قر دسم قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇلتتىق ورتالىعى اقش-تاعى ەپيدەميياعا بايلانىستى قازاقستاندىقتارعا ۆەيپينگتان باس تارتۋعا شاقىردى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
«اقش-تا ەلەكتروندى تەمەكٸلەردٸ شەككەن ادام ٶلٸمٸنٸڭ بەسٸنشٸ جاعدايى تٸركەلدٸ. اقش دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸ ەلەكتروندى تەمەكٸدەن پايدا بولاتىن بەلگٸسٸز اۋرۋعا بايلانىستى ادامداردى ودان باس تارتۋعا شاقىرۋدا. بٷگٸنگٸ تاڭدا ۆەيپينگپەن بايلانىستى تىنىس الۋ جٷيەسٸنٸڭ پروبلەماسىمەن ەمدەۋگە جاتقىزىلعانداردىڭ 500-دەن اسا وقيعاسى تٸركەلگەن. ايرىقشا تارالعان اۋرۋ بەلگٸلەرٸ رەتٸندە جٶتەل, كەۋدەنٸڭ اۋىرسىنۋى, اۋانىڭ جەتٸسپەۋٸ, قالتىراۋ, باس اۋرۋى, ەستەن تانىپ قالۋ, ديارەيا, انورەكسييا, سالماق جوعالتۋ جايتتارى تٸركەلۋدە. برونحوسكوپييا بۇل اۋرۋدىڭ جۇقپالى ەمەس ەكەندٸگٸن انىقتاۋعا مٷمكٸندٸك بەردٸ. رەنتگەنوگرامما ٶكپەنٸڭ استىڭعى بٶلٸگٸنٸڭ كٷڭگٸرتتەنگەنٸن, كومپيۋتەرلٸك توموگرافييا — ٶكپە الۆەولارى ٷلپٸلدەلٸگٸنٸڭ تٶمەندەگەنٸن كٶرسەتتٸ», - دەلٸنگەن تاراتىلعان مەلٸمەتتە.
ايتا كەتەيٸك, باستاپقىدا ەلەكتروندى تەمەكٸلەر مەن ۆەيپەرلەر شىلىم شەگۋدٸ تاستاۋعا نەمەسە ادامدار ٷشٸن زيياندى ەدەتتٸڭ زالالىن تٶمەندەتۋگە كٶمەكتەسەتٸن قۇرال رەتٸندە ۇسىنىلعان. الايدا, سوڭعى جىلدارى ولار مەكتەپ وقۋشىلارى مەن جاستار اراسىندا تانىمال بولىپ كەتتٸ.
ۆەيپتٸڭ نەگٸزگٸ كومپونەنتتەرٸ رەتٸندە نيكوتين, پروپيلەنگليكول - ە1520 تاعامدىق قوسپاسى, گليتسەرين, سۋ جەنە يٸستەندٸرگٸشتەر (اروماتيزاتورلار) قامتىلعان. عالىمداردىڭ باقىلاۋىنشا, ەلەكتروندىق تەمەكٸلەردٸ پايدالاناتىن جاستار كەيٸننەن كەدٸمگٸ تەمەكٸلەردٸ جيٸ شەگە باستايدى ەكەن.
بٷگٸنگٸ تاڭدا ورىن العان جاعدايلارعا بايلانىستى بٷكٸل ەلەمنٸڭ عالىمدارى دٷنيەجٷزٸلٸك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىمەن بٸرلەسٸپ ەلەكتروندىق تەمەكٸلەردٸڭ ادام دەنساۋلىعىنا تيگٸزەتٸن زالالىن زەردەلەۋدە.
«وسىعان بايلانىستى قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇلتتىق ورتالىعى قازاقستاندىقتارعا ەلەكتروندى تەمەكٸلەردەن باس تارتۋ مٷمكٸندٸگٸن قاراستىرۋدى ۇسىنادى. ۆەيپتەردٸڭ بۋىن قاۋٸپسٸز دەپ ساناۋعا بولمايدى. ونىڭ قۇرامىندا كانتسەروگەندەرمەن بٸرگە اعزانى ۋلايتىن ەلەۋەتتٸ زيياندى قوسىندىلار مەن ۋىتتى قوسپالار بار, سونداي-اق مەتالل ٸزدەرٸ نەمەسە قىزدىرعىش ەلەمەنتتٸڭ, نە تەمەكٸ قۇرىلعىسىنىڭ باسقا بٶلٸگٸنٸڭ بەلگٸلەرٸ بار. بۇدان باسقا, دەۆايستار جارىلىپ, ادامدى جاراقاتتاۋى مٷمكٸن. ورتالىق سالاۋاتتى ٶمٸر سالتىن ۇستانۋعا: دۇرىس تاماقتانۋ ٷلەسٸن ساقتاۋعا, تۇز مٶلشەرٸن كٶپ تۇتىنباي, سپورتپەن اينالىسۋعا, زيياندى ەدەتتەردەن باس تارتۋعا شاقىرادى», - دەيدٸ ۇيىم.
ەسكە سالا كەتەيٸك, بيىل قازان ايىنىڭ باسىندا اقش-تا 14 ادام ەلەكتروندى تەمەكٸنٸڭ قۇربانى بولعانىن حابارلاعان ەدٸك.