كەشە قازاق ەلٸنٸڭ ماقتانىشى, وليمپيادا جٷلدەگەرٸ, قر ەڭبەك سٸڭٸرگەن سپورت شەبەرٸ دەنيس تەن دٷنيەدەن وزدى. وقىس وقيعا بارشا جۇرتتىڭ قابىرعاسىن قايىستىرىپ كەتتٸ...
وسى ورايدا دەنيستٸڭ ەر جىلدارى باسىلىم بەتتەرٸنە بەرگەن سۇحباتتارىنان وي-تولعامدارىن توپتاستىرۋدى جٶن كٶردٸك.
***
مەنٸڭ جۇمىسىم - مۇز ايدىنعا شىعىپ, جاقسى ٶنەر كٶرسەتۋ. مەن كٷمٸس جٷلدە العانىم ٷشٸن دە ٶتە قۋانىشتىمىن. ٶيتكەنٸ, بٸزدٸڭ ەلدە مەنەرلەپ سىرعاناۋ سپورتى ەلٸ دە بولسا قاتتى دامىماعان. ال ەلەم بٸرٸنشٸلٸگٸندە توپ جارۋ ٷشٸن بٸرنەشە جىل بويى ٶز ەلٸڭدٸ تانىستىرىپ, ٶزٸڭدٸ قالىپتاستىرۋىڭ كەرەك. مەنٸ دە تٶرەشٸلەر تانۋى ٷشٸن بٸرنەشە جىل كەتتٸ. مەن سٸزگە بٸر جاعدايدى ايتىپ بەرەيٸن. جاستار اراسىندا ٶنەر كٶرسەتٸپ جٷرگەنٸمدە كٶپتەگەن ادامدار ماعان "قازاقستان قاي جەردە" دەگەن سۇراقتار قوياتىن. ەشكٸم دە بٸلمەيتٸن بٸزدٸڭ ەلدٸ. بۇل جەيت مەنٸڭ نامىسىما قاتتى تيەتٸن. بٸراق, مەن ولارعا قازاقستاننىڭ قانداي عاجاپ ەل ەكەنٸن جيٸ ايتىپ جٷرەمٸن. بەلارۋسييادا العاشقى رەت جاستار اراسىنداعى ەلەم بٸرٸنشٸلٸگٸندە توپ جارعانىمدا, بٸر ادام «كارتادا جوق مەملەكەتتٸڭ سپورتشىسى بٸرٸنشٸ ورىن الدى» دەگەن بولاتىن. دەل وسى كەزدە مەنٸڭ كٶزٸمنەن جاس شىعىپ كەتتٸ. سول ۋاقىتتان باستاپ مەن ٶز-ٶزٸمە قازاقستاندى بارشا جەر جاھانعا تانىتامىن دەگەن ماقسات قويدىم. سول ۋاقىتتان بەرٸ مەن تىنباي ەڭبەكتەنٸپ كەلە جاتىرمىن.
(2013 ج.)
***
وسىدان بٸرنەشە جىل بۇرىن مەنٸ رەسەيدٸڭ شاقىرتقانى تۋرالى ەڭگٸمە بولعان-دى. بٸراق, ول جاقتان رەسمي حات كەلمەدٸ. ال ەلەم بٸرٸنشٸلٸگٸنەن سوڭ دا تاعى ۇسىنىستار بولدى. بٸراق, مەن سٸزدەرگە ايتايىن, مەن قازاقستاننان ەشقايدا كەتپەيمٸن. مەن قازاقستاننىڭ ناعىز پاتريوتىمىن!
(2013 ج.)
***
بالا كەزٸمدە مەن شامادان تىس بەلسەندٸ بولعانمىن, بۇل ەنەرگييانى جۇمساۋىم كەرەكتٸگٸن اتا-انام تٷسٸنٸپ, مەنٸ تٷرلٸ سەكتسييالارعا الىپ بارىپ جٷردٸ. اكروباتيكا, جٷزۋ, تەننيس, كاراتە, تاەكۆاندو, بي, مۋزىكالىق مەكتەپتەرگە بارىپ جٷردٸم. دەگەنمەن مەنەرلەپ سىرعاناۋدى تاڭدادىم, ٶيتكەنٸ ول سپورتتىڭ بٸرنەشە تٷرٸن جان-جاقتى قامتي الادى.
