2021 جىلدىڭ قورىتىندىسىندا ەلٸمٸزدە 185 مىڭ توننا مٶلشەرٸندە مۇناي-گاز-حيمييا ٶنٸمٸ ٶندٸرٸلەدٸ. بۇل جايىندا قر ەنەرگەتيكا مينيسترلٸگٸنەن مەلٸم ەتتٸ, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
مۇناي-گاز-حيمييا ٶندٸرٸسٸن دامىتۋ
قازٸرگٸ ۋاقىتتا رەسپۋبليكادا حوش يٸستٸ كٶمٸرسۋتەكتەر ٶندٸرٸسٸ, پوليپروپيلەن جەنە بەنزينگە ارنالعان وكتاندى كٶتەرەتٸن قوسپالار شىعاراتىن زاۋىت, سونداي-اق مايلاۋ مايلارىن شىعاراتىن زاۋىتتار جۇمىس ٸستەيدٸ.
وتىن ەنەرگەتيكا كەشەنٸن دامىتۋ تۇجىرىمداماسىنىڭ جوسپارلارىنا سەيكەس 2030 جىلعا قاراي مۇناي-گاز-حيمييا ٶنٸمدەرٸن ٶندٸرۋ كٶلەمٸ 18 ەسە ارتىپ, 3,4 ملن تونناعا دەيٸن جەتەدٸ.
بٷگٸنگٸ تاڭدا شىمكەنت قالاسىندا قۋاتى 57 مىڭ توننا مەتيل-ترەت-بۋتيل ەفيرٸ زاۋىتى ٸسكە قوسىلدى.
2022 جىلى اتىراۋ وبلىسىندا قۋاتى جىلىنا 500 مىڭ توننا پوليپروپيلەن ٶندٸرەتٸن زاۋىتتى پايدالانۋعا بەرۋ جوسپارلانعان.
سونىمەن قاتار مۇناي-گاز-حيمييا سالاسىندا بٸرقاتار ٸرٸ جوبا, اتاپ ايتقاندا, قۋاتى جىلىنا 1,25 ملن توننا پوليەتيلەن جەنە قۋاتى جىلىنا 189 مىڭ توننا بۋتاديەن ٶندٸرۋ بويىنشا جوبالار ٸسكە اسىرىلاتىن بولادى.
پوليەتيلەن جوباسى بويىنشا بٷگٸنگٸ تاڭدا ستراتەگييالىق ينۆەستورمەن ىنتىماقتاستىقتىڭ بازالىق شارتتارى جٶنٸندەگٸ كەلٸسٸمدەرگە قول قويىلدى.
بۋتاديەن جوباسى بويىنشا وسى جىلدىڭ مامىر ايىندا ستراتەگييالىق ەرٸپتەس رەتٸندە «تاتنەفت» جارييا اكتسيونەرلٸك قوعامىمەن جوبانى بٸرلەسٸپ ٸسكە اسىرۋ تۋرالى كەلٸسٸم رەسٸمدەلدٸ.
جوبانىڭ تەحنيكالىق-ەكونوميكالىق نەگٸزدەمەسٸن ەزٸرلەۋ جٷرگٸزٸلٸپ جاتىر.
بۇل جوبالاردى ٸسكە اسىرۋ قازاقستان ەكونوميكاسىنا شامامەن 8,6 ملرد اقش دوللارى كٶلەمٸندە ينۆەستيتسييا تارتۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
ٸشكٸ نارىقتى مۇناي ٶنٸمدەرٸمەن قامتۋ
وسى جىلدىڭ تامىزىنان قازان ايىنا دەيٸن ەلٸمٸزدٸڭ جانار-جاعارماي ماتەريالدارى نارىعىندا ديزەل وتىنى تاپشىلىعىنىڭ پايدا بولدى.
وسىعان بايلانىستى ەنەرگەتيكا مينيسترلٸگٸ ٸشكٸ نارىقتى ديزەل وتىنىمەن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن ناقتى ٸس-شارالار قابىلدادى.
اتاپ ايتقاندا, 2022 جىلعى 21 مامىرعا دەيٸن اۆتوموبيل كٶلٸگٸمەن مۇناي ٶنٸمدەرٸن ەكەتۋگە تىيىم سالىندى.
