قر پارلامەنتٸ سەناتىنىڭ دەپۋتاتى دانا نۇرجٸگٸت بٸلٸم بەرۋ مەكەمەلەرٸندەگٸ پسيحولوگتار ينستيتۋتىن دامىتۋ, ولاردى كەسٸبي دايارلاۋ مەسەلەسٸ تۋرالى بٸلٸم مينيسترٸ اسحات ايماعامبەتوۆكە ساۋال جولدادى, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
«بٷگٸن بٸر جارىم جىل ۋاقىتتان كەيٸن وقۋشىلارىمىز قاشىقتان وقىتۋ تەسٸلٸنەن دەستٷرلٸ بٸلٸم الۋعا ورالىپ, قايتا پارتاعا وتىردى. بالالارىمىز ەنگٸزٸلگەن شەكتەۋلەرگە بايلانىستى ٷي جاعدايىندا, سىنىپتاستارىمەن قارىم-قاتىناسسىز ۋاقىت ٶتكٸزۋگە مەجبٷر بولدى. وسى جاعدايدى ەسكەرٸپ, 2020 جىلدىڭ 1 قىركٷيەگٸندە پرەزيدەنت ق. توقاەۆ قازاقستان حالقىنا جولداۋىندا قاشىقتان وقىتۋ ٸسٸن ۇيىمداستىرۋدا جٸبەرٸلگەن قاتەلٸكتەردٸ اتاپ, سانيتارلىق تالاپتاردى ساقتاي وتىرىپ, بٸلٸم الۋدىڭ قالىپتاسقان دەستٷرلٸ تەسٸلٸنە قايتا كٶشۋ تەرتٸبٸن ەزٸرلەۋدٸ تاپسىرعان ەدٸ. ەپيدەميولوگييالىق تالاپتاردى ساقتاۋ ٷشٸن مەكتەپتەردە تيٸستٸ جۇمىستار جٷرگٸزٸلۋٸ قاجەتتٸگٸن كٶرٸپ وتىرمىز جەنە وعان بارلىق كٷش جۇمىلدىرىلىپ تا جاتىر. ال ەندٸ بٸلٸم الۋدىڭ دەستٷرلٸ تەسٸلٸنە كٶشكەندە بالالاردىڭ پسيحولوگييالىق جاعدايىنا ەرەكشە نازار اۋدارۋىمىز قاجەت دەپ ويلايمىن», - دەدٸ د. نۇرجٸگٸت سەنات وتىرىسىندا.
دەپۋتات قازٸر كەسٸبي كٶمەكسٸز جەنە پەداگوگ-پسيحولوگتاردىڭ قولداۋىنسىز بٸلٸم وردالارىندا وقۋ ٷدەرٸسٸن قالىپتاسرۋ وڭاي بولمايتىنىن اتاپ ٶتتٸ.
«ٶكٸنٸشكە وراي, وقۋشىلارىمىز وسىنشا ۋاقىت ارالىعىندا ۆيرتۋالدى جەلٸ ەلەمٸنە ەنٸپ كەتٸپ, تٸپتٸ بٸر-بٸرٸمەن ارالسۋدان, تٸل تابىسىپ, ادامي قارىم-قاتىناس قۇرۋدان قالىپ بارادى. اقپاراتتىق تەحنولوگييالاردان حاباردار بولۋ, ساۋاتتى بولۋ – بٷگٸنگٸ زاماننىڭ تالابى, ەرينە. الايدا اقپاراتتىڭ الاپات اعىمىنا تۇنشىعىپ, بالالىق شاق, اتا-انا مەن بالا اراسىنداعى بايلانىس ٷزٸلٸپ بارادى. ەلەمدە بولىپ جاتقان قايعىلى وقيعالار – بۋىنى قاتپاعان بالا ٷشٸن اۋىر پسيحولوگييالىق سوققى. سونداي-اق, جەلٸدە وتىرعان بالانىڭ بارلىعى كيبەربۋللينگتٸڭ نە ەكەنٸن, ونى قالاي انىقتاپ, كٸمگە شاعىمدانۋ كەرەكتٸگٸن بٸلمەيدٸ. ال وتباسىندا زورلىق-زومبىلىق كٶرٸپ ٶسٸپ جاتقان بالاعا قۇقىقتىق كٶمەكپەن قاتار, پسيحولوگييالىق كٶمەك تٸپتٸ قاجەت», - دەدٸ ول.
