ۇلتتىق سپورت دەسە الدىنا جان سالمايتىن ايماقتىڭ بٸرٸ - الماتى وبلىسى. تالاي دٷلدٷلدەردٸ توپقا قوسىپ, دٷبٸرلٸ دودا ٶتكٸزۋدە دە ەشكٸمنەن كەم تٷسٸپ جاتقان جوق. ات قۇلاعىندا ويناعان شاباندوزدارىمىز بەيگەنٸڭ الدىن بەرمەي ەل مەرەيٸن اسىرىپ, توپتان وزىپ جٷر. مەسەلەن قىرعىز ەلٸندە ٶتكەن حالىقارالىق كٶشپەندٸلەر ويىنىندا دا الامان بەيگەدە جەتٸسۋدىڭ جٷيرٸگٸ دارا كەلٸپ, ەلدٸڭ اتىن شىعارعان ەدٸ. دەل سول سەتتە بٶركٸن اسپانعا اتپاعان قازاق جۇرتى قالماعان شىعار. سونىمەن قاتار استانا قالاسىندا ٶتكەن «التىن تۇلپار» بەيگەسٸندە دە 51 شاقىرىمدى ەركٸن باعىندىرعان ۇلان وماروۆتىڭ «جاننۇر» اتتى سەيگٷلٸگٸ بٸرٸنشٸ كەلٸپ, شاباندوز اسحات ەلٸمجاننىڭ جۇلدىزى جانعانى ەستەن كەتە قويعان جوق. مٸنە, وسىنداي جەتٸستٸككە تولى الماتى وبلىسىنىڭ ۇلتتىق سپورت ماماندارى ٶڭٸرلٸك كوممۋنيكاتسييالار قىزمەتٸنە كەلٸپ, جۋرناليستەرمەن جاعىمدى جاڭالىقتارىمەن بٶلٸستٸ.
اتالمىش بريفينگكە وبلىستىق دەنە شىنىقتىرۋ جەنە سپورت باسقارماسى ۇلتتىق جەنە بۇقارالىق سپورت تٷرلەرٸن دامىتۋ بٶلٸمٸنٸڭ باسشىسى المات ٷشكەمپٸروۆ, وبلىستىق «بەيگە» ۇلتتىق ات سپورتى فەدەراتسيياسىنىڭ پرەزيدەنتٸ رٷستەم دوسجانوۆ, توعىزقۇمالاقتان وبلىستىق اعا جاتتىقتىرۋشى اينۇر مولداحمەتوۆا جەنە جاس شاباندوز اسحات ەلٸمجان قاتىستى. ەڭ بٸرٸنشٸ سٶز العان المات توقتاربەكۇلى وبلىستا ۇلتتىق سپورت تٷرلەرٸ بويىنشا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستارعا كەڭٸنەن توقتالدى. بٷگٸنگٸ تاڭدا 1384 دەنە شىنىقتىرۋ ۇجىمىندا ۇلتتىق سپورتپەن اينالىسۋشىلار سانى 46566 ادامدى قۇرايدى. ونىڭ ٸشٸندە قازاق كٷرەسٸمەن 12850, توعىزقۇمالاقپەن 15800, قۇسبەگٸ 162, حاندويبى 610, جەكپە-جەك 230, كٶكپار 4332 جەنە ۇلتتىق ات سپورتىمەن 12582 ادام شۇعىلدانادى. 2011 جىلدان بەرٸ وبلىستا ۇلتتىق ات سپورتى كلۋبى اشىلعان. سونداي-اق, وبلىس ورتالىعىندا «تالدىقورعان», جامبىل اۋدانىندا «كٶكباستاۋ», قاراساي اۋدانىندا «نۇرداۋلەت», «ازەم» اتتى زامان تالابىنا ساي اتشابارلار بار. جەتكەن جەتٸستٸگٸمٸز دە بٸر تٶبە. مىسالعا, تالدىقورعان قالاسىندا كٶكپاردان قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ چەمپيوناتى ٶتتٸ. ەل بٸرٸنشٸلٸگٸنە بارلىق وبلىستان كٶكپار كوماندالارى كەلٸپ, اپتا بويى دٷبٸرگە بٶلەدٸ. مٸنە, سول كەسكٸلەسكەن تارتىستا وبلىستىق كٶكپار قۇراما كومانداسى ٷشٸنشٸ ورىندى جەڭٸپ الدى. قازاق كٷرەسٸنەن دە قارا جاياۋ ەمەسپٸز. شەبەرلٸگٸ اسقان بالۋاندارىمىز ەر كەز بايراقتى بەسەكەدە وزا شاۋىپ, وبلىس نامىسىن جىرتىپ جٷر. مىسالعا, تٶرتٸنشٸ رەسپۋبليكالىق ارداگەرلەر سپارتاكياداسىندا 2, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ 20 جىلدىق مەرەكەسٸنە وراي ۇيىمداستىرىلعان سپارتاكياداسىندا 1-ورىندى جەڭٸپ الدى. الامان بەيگەدە دە جۇلدىزىمىز جوعارى. مۇنان كەيٸن سٶز العان توعىزقۇمالاقتان اعا جاتتىقتىرۋشى اينۇر مولداحمەتوۆا ۇلتتىق ويىنىمىز تۋرالى بٸراز جاعىمدى جاڭالىقتىڭ بەتٸن اشتى. راسىندا دا, توعىزقۇمالاق ويىنى قارقىندى دامىپ كەلەدٸ. رەسپۋبليكالىق چەمپيوناتتا ٷزدٸك شىققان ويىنشىلارىمىز ازييا, ەلەم بٸرٸنشٸلٸكتەرٸندە باق سىناپ, ەل نامىسىن قۇلاتپادى. تٶرتٸنشٸ ارداگەرلەر اراسىندا ٶتكەن سپارتاكيادادا بٸرٸنشٸ ورىندى جەڭٸپ الدىق. دەل قازٸرگٸ ۋاقىتتا وبلىستا جاستار اراسىندا ەل چەمپيوناتى ٶتۋدە, وندا ەكٸ جٷزدەن اسا توعىزقۇمالاقشى قاتىسىپ, اپتا بويى تالدىقورعان قالاسىن دٷبٸرگە بٶلەيدٸ دەپ سٶزٸن تٷيٸندەدٸ.
