كٶرنەكتٸ عالىم-پەداگوگ, تاريح عىلىمىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, قر ۇعا اكادەميگٸ, قازاقستانداعى ارحەولوگييا عىلىمىنىڭ نەگٸزٸن قالاۋشىلاردىڭ بٸرٸ كارل مولداحمەتۇلى بايپاقوۆ دٷنيە سالدى. بۇل تۋرالى قر مەدەنيەت جەنە سپورت مينيسترٸ ارىستانبەك مۇحامەديۇلى حابارلادى.
كارل مولداحمەتۇلى بايپاقوۆ 1940 جىلى الماتى وبلىسى تالعار قالاسىندا تۋعان. تاريح عىلىمىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, قازاقستان عىلىم اكادەميسىنىڭ اكادەميگٸ جەنە قر ەلەۋمەتتٸك عىلىم اكادەميياسىنىڭ اكادەميگٸ (1996), قازاقستاننىڭ ەڭبەك سٸڭٸرگەن عىلىم جەنە تەحنيكا قايراتكەرٸ. لەنينگراد (1964, قازٸرگٸ سانكت-پەتەربۋرگ) مەملەكەتتٸك ۋنيۆەرسيتەتٸن بٸتٸرگەن.
قازاقستان عىلىم اكادەميياسىنىڭ تاريح, ارحەولوگييالىق جەنە ەتنولوگييالىق ينستيتۋتىندا كٸشٸ (1966–1971), اعا عىلىم قىزمەتكەر (1971–1973), بٶلٸم مەڭگەرۋشٸسٸ (1973–1988), ارحەولوگييالىق بٶلٸم جەتەشٸسٸ (1988–1991), ينستيتۋت ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى (1991) قىزمەتتەرٸن اتقاردى. 1991 جىلى ارحەولوگييالىق ينستيتۋتتىڭ ديرەكتورى بولىپ تاعايىندالدى. «وڭتٷستٸك قازاقستان مەن جەتٸسۋدىڭ ورتاعاسىرلىق قالا مەدەنيەتٸ (Vٸ–حVٸٸٸ عاسىرلار)» دەگەن تاقىرىپتا دوكتورلىق ديسسەرتاتسييا قورعادى. قازاقستاننىڭ ورتاعاسىرلىق قالالارى تاريحىن, قالا مەن دالا اراسىنداعى ٶزارا بايلانىستى زەرتتەپ, عىلىمدا جاڭا باعىتتى دامىتتى.
كارل بايپاقوۆ بٸرنەشە حالىقارالىق كونفەرەنتسييالارعا قاتىستى (درەزدەن, 1984; ۆاشينگتون, 1986; توكيو, 1988; پاريج, 1992; پەكين, 1992). يۋنەسكو ۇيىمداستىرعان «جٸبەك جولى» حالىقارالىق ەكسپەديتسيياسىنا قازاقستان تاراپىنان جەتەكشٸلٸك ەتتٸ (1991). يۋنەسكو-نىڭ ورت. ازييا تاريحىمەن اينالىساتىن حالىقارالىق عىلىمي كوميتەتتٸ مەن «ۇلى جٸبەك جولى» قازاقستان ۇلتتىق كوميتەتٸنٸڭ مٷشەسٸ.
سونداي-اق ول 22 مونوگرافييا, 200-دەن استام عىلىمي ماقالانىڭ اۆتورى. ش.ش.ۋەليحانوۆ اتىنداعى سىيلىق لاۋرەاتى (1986). «پاراسات» وردەنٸمەن ماراپاتتالعان.