(2014 ج.)
***
مەن جاتتىقتىرۋلارعا شامامەن 5 جاسىمنان باستاپ باردىم, ٷيٸرمەلەر بٸردٸندەپ كٶبەيە باستادى. سوسىن مەكتەپكە بارا باستاعاننان كەيٸن بٸر نەرسەنٸ قىسقارتۋ كەرەك بولدى. مەن تاەكۆاندو مەن كاراتەگە باردىم, بۇل مەنٸڭ يدەيام ەدٸ. كٶپ تٶبەلەسەتٸنمٸن, ٶتە قىزۋ مٸنەزدٸمٸن, ماعان تٶبەلەسۋ ٷردٸسٸنٸڭ ٶزٸ ۇنايتىن. ەگەر ماعان بٸر نەرسە ۇناماسا, ادام قانداي جاستا ەكەنٸ ماڭىزدى بولمادى, ياعني, قانشالىقتى ول ٷلكەن بولسا دا مەن جاي عانا شىرپى تەرٸزدٸ شارپىپ, ەرقاشان تٶبەلەسكە ارالاسىپ كەتەتٸنمٸن. سوندىقتان شىعار, مەنٸڭ انام قاراما-قارسى جاقتان دامىتۋعا تىرىسىپ, بي مەن مۋزىكاعا, كٶركەم سۋرەت ٷيٸرمەسٸنە بەردٸ. ايتالىق, شىعارماشىلىق سەكتسييانىڭ ٸشٸندە مەنەرلەپ سىرعاناۋ دا بولدى.
(2014 ج.)
***
ۋاقىت ٶتە كەلە ول: «بيلەپ بولعان شىعارسىڭ, جەتەر, ورال قايتادان! بۇل كونكي نە تەيٸرٸ!» - دەپ رەنٸش بٸلدٸرەتٸن. الايدا ول قىسقى ازييا ويىندارىندا دوستارىمەن بٸرگە ماعان جانكٷيەر بولىپ كەلگەندە جارىستىڭ قانداي دەڭگەيدە ٶتٸپ جاتقانىن, مەنەرلەپ سىرعاناۋ – بۇل بي ەمەس, سپورت ەكەنٸن, بٸزدٸڭ جانۇيادا قانداي دا بٸر سالماقتى جەتٸستٸكتەر بار ەكەندٸگٸن كٶرٸپ, العاشقى تابىستارىمنان كەيٸن مەنٸ شىن نيەتٸمەن قولداي باستادى. سٶيتٸپ, اينالىسىپ جٷرگەن ٸسٸمە تٷسٸنٸستٸكپەن قاراي باستادى. دەگەنمەن, ەرينە, بٸرٸنشٸ كەزەكتە بارلىق نەتيجەلەر – مەنٸڭ اتا-انامنىڭ ەڭبەگٸ. ٶيتكەنٸ ەربٸر جانۇيا ەلدەقانداي تابىستارعا قول جەتكٸزۋگە كەپٸلدٸك بەرمەيتٸن ٸسكە ٶزٸڭدٸ ارناپ, مۇنداي باتىل قادامدارعا بارا بەرمەيدٸ دەپ ويلايمىن.
(2014 ج.)
