەدٸ ول.
ونىڭ ايتۋىنشا, بيىل مەمەلەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ بيىلعى جولداۋىندا قازاقستاننىڭ قۇقىقتىق جٷيەسٸن رەفورمالاۋدىڭ باستى باعىتتارىن اتاعان.
«سوڭعى 25 جىلدا اۋىر قىلمىستار سانى بٸرنەشە ەسە ازايدى. 1996 جىلى 2600 ادام ٶلٸمٸ تٸركەلسە, 2019 جىلى 845 قىلمىس تٸركەلدٸ. قاراقشىلىق توناۋ قىلمىستارى 6 ەسە ازايعان», - دەدٸ ول.
ونىڭ ايتۋىنشا, قازاقستان بەيبٸتشٸلٸك بويىنشا ەلەمدٸك رەيتينگتە 64-ورىنعا تابان تٸرەگەن.
«بۇل مەملەكەتتٸڭ كٶپ جىلدىق جۇمىسىنىڭ نەتيجەسٸ. بٸر-بٸرٸمەن تىعىز بايلانىستى جٷيەلەردٸڭ رەفورماسىنىڭ قوعام ٷشٸن ٶزەكتٸلٸگٸ جوعارى بولىپ وتىر», - دەدٸ ە.يسەكەشەۆ.
پرەزيدەنت كەڭەسشٸسٸ قوعام تاراپىنان, بيزنەس تاراپىنان قۇقىق قورعاۋشىلار مەن سوت جۇمىسىنا كٶڭٸل تولمايتىن جاعدايلار جيٸ كەزدەسەتٸنٸن ايتتى.
«سوت جەنە قۇقىق قورعاۋ سالاسىندا كەز-كەلگەن قاتەلٸك قوعام تاراپىنان كٶپ تالقىعا تٷسەدٸ. كەي كەزدەرٸ بۇل تالقىلاۋ تەرٸس كٶزقاراستاردى تۋدىرىپ جاتادى. سوت جٷيەسٸن رەفورمالاۋعا بارىنشا مۇقييات بولۋ كەرەكتٸگٸ ايقىن», - دەدٸ سپيكەر.
ەسەت يسەكەشەۆ پرەزيدەنت ەكٸمشٸلٸگٸ جانىنان وسى ماقساتتا ارنايى كوميسسييا قۇرىلعانىن جەتكٸزدٸ.
«كوميسسييا قۇرامىنا مەملەكەتتٸك ورگاندار, عالىمدار, قۇقىقتانۋشىلار, ادۆوكاتتىق كەڭسە ٶكٸلدەرٸ كٸرگەن. جۇمىس بارىسىندا حالىقارالىق تەجٸريبە زەرتتەلٸپ جاتىر. ەسٸرەسە ازاماتتاردىڭ شاعىمىنا, باق پەن ەلەۋمەتتٸك جەلٸ جازبالارىنا مەن بەرٸلٸپ جاتىر», - دەدٸ ول.
پرەزيدەنت كەڭەسشٸسٸنٸڭ ايتۋىنشا, بٸرٸنشٸدەن, سوت سۋديالارىنىڭ شىنايى تەۋەلسٸزدٸگٸ, كەسٸبي شەبەرلٸگٸ ماڭىزدى. بۇل - ەلٸمٸزدە جاعىمدى بيزنەس كليمات قالىپتاستىرۋدىڭ ماڭىزدى فاكتورى.
«ەكٸنشٸدەن, پروگرەسسيۆتٸ قىلمىستىق كودەكس. بٸز وسى ورايدا دامۋدىڭ باستى ۆەكتورىن كٶرٸپ تۇرمىز. زاڭنىڭ مەرتەبەسٸ بيٸك ەلدەردٸڭ ەكونوميكاسى دا تەز بەسەكەگە قابٸلەتتٸ دەرەجەگە جەتكەنٸن كٶرٸپ وتىرمىز. ٷشٸنشٸدەن, جۇمىستىڭ سەرۆيستٸك مودەلٸنە اۋىسۋ. قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى سەرۆيستٸك قۇرىلىمعا اينالۋى كەرەك», - دەدٸ ول.