اتىراۋ مۇناي ٶندەۋ زاۋىتىنداعى جوسپارلى جٶندەۋ 2022 جىلعا اۋىستىرىلدى.
پاۆلودار مۇناي-حيمييا زاۋىتىنداعى جٶندەۋ جۇمىستارى وسى جىلدىڭ قىركٷيەك ايىنان قاراشا ايىنا جىلجىتىلدى.
رەسەي فەدەراتسيياسىنىڭ مۇناي ٶڭدەۋ زاۋىتتارىنان 281 مىڭ توننا كٶلەمٸندە ديزەل وتىنى يمپورتتالدى.
وسىدان كەيٸن الداعى ۋاقىتتا جانار-جاعارماي ماتەريالدارىنىڭ تاپشىلىعىن بولدىرماۋ ماقساتىندا بٸرقاتار ٸس-شارا ەزٸرلەندٸ.
بٸرٸنشٸدەن, مۇناي ٶڭدەۋ زاۋىتتارىنىڭ كەڭەيتٸلگەن جٶندەۋ جۇمىستارى ارالىق كەزەڭگە كٶشٸرٸلەدٸ. جٶندەۋ مەرزٸمدەرٸ قىسقارتىلادى.
ەكٸنشٸدەن, 200 مىڭ توننا كٶلەمٸندە مۇناي ٶنٸمدەرٸنٸڭ رەزەرۆتٸك قورلارى قۇرىلادى.
ٷشٸنشٸدەن, مۇناي ٶڭدەۋ زاۋىتتارىنداعى جٶندەۋ جۇمىستارىنىڭ جەنە اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋارلارىن ٶندٸرۋشٸلەر ٷشٸن ديزەل وتىنىن تيەپ-جٶنەلتۋ مەرزٸمدەرٸن ٷيلەستٸرۋ, وعان سەيكەس اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋارلارىن ٶندٸرۋشٸلەر ٷشٸن ديزەل وتىنىن جٶنەلتۋ اقپان ايىندا, بۇرىنعى مەرزٸمدەردەن بٸر اي بۇرىن باستالاتىن بولادى.
تٶرتٸنشٸدەن, مۇناي بازالارى ەسەپكە الاتىن باقىلاۋ اسپاپتارىمەن جاراقتاندىرىلادى.
جالپى, 2021 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا مۇناي ٶندٸرۋ كٶلەمٸ – 85,7 ملن توننا, مۇناي ەكسپورتى – 67,6 ملن توننا, مۇنايدى قايتا ٶڭدەۋ كٶلەمٸ - 17,1 ملن توننا جەنە مۇناي ٶنٸمدەرٸن ٶندٸرۋ كٶلەمٸ 13,1 ملن توننا بولدى.
سونىمەن قاتار الداعى ونجىلدىقتىڭ پەرسپەكتيۆالىق جوبالارىنىڭ بٸرٸ «قالامقاس-تەڭٸز» جەنە «حازار» جوبالارى ٸسكە اسىرىلادى.
قۇنى 4,5 ملرد اقش دوللارى بولاتىن بۇل كەن ورىنداردى يگەرۋ 2028 جىلدان باستاپ قوسىمشا 4 ملن توننا مۇناي ٶندٸرۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
بيىل گاز ٶندٸرۋ كٶلەمٸ 54 ملرد تەكشە مەتر دەڭگەيٸندە كٷتٸلٸلەدٸ. ونىڭ ٸشٸندە تاۋارلىق گاز ٶندٸرٸسٸ - 29,4 ملرد, گاز ەكسپورتىنىڭ كٶلەمٸ – 7,7 ملرد, ال سۇيىتىلعان گاز ٶندٸرٸسٸ 3,1 ملن تەكشە مەتر مٶلشەرٸندە بولجانىپ وتىر.
الداعى ۋاقىتتا قاراشىعاناق, قاشاعان جەنە تەڭٸز نىساندارىندا جوبالاردى ٸسكە اسىرۋ, سونداي-اق جاڭا پەرسپەكتيۆالى كەن ورىندارىن ۋاقتىلى پايدالانۋعا بەرۋ شيكٸ گاز ٶندٸرۋدٸ 2030 جىلعا قاراي 87,1 ملرد تەكشە مەترگە دەيٸن ۇلعايتۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
ەلەكتر ەنەرگيياسى تاپشىلىعىن جويۋ
ەنەرگەتيكا مينيسترلٸگٸنٸڭ اقپاراتىنا سەيكەس, 2021 جىلدىڭ قورىتىندىسىندا ەلەكتر ەنەرگيياسىن ٶندٸرۋ 113,7 ملرد كۆت/ساعات دەڭگەيٸندە كٷتٸللەدٸ.
