ەربول تٸلەشوۆ: قاي ەلٸپبيمەن دە تٷركٸ ەلەمٸنە جاقىنداي المايمىز

ەربول تٸلەشوۆ: قاي ەلٸپبيمەن دە تٷركٸ ەلەمٸنە جاقىنداي المايمىز

بٷگٸن استانادا ٶتكەن "جاڭا ەلٸپبي – جاڭعىرۋ جولى" اتتى دٶڭگەلەك ٷستەلدە  ش.شاياحمەتوۆ اتىنداعى رەسپۋبليكالىق ٷيلەستٸرۋ-ەدٸستەمەلٸك ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى ەربول تٸلەشوۆ لاتىن ەلٸپبيٸنٸڭ جوباسىندا دياكريتيكالىق تەسٸل (ەرٸپ ٷستٸنە نوقات قويۋ) نەگە الىنباعانىن تٷسٸندٸردٸ, دەپ حابارلايدى Sputnik قازاقستان.

تٸلەشوۆ لاتىن گرافيكاسىنداعى قازاق ەلٸپبيٸنٸڭ كەيبٸر دىبىستارى بولاشاقتا قايتا قارالىپ, ٶزگەرٸستەر ەنگٸزٸلۋٸ مٷمكٸن ەكەنٸن ايتتى. 

"لاتىن گرافيكاسى نەگٸزٸندە ەلٸپبي جاساۋدىڭ ەلەمدە قالىپتاسقان ٷش جولى بار. دياكريتيكالىق, (ٷستٸنە نوقات قويۋ), ديگرافتىق جەنە اپوستروفتىق تەسٸل. اپوستروفتى تاڭداۋ سەبەبٸمٸز –  ديگرافقا قاراعاندا جازۋدى جەڭٸلدەتۋ مەسەلەسٸ بولدى. دەگەنمەن كەيبٸر دىبىستارعا قايتا ورالۋ قاجەت بولادى. بۇل ەندٸ كٷن تەرتٸبٸندەگٸ مەسەلە. ۇلتتىق كوميسسييا قۇرىلعاننان كەيٸن, جۇمىس رەتٸن كەزەڭ-كەزەڭمەن بەلگٸلەنٸپ, جوسپار جاسالادى. جاڭا ەلٸپبيدٸڭ ەملە ەرەجەسٸن, ورفوگرافييالىق, ورفوەپييالىق سٶزدٸگٸن جاساۋ مەسەلەسٸ كٷن تەرتٸبٸنە قويىلادى. سوندىقتان ەملە ەرەجەسٸن ەزٸرلەۋ كەزٸندە كەيبٸر ٶزگەرٸستەر ەنگٸزٸلۋٸ ەبدەن مٷمكٸن. بٸراق بٸر نەرسەنٸ ەسكەرۋٸمٸز كەرەك: دياكريتيكالىق تەسٸل بولسىن, ديگرافتىق, اپوستروفتىق تەسٸل بولسىن, عالىمدار اراسىندا دا, قوعامدا دا وسى ٷش تەسٸلدٸڭ بٸرەۋٸن قولدايتىندار, قالعانىنا قارسى بولاتىندار بار. ٶيتكەنٸ لاتىن تاڭبالارى قازاق تٸلٸنە ارنالماعان, قازاق تٸلٸنٸڭ تٶل دىبىستىق جٷيەسٸ بولماعاندىقتان, ەرتٷرلٸ پٸكٸردٸڭ بولۋى ەبدەن زاڭدى", — دەدٸ ول. 

وسى ورايدا تٸلەشوۆ  نوقات قويۋ ارقىلى جاسالىناتىن ەلٸپبيگە نە سەبەپتٸ بارماعانىن تٷسٸندٸرٸپ ٶتتٸ.

"جاڭا ايتىلىپ ٶتكەندەي, ەلەمنٸڭ 45 ەلٸندە 5 ميلليونعا جۋىق قازاعىمىز تۇرادى. مەنٸڭشە, ولارعا ديگرافتىق, اپوستروفتىق تەسٸل تٷسٸنٸسۋٸنە ەلدەقايدا جاقىن. دياكريتيكالىق تەسٸلگە بارماعان سەبەبٸمٸز دە وسى. ەكٸنشٸ بٸر مەسەلە, اپوستروفتىق نۇسقادان كەيٸن بٸز تٷركٸ ەلەمٸنەن الىستاپ كەتتٸك دەگەن سىڭايدا پٸكٸرلەر ايتىلىپ جٷر. مەنٸڭ ايتارىم – بٸز قاي ەلٸپبيمەن دە تٷركٸ ەلەمٸنە جاقىنداي المايمىز. ەلٸپبي دەگەن تاڭبا. ەگەر ەلٸپبي ارقىلى تٸل ٷيرەنەتٸن بولساق, كيريلليتسا كٸرگەننەن كەيٸن بٷكٸل قازاق ورىسشا بٸلٸپ العان بولار ەدٸ. ونداي بولعان جوق. اعىلشىننىڭ 26 تاڭباسىن بەرٸمٸز بٸلەمٸز, بٸراق بەرٸمٸز اعىلشىن تٸلٸن بٸلمەيمٸز. ٶزبەكتٸكٸ باسقا, تٷرٸكمەندٸكٸ, ەزٸربايجان, تٷرٸكتٸكٸ باسقا. سوندىقتان ەلٸپبي ارقىلى تٷركٸ ەلەمٸنە جاقىنداسىپ كەتەمٸز, باسقا تٷرٸك تٸلدەرٸن يگەرٸپ الامىز دەۋ شىندىققا كەلمەيدٸ", — دەيدٸ تٸلەشوۆ.