***
مەنەرلەپ سىرعاناۋ – بۇل جالعىزدىقتى سەزدٸرەتٸن سپورت تٷرٸ, ورىنداۋ ۋاقىتى كەزٸندە سٸز شىنىمەن دە شىنايى ٶمٸر سٷرەسٸز, الايدا بۇل پسيحولوگييالىق, ەموتسييالىق تۇرعىدان شارشاتادى. سپورتشى بٸر جىلدىڭ ٸشٸندە كٶپ جارىستارعا قاتىسا المايدى, ەگەر ونىڭ ماۋسىمدا 10 جارىسى بولسا – بۇنىڭ ٶزٸ كٶپ بولىپ سانالادى, ەدەتتە 5-ۋدەن ارتىق سايىستار بولمايدى. ال مۇز ايدىنىنا شىعۋ الدىندا نەنٸ ەستۋگە بولاتىنى جاتتىقتىرۋشىعا دا, سپورتشىعا دا بايلانىستى: كەيبٸرەۋلەرٸ مۇز ايدىنىنا كەلٸپ, ولارعا بارلىعى جاقسى بولادى دەگەندٸ ۇناتادى, بٸرەۋٸ كٶڭٸلدەرٸن كٶتەرگەندەرٸن جاقسى كٶرەدٸ, مىسالدار تٷرلٸ بولادى, بۇل سپورتشىنىڭ دٸلٸنە بايلانىستى. مەنٸڭ جاتتىقتىرۋشىم ورىندى سٶزدەر تابا بٸلەدٸ.
(2014 ج.)
***
مەن قازاقستاننىڭ ناعىز پاتريوتىمىن. ادامدار ەلٸ كٷنگە دەيٸن ماعان: «دەنيس, سەن سوچيدە قازاقستان اتىنان سىرعانايسىڭ با?» - دەپ سۇرايدى, شىنىمدى ايتايىن, مۇنداي سۇراق مەن ٷشٸن زەبٸر. ەرينە, ۇسىنىستار بولدى, الايدا مەندە مەملەكەتكە دەگەن شىنايى سەزٸمٸم ەرقاشان دا بولدى, مەن ەلەمنٸڭ تٷرلٸ جەرلەرٸندە بولدىم, الايدا قايتىپ ورالعاندا ىلعي بارلىعىنا: «جٸگٸتتەر, بٸزدە بارلىعىنان دا جاقسى!» - دەپ ايتامىن. بۇل ماحابباتىم جىل سايىن ٶستٸ, قازٸرگٸ ۋاقىتتا مەنەرلەپ سىرعاناۋدا قازاقستاندى مەنٸڭ ارقامدا بٸلەدٸ جەنە ەشكٸم ويلانبايدى دا. دەنيس تەن مەن قازاقستان – بۇل بٸر تۇتاس بولعانى عوي, ٸشتەي دە, سونىمەن قاتار سىرتتاي دا دەل سولاي كٶرٸنەدٸ. مەن جان-تەنٸمەن ناعىز قازاقستاندىقپىن جەنە مەملەكەتتٸڭ اتىنان شىقققانىما ٶتە ماقتان تۇتامىن, ەرينە, بۇل ٷلكەن جاۋاپكەرشٸلٸك.
(2014 ج.)
***
نەگٸزگٸ باعدارلاماعا ٶزٸم ٷشٸن, كٶرەرمەندەر ٷشٸن شىقتىم. شىنىمدى ايتايىن, جٷلدە تۋرالى ويلامادىم. ەر ەلەمەنتتٸ تازا ورىنداپ, ٸشكٸ تولقىنىسىمدى جەڭۋگە تىرىستىم. بەرٸ ويداعىداي اياقتالىپ, جاقسى باعا الدىم. ودان كەيٸن جاتتىعۋ زالىنا باردىم دا دەنە قىزدىرىپ, قارسىلاستارىمنىڭ ٶنەرٸنە دە قاراپ جٷردٸم. تەك سوڭعى سپورتشى شىعىپ, ونىڭ باعاسىن جارييالاعاندا جٷلدە العانىمدى تٷسٸندٸم.
(2014 ج.)
جەڭٸسكە جەتكەننەن كەيٸن دە كٶپكە دەيٸن ۇيىقتاي الماي جاتتىم. بٸراق بۇل جولى قۋانىش پەن ەموتسييا ۇيىقتاتپادى. وليمپيادا – جٷگٸ اۋىر, قىسىمى كٶپ جارىس. جانكٷيەر دە, باسپاسٶز دە سەنەن ەرەكشە نەتيجە كٷتەدٸ. سوندىقتان وسى سوڭعى بٸر اي كٶلەمٸندە ٶزٸمدٸ بارلىق ەلەۋمەتتٸك جەلٸدەن, ينتەرنەتتەن شەكتەپ, تەلەفون قوڭىراۋلارىنا جاۋاپ بەرمەدٸم. تەك وليمپيادا تۋرالى ويلادىم. بۇل ماعان كٶمەكتەستٸ دەگەن ويدامىن.