جالپى بيىل 2020 جىلمەن سالىستىرعاندا تۇتىنۋدىڭ ٶسۋٸ شامامەن 6 پايىزدى قۇرايدى.
دەگەنمەن, ەلٸمٸزدە رەسەي فەدەراتسيياسىنىڭ ەنەرگييا كٶزدەرٸ ەسەبٸنەن ٶتەلەتٸن 250 ملن كۆت/ساع كٶلەمٸندە ەلەكتر ەنەرگيياسىنىڭ تاپشىلىعى بايقالادى.
سوندىقتان ەكونوميكانىڭ ەلەكتر ەنەرگيياسىنا دەگەن قاجەتتٸلٸگٸن جابۋ ماقساتىندا جۇمىس ٸستەپ تۇرعان ەلەكتر ستانتسييالارىن جاڭعىرتۋ جەنە جاڭا ەلەكتر ستانتسييالارىن سالۋ جوسپارلانۋدا.
مۇنان بٶلەك جاڭارتىلاتىن ەنەرگييا كٶزدەرٸن ٸسكە قوسۋ اياسىندا 11 گۆت ٶندٸرۋشٸ قۋاتتاردى ٸسكە قوسۋ جەنە 2030 جىلعا قاراي ەلەكتر ەنەرگيياسىن ٶندٸرۋدٸ 141,2 ملرد كۆت/ساعاتقا دەيٸن ۇلعايتۋ جوسپارلانىپ وتىر.
ەنەرگەتيكا مينيسترلٸگٸ ەلەكتر ەنەرگەتيكاسى سالاسىن دامىتۋدىڭ 3 جوباسىن ٸسكە اسىرماق.
بٸرٸنشٸ, اقتٶبە جىلۋ ەلەكتر ورتالىعىندا قۇنى 21,7 ملرد تەڭگە بولاتىن كەدەگە جاراتۋشى قازاندىعى بار گاز تۋربينالى قوندىرعىسى سالىنادى.
ونىڭ ەلەكتر قۋاتى 57 مۆت بولادى. ەكٸنشٸدەن, ەكٸباستۇز گرەس-1-دٸڭ ەلەكتر قۋاتى 500 مۆت بولاتىن № 1 ەنەرگييا بلوگىن قالپىنا كەلتٸرۋ جٷرگٸزٸلەدٸ. جوبانىڭ قۇنى – 110,5 ملرد تەڭگە.
ٷشٸنشٸ, قۋاتى 636 مۆت, قۇنى 450 ملرد تەڭگە بولاتىن №3 ەنەرگييا بلوگىن ورناتا وتىرىپ, ەكٸباستۇز گرەس-2-نٸ كەڭەيتۋ جەنە رەكونسترۋكتسييالاۋ جٷرگٸزٸلەدٸ.
وسى جوبالاردى ٸسكە اسىرۋ نەتيجەسٸندە 2025 جىلعا قاراي جيىنتىق بەلگٸلەنگەن قۋاتى 1 100 مۆت-تان اساتىن قوسىمشا قۋاتتاردى ٸسكە قوسۋ قامتاماسىز ەتٸلەدٸ.
مۇنان بٶلەك, گرەس-2-نٸڭ 4 جەنە 5-بلوكتارىن سالۋ مەسەلەسٸ قاراستىرىلىپ جاتىر.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا سەيكەس بٸرتۇتاس ەنەرگييا جٷيەسٸنٸڭ وڭتٷستٸك ايماعىندا 2026 جىلعا دەيٸن جالپى جيىنتىق قۋاتى 3 050 مۆت بولاتىن جاڭا مانەۆرلٸك گەنەراتسييانى ەنگٸزۋ بويىنشا 7 جوبانى ٸسكە اسىرۋ جوسپارلانعان.
بۇل جوبالاردىڭ جالپى قۇنى – 1,5 ترلن تەڭگە.