وسى ايتقان مەسەلەلەردٸڭ بارلىعى كارانتين جاعدايىنشا ۋشىعا تٷسەدٸ. سوندىقتان, سەناتور مەكتەپتەگٸ پەداگوگ-پسيحولوگتار جۇمىسىن جانداندىرۋ ٷشٸن مەملەكەت تاراپىنان قولداۋ كەرەك دەپ ەسەپتەيدٸ.
«قازٸرگٸ جاعداي مىناداي: مەكتەپتەردەگٸ پسيحولوگتاردىڭ جۇمىسىن ۇيىمداستىرۋ دەڭگەيٸ جەنە ول جۇمىستىڭ ساپاسى ەر ٶڭٸردە ەرتٷرلٸ. بٸر سٶزبەن ايتقاندا, جٷيە جوق. بٸلٸم جٷيەسٸندەگٸ پسيحولوگتاردىڭ مەرتەبەسٸن, ورنىن, پسيحولوگييالىق قىزمەت جۇمىسىنىڭ ەدٸسٸن, تاپسىرمالارىن, مٸندەتتەرٸن, ماقساتتارىن انىقتاۋدا دا بٸرٸزدٸلٸك جوق. ٶيتكەنٸ «بٸلٸم تۋرالى» زاڭعا سەيكەس بۇل جۇمىس جەرگٸلٸكتٸ ورگاندارعا جٷكتەلگەن.
جالاقى مەسەلەسٸنە كەلسەك, 2019 جىلدان باستاپ, شامامەن 7 مىڭ پسيحولوگتىڭ ەڭبەكاقىسى كٶتەرٸلدٸ. الايدا ورتا مەكتەپتەردە 7-10 جىلدىق ەڭبەك ٶتٸلٸ بار پەداگوگ-پسيحولوگ 70 مىڭ تەڭگە جالاقى الادى. ال اۋىلدىق جەردە مۇنداي مامانداردىڭ جالاقىسى 30-50 پايىزعا كٶپ دەپ ايتقانىمىزبەن, ونداعى مەكتەپتەردە سىنىپتار سانى 15-تەن تٶمەن, ياعني پسيحولوگتار جالاقىسى شامامەن 50 مىڭ تەڭگە دەگەن سٶز», - دەيدٸ د. نۇرجٸگٸت.
سونىمەن بٸرگە, مەكتەپ پسيحولوگتارىنىڭ بٸلٸكتٸلٸگٸن كٶتەرۋ بٷگٸندە مەملەكەت ەسەبٸنەن جٷرگٸزٸلمەيدٸ. ەر پسيحولوگ ٶزدٸگٸنشە ٸزدەنٸپ, وقۋىنا قارجىنى ٶز قالتاسىنان تٶلەۋگە مەجبٷر.
«ۇلتىمىزدىڭ پسيحولوگييالىق جاعدايىنا نازار اۋدارىپ, بولۋى مٷمكٸن مورالدىق-پسيحولوگييالىق داعدارىستاردىڭ الدىن الۋ ٷشٸن مىنا مەسەلەلەرگە كٶڭٸل بٶلۋٸڭٸزدٸ سۇرايمىن: بٸلٸم وردالارىنداعى پسيحولوگتار ينستيتۋتىن قالىپتاستىرۋ, ياعني ماماندار سانىن كٶبەيتٸپ, ولاردىڭ بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرۋدى ۇيىمداستىرۋ; سالانى ارنايى ەدٸستەمەلٸك وقۋ قۇرالدارىمەن قامتاماسىز ەتۋ ارقىلى بٸرٸزدٸ جولعا قويۋ; بٸلٸم وردالارىندا جايلى پسيحولوگييالىق احۋال قالىپتاستىرۋ ٷشٸن كەشەندٸ باعارلاما ەزٸرلەۋ. «جانى ساۋدىڭ تەنٸ ساۋ» دەيدٸ حالقىمىز, وعان قوسا كوروناۆيرۋس ٸندەتٸ سالدارىنىڭ بٸرٸ – پسيحولوگييالىق سوققى ەكەنٸنە دە كٶزٸمٸز جەتتٸ. سوندىقتان مەنٸڭ ايتىپ وتىرعان مەسەلەم – بالالاردى عانا ەمەس, پسيحولوگتار ينستيتۋتى ارقىلى وتباسىنداعى احۋالدى, سونداي-اق جالپى ۇلتتىڭ مورالدى پسيحولوگييالىق جاعدايىن ساۋىقتىرۋ», - دەدٸ دانا نۇرجٸگٸت.