ال, ات سپورتى فەدەراتسيياسىنىڭ پرەزيدەنتٸ رٷستەم ەمٸرعازىۇلى ات سپورتىنىڭ قىر-سىرىنا توقتالدى. ەسٸرەسە, كٶكپار ويىنى وبلىستا جاقسى دامىعان. مۇنىڭ بارلىعى اتالعان سپورت كلۋبىنىڭ مٷشەلەرٸ. كٶشپەندٸلەر ويىنىندا دا بٸزدٸڭ وبلىستىڭ جٸگٸتتەرٸ ۇلتتىق قۇراما ساپىندا ٶنەر كٶرسەتتٸ. قازٸر اۋدانداردا ارنايى قازاندىقتار ورناتىلىپ, كٶكپاردى دامىتىپ كەلەدٸ. العاشىندا جامبىل مەن قاراساي اۋداندارىندا عانا تىنىسى كەڭ تاراعان سپورت, باسقا اۋدانداردى دا شارپىدى. بٷگٸندە وبلىستىق چەمپيوناتتار ٶتٸپ تۇرادى. مٸنە, سول دودادا رايىمبەك, كەربۇلاق, ەسكەلدٸ, الاكٶل, پانفيلوۆ اۋدانىنان كەلگەن كٶكپارشىلار جاقسى ٶنەر كٶرسەتٸپ جٷر. مۇنداي كەلەلٸ جۇمىستىڭ قارقىن الۋىنا ورىنتاي ەمٸرعاليەۆ اعامىزدىڭ ەڭبەگٸن ايتا كەتكەن جٶن. ۇلتجاندى ازامات, كٶكپاردىڭ دامۋىنا بار كٷش-جٸگەرٸن سالۋدا. بٸلٸكتٸ مامان كەيبٸر كەمشٸن تۇستاردى دا تٸلگە تيەك ەتتٸ. مەسەلەن, كٶكپار ويناۋ ٷشٸن مىقتى جىلقىلاردىڭ كەرەك ەكەنٸ انىق. كوماندانى اتپەن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن جاقسى جىلقىلاردى ساتىپ الۋىمىز كەرەك. ونىڭ باعاسى دا وڭاي ەمەس. سول ٷشٸن جۇمىستار جاساپ جاتىرمىز. كٶپتەگەن تٷيٸنٸ قيىن مەسەلەلەر بار. الداعى ۋاقىتتا شەشٸمٸن تابادى دەگەن سەنٸمدەمٸز دەپ سٶزٸن قورىتىندىلادى. سونىمەن قاتار جۋىردا «جەتٸسۋ جٷيرٸگٸ» دەگەن ات بەيگەسٸن ۇيىمداستىردىق. بۇل دەستٷرلٸ دوداعا اينالادى. بۇل دودانىڭ مەرتەبەسٸ بيٸك بولادى دەگەن ويدامىز. يە, وسى تۇستا, بٸر جىلدا جەتٸ كٶلٸكتٸ تٸزگٸندەگەن ٷزدٸك شاباندوز اسحات ەلٸمجان دا تٸلشٸلەردٸڭ سۇراعىنا جاۋاپ بەرٸپ, ٶز جاڭالىعىمەن بٶلٸستٸ. جاس شاباندوز الداعى ۋاقىتتا دا ەل نامىسىن جوعارى ۇستاپ, ۇلتتىق سپورتتى دامىتۋعا كٷش سالاتىنىن ايتتى. قارشاداي بالا جاقىندا عانا وبلىس ەكٸمٸنٸڭ قۇرمەت گراموتاسىمەن ماراپاتتالعان. وسىنداي جەتكٸنشەكتەرٸمٸز كٶپ بولسا, رۋحى بيٸك ۇلتجاندى ازاماتتارىمىز كٶپ بولاتىنى حاق.
ريشاد تۇرعانباەۆ
"جەتٸسۋ" گازەتٸ