بٷگٸن الماتىدا بيىلدىققا بٸرٸنشٸ ەۋرازييالىق ٷكٸمەتارالىق كەڭەس وتىرىسى ٶتتٸ. وتىرىسقا قازاقستان پرەمەر-مينيسترٸ ب. ساعىنتاەۆ, رەسەي پرەمەر-مينيسترٸ د. مەدۆەدەۆ, بەلارۋس پرەمەر-مينيسترٸ س. رۋماس, قىرعىزستان پرەمەر-مينيسترٸ م. ابىلگازيەۆ, ارمەنييانىڭ ۆيتسە-پرەمەر-مينيسترٸ م. گريگوريان جەنە ەۋرازييالىق ەكونوميكالىق كوميسسييا القاسىنىڭ تٶراعاسى ت. ساركيسيان قاتىستى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
ايتا كەتۋ كەرەك, بيىل وداق تۋرالى كەلٸسٸمشارتقا قول قويعان ۋاقىتتان بەرٸ 5 جىل جەنە ەۋرازييالىق ينتەگراتسييا يدەياسىنا 25 جىل تولادى.
وتىرىس دەستٷرلٸ تٷردە شاعىن جەنە كەڭەيتٸلگەن فورماتتاردا ٶتكٸزٸلدٸ. كٷن تەرتٸبٸندە ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جەنە وداققا مٷشە مەملەكەتتەر اراسىندا ٶزارا ساۋدا-ساتتىقتى كەڭەيتۋ, سونداي-اق, ەكونوميكانىڭ جەكەلەگەن سالالارىندا ينتەگراتسييالىق ەلەۋەتتٸ دامىتۋعا قاتىستى جالپى 16 مەسەلە قارالدى.
شاعىن قۇرامدا ەكونوميكالىق ٶزارا ٸس-قيمىلدىڭ ٶزەكتٸ مەسەلەلەرٸ بويىنشا پٸكٸر الماستىرىلدى. اتاپ ايتقاندا, وداققا مٷشە مەملەكەتتەر اراسىندا تاۋار اينالىمىن ودان ەرٸ ۇلعايتۋ, سونىڭ ٸشٸندە ساۋدا-ساتتىق, ەنەگەتيكا, اۋىل شارۋاشىلىعى, كٶلٸك جەنە لوگيستيكا, سالىق جەنە كەدەن ساياساتى سالالارىنداعى زاڭنامالىق نورمالاردى بٸرەگەيلەندٸرۋ ارقىلى قول جەتكٸزۋ قۇرالدارى تالقىلاندى. بۇدان ٶزگە, بٸلٸم بەرۋ سالاسىندا بٸرقاتار قۇجاتتى ٶزارا مويىنداۋ جٷيەسٸن جەتٸلدٸرۋ كەلەشەگٸ قارالدى. سونىمەن قاتار, ەاەو تسيفرلىق كٷن تەرتٸبٸ اياسىندا جوبالاردى ٸسكە اسىرۋ تەتٸكتەرٸنە كٶڭٸل بٶلٸندٸ.
كەڭەيتٸلگەن قۇرامدا ٷكٸمەتارالىق كەڭەس مٷشەلەرٸ 2018 جىلى ەۋرازييالىق ەكونوميكالىق وداقتىڭ مٷشە مەملەكەتتەرٸ اراسىندا ساۋدا-ساتتىقتى دامىتۋ قورىتىندىلارىن شىعارىپ, وداق ەلