فوتو: nvdaily.ruسەرسەنبٸدە ٶتكەن مەجٸلٸس وتىرىسىندا دەپۋتات ەلنۇر بەيسەنباەۆ بالالاردىڭ جازعى دەمالىس ورىندارى مەسەلەلەرٸن كٶتەرٸپ, پرەمەر-مينيسترٸنٸڭ ورىنباسارى تامارا دٷيسەنوۆاعا دەپۋتاتتىق ساۋال جولدادى دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
ول بالالاردىڭ جازعى دەمالىسىن ۇيىمداستىرۋدا بٸرشاما ولقىلىق بار ەكەنٸن ايتىپ ٶتتٸ.
"مىسالى, بىلتىر الماتى وبلىسىنىڭ ۇزىناعاش اۋىلىندا بالالار لاگەرٸن ساۋنادا ۇيىمداستىرعان. ول قوعامدا ٷلكەن شۋ تۋعىزدى. وسى مەسەلە بويىنشا سوت جۋىردا عانا اياقتالدى. كٸنەلٸلەر سوتتالىپ, باس بوستاندىقتارىنان ايرىلدى. سوت 2023 جىلى كەسٸپكەر ەيەلدٸڭ 50 بالانى بالالار لاگەرٸ دەپ ٶز جەكە مەكتەبٸنە, 300 بالانى فيتنەس-ورتالىعى بار مونشا كەشەنٸنە ورنالاستىرعانىن انىقتادى. باسقا باسقا, بالاعا قاتىستى مۇنداي تەرٸس قادامعا بارۋ – ناعىز باسسىزدىق, اقشا ٷشٸن اردان اتتاۋ ەمەس پە?!
تاعى بٸر مىسال. باس پروكۋراتۋرا 2023 جىلى تامىزدا الماتى وبلىسىندا ۋەكٸلەتتٸ ورگاننىڭ رۇقساتىنسىز جۇمىس ٸستەگەن 8 بالالار لاگەرٸن انىقتاعان. ولارداعى جاعداي دا ەشبٸر سىن كٶتەرمەيدٸ. سانيتارييالىق-ەپيدەميولوگييالىق جەنە ٶرت قاۋٸپسٸزدٸگٸ نورمالارى مٷلدەم ساقتالماعان. سپورت جەنە ويىن الاڭدارى دا قاۋٸپسٸزدٸك تالاپتارىنا ساي ەمەس. بىلتىر قوناەۆ قالاسىنداعى «بەيتەرەك» لاگەرٸندە شارتتا كٶرسەتٸلگەنٸنە قاراماستان, بالالاردىڭ تيٸستٸ دەمالىسى مەن وقۋى ۇيىمداستىرىلماعان. سول سەكٸلدٸ شىمكەنتتەگٸ «Hawaii» لاگەرٸ ٶرتكە قارسى دابىل جٷيەسٸمەن جابدىقتالماعان جەنە مٸندەتتەلگەن سانيتارلىق-ەپيدەميولوگييالىق قورىتىندىسىز جۇمىس ٸستەگەن.
سونداي-اق, 220 بالاعا ارنالعان «ٷش بۇلاق» لاگەرٸ ٸس جٷزٸندە 310 وقۋشى قابىلداعان. بىلايشا مٶلشەردەن تىس تىعىز ورنالاستىرۋ بالالار دەنساۋلىعىنا تەرٸس ەسەر ەتەتٸنٸ ايتپاسا دا تٷسٸنٸكتٸ. ايتا بەرسەك, مۇنداي مىسالدار جەتەرلٸك. بالالار مۇنداي جازعى دەمالىس ورىندارىندا الاڭسىز تىنىعىپ, جاڭا وقۋ جىلىنا تىڭ كٷشپەن كەلۋدٸڭ ورنىنا, تٷرلٸ كەلەڭسٸزدٸككە ۇشىراپ جاتقانى ٶكٸنٸشتٸ", -دەدٸ دەپۋتات.
دەپۋتات بەيسەنباەۆتىڭ سٶزٸنشە بالالاردىڭ قاۋٸپسٸزدٸگٸن ساقتاۋ بويىنشا جاڭادان قابىلدانعان زاڭ ەندٸ مۇنداي ورىنداردى ەسكەرتۋسٸز تەكسەرٸپ, تالاپتى ساقتاماعاندارعا ناقتى شارا قولدانۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. ونىڭ ايتۋىنشا, ەسٸرەسە, سۋ باسقان ٶڭٸرلەردٸڭ بالالارىنا, مٷمكٸندٸگٸ شەكتەۋلٸ بالالار مەن اتا-اناسىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان جەتٸم بالالارعا ەرەكشە نازار اۋدارعان جٶن.
باس پروكۋراتۋرانىڭ مەلٸمەتٸنشە, 2023 جىلى ەلٸمٸزدە 848 لاگەر جۇمىس ٸستەگەن. ونىڭ ٸشٸندە 118 – مەملەكەتتٸك, 100 – جەكە, 630 – پالاتكاداعى لاگەرلەر.
"بالالاردىڭ بارلىعى دا قاتارلارىمەن بٸرگە جازعى كانيكۋلىن كٶڭٸلدٸ ەرٸ جايلى ٶتكٸزۋگە قۇقىلى. ال وعان قولايلى جاعداي جاساۋ, دەمالىستى ساپالى ۇيىمداستىرۋ – ورتاق مٸندەتٸمٸز", -دەگەن دەپۋتات بالالاردىڭ جازعى دەمالىسىنا قاتىستى جوعارىداعىداي كەلەڭسٸزدەردٸڭ الدىن الۋ ٷشٸن تەز ارادا كەلەسٸ شارالاردى قولعا الۋدى ۇسىندى:
1. سۋ باسپاعان ٶڭٸرلەردٸڭ ەكٸمدٸكتەرٸ سۋ تاسقىنىنان زارداپ شەككەن ٶڭٸرلەردٸڭ بالالارىنا جازعى ساۋىقتىرۋ ورتالىقتارىنان ورىن بٶلۋدٸ قاراستىرعانى جٶن.
2. ەلٸمٸزدەگٸ بٷكٸل جازعى بالالار لاگەرلەرٸ, ساۋىقتىرۋ ورتالىقتارى مەن دەمالىس ورىندارى قاۋٸپسٸزدٸگٸ, تازالىعى, ٶرت جەنە سانيتارييالىق-گيگيەنالىق جاعدايى, دەمالاتىن ورىندارى, تۋريستٸك مارشرۋتتارىنىڭ قاۋٸپسٸزدٸگٸ, قۇتقارۋ قۇرالدارى مەن جابدىقتارىنىڭ بولۋى بويىنشا تولىقتاي تەكسەرۋدەن ٶتكٸزٸلۋٸ قاجەت.
3. جازعى بالالار ساۋىقتىرۋ ورتالىقتارى پسيحولوگ ماماندارمەن, سۋعا شومىلۋشىلاردىڭ قاۋٸپسٸزدٸگٸ جٶنٸندەگٸ نۇسقاۋشىلارمەن قامتاماسىز ەتٸلۋٸ تيٸس.
4. مەملەكەتتٸك ساتىپ الۋ بويىنشا كونكۋرس ٶتكٸزۋ كەزٸندە ەلەۋمەتتٸك, ەموتسيونالدىق, مەنتالدىق, تٸلدٸك, ينتەللەكتۋالدىق جەنە باسقا دا ەرەكشەلٸكتەرٸ بار بالالارعا ينكليۋزيۆتٸك بٸلٸم بەرۋ تالاپتارىن ورىنداۋ كٶزدەلۋٸ تيٸس.