(2014 ج.)
***
ٷيرەنگەنٸمدٸ ەلگە ەكەلٸپ كەدەگە جاراتامىن. وليمپيادا چەمپيوندارىن قازاقستانعا ەرتٸپ كەلٸپ, كٶرەرمەنگە تٸكەلەي تانىستىرسام دەيمٸن. ولاردان دا مىقتى سپورتشىلار بٸزدەن ەلٸ شىعادى. مەنٸڭشە, تۋريزمنٸڭ تەتٸگٸ – شەتەل ارالاۋ ەمەس, ٶز ەلٸڭدٸ ناسيحاتتاۋ, ٶزٸڭدە باردى ەلەمگە كٶرسەتە بٸلۋ. شەتەلگە گالا-كونتسەرتتەرگە بارعاندا قازاقستان دا مەنەرلەپ سىرعاناۋدان ەسەسٸن جٸبەرمەيتٸندٸگٸن كٶرسەتكٸم كەلٸپ, بارىمدى سالامىن.
(2017 ج.)
***
قازاق ەلٸنٸڭ داڭقىن اسىرىپ, تۋىن جەلبٸرەتكەنٸم ٷشٸن مەملەكەتتٸڭ ەڭ جوعارى دەڭگەيدەگٸ بٸرقاتار اتاق-دەرەجەلەرٸن الدىم. ەڭبەگٸمدٸ باعالاعان ەلٸمە باسىمدى يەمٸن. سىي-سيياپات, ماراپات العانمەن, ونىڭ ارتىندا جاۋاپكەرشٸلٸك, قازٸرگٸدەن دە جوعارى تالاپ, تۇعىردان تٷسپەي ۇستاپ تۇرۋ سەكٸلدٸ مٸندەتتەر موينىڭدا تۇرادى. قازاق ەلٸندە مەنەرلەپ سىرعاناۋ كەسٸبي دەڭگەيدە داميدى دەپ ٷمٸتتەنەمٸن. بٸزدە دە ەڭ ٷزدٸك مەكتەپ قالىپتاسادى. كەلەشەكتە سپورت مەملەكەتتٸڭ تٶلقۇجاتىنا اينالادى.
(2017 ج.)
***
ەڭ نەگٸزگٸسٸ – ٶزٸڭە سەنۋ. وليمپيادا قاتەلٸكتٸ كەشٸرمەيدٸ. قاس پەن كٶزدٸڭ اراسىندا مەدال قولدان سۋسىپ شىعىپ كەتەدٸ. ەڭ بٸرٸنشٸ پسيحولوگييالىق تۇرعىدا دايىن بولسام, سەنٸمدٸ سىرعانايمىن. مەنەرلەپ سىرعاناۋ – مۇز ٷستٸندە جەلدەي ەسٸپ قۇلاماي ايدىندى اينالا بەرۋ ەمەس. كٷردەلٸ, ەلدٸ تاڭعالدىراتىن شالت قيمىلداردى ۋاقىتپەن ساناسا وتىرىپ قامتىپ ٷلگەرۋ. قۇلاۋ, سەتسٸز قادامداردى سول سەتتە-اق تٷزەتۋگە تىرىسامىن. كەيدە مٷلت كەتەتٸن سەتسٸزدٸكتەر بولدى. كەلەسٸدە سول قاتەمدٸ قايتالاماۋعا كٷش سالامىن.
مٸنسٸز سىرعاناسام, ەشكٸم اياقتان شالمايتىنى انىق. چەمپيون بولۋدىڭ تٶتە جولى – تىنىمسىز ەڭبەك, ٶزٸڭدٸ دامىتۋ, ٸزدەنۋ. قازٸر سپورت كٷن سايىن دامۋدا. زامانعا, جاڭالىققا تەك ٸلەسٸپ وتىرۋ كەرەك. تٶرەشٸلەردٸڭ جوعارى باعاسىن العانىمەن, كٶرەرمەننٸڭ كٶڭٸلٸنە كٸربٸڭ تٷسٸرمەۋ كەرەك. ياعني, سىرعاناۋ, ەدەمٸلٸك, جالت-جۇلت ەتكەن قيمىل, ەسەرلٸ مۋزىكا بەرٸ ٷيلەسٸم تاپقانى ماڭىزدى.
(2017 ج.)
***
بالا كەزٸمدە العاش سىرعاناپ جٷرگەندە ٷيرەتەتٸن ماماندار كٶپ بولسا, چەمپيونداردى كٶرسەم دەپ ارماندايتىنمىن. ٷلكەن مۇز ايدىندارىندا قۇستاي قالىقتاۋ ارمانىم ەدٸ. جىلدار ٶتە ارمان-ٷمٸتٸم ورىندالىپ جاتقانىنا قاتتى ريزامىن. قازٸر قازاقستاندا ٷلكەن مۇز سارايلارى سالىنۋدا. ازيادا, ۋنيۆەرسيادا ٶتكٸزٸلدٸ. مۇنىڭ بارلىعى – قىسقى سپورت تٷرٸن دامىتۋ, بۇل سالادا چەمپيوندار تەربيەلەۋدٸڭ باستاۋى. ەڭبەكتٸڭ نەتيجەسٸ دە جوق ەمەس. قازٸر مەنەرلەپ سىرعاناۋدان قازاق ەلٸن ەلەم مويىندايدى. سپورت – ەلدٸڭ تٶلقۇجاتى.
شەبەرلٸك – تىنباي ەڭبەكتەنۋ, كٶپجىلدىق تەجٸريبە. سپورتتىڭ قۇپيياسى – تەك قانا فيزيكالىق الىپ كٷش ەمەس, بٸلٸم مەن لوگيكالىق ەدٸستٸ تيٸمدٸ قولدانا بٸلۋ. قاي سپورت تٷرٸ بولسا دا ونىڭ قىر-سىرىن, تەحنيكاسىن جەتە زەرتتەپ, ۇعىنىپ الماي, نەتيجە بولمايدى. كٷش مىقتى, ەدٸس-تەسٸلدٸ مەڭگەرگەن ەمەس, ورنىمەن قولدانعان چەمپيون بولادى.
(2017 ج.)
***
بيىل مەن ٷشٸن ٶتە قيىن بولدى. وسى ماۋسىمدا جاراقاتتان تولىق ايىعا المادىم. دەسە دە, اتا-بابام تۋعان مەكەندە وليمپيادا ويىندارىندا ٶنەر كٶرسەتكەنٸمە قۋانىشتىمىن. ماقتان تۇتامىن. قانداي قاتەلٸكتەرگە بوي الدىرعانىمدى جاقسى سەزٸنٸپ تۇرمىن. كٷندە ۇيقىدان ويانعاندا اياعىمنىڭ جاراقاتى بار ەكەنٸن سەزٸپ ويانامىن. سوندىقتان «جاراقاتىمەن جارىسقا شىعامىن» دەگەن وي كٶكەيٸمدە تۇرادى. مەن ٷشٸن پسيحولوگييالىق تۇرعىدان بۇل اۋىر تيەدٸ. الداعى ۋاقىتتا جاراقاتىمنان تولىقتاي ساۋىعىپ كەتسەم, ٷلكەن سپورتتى جالعاستىرا بەرەتٸن شىعارمىن. نەگٸزٸ, «سوچي وليمپياداسىنان كەيٸن سپورتتان كەتەمٸن» دەگەن وي بولعان. ونى ۋاقىت كٶرسەتە جاتار. بٸزدٸڭ قازاقستاندا جالپى قىسقى سپورت مەكتەبٸ بار. سوچيدە مەن جٷلدە السام, مٸنە, پحەنچحاندا يۋلييا گالىشەۆا ەلٸمٸزگە العاشقى قولا مەدالدٸ سالدى. مەن ونى جەڭٸسٸمەن قۇتتىقتايمىن!
(2018 ج.)
مەلٸمەتتەر Massaget.kz, azattyq.org, inform.kz, voxpopuli.kz, aikyn.kz سايتارى ارقىلى توپتاستىرىلدى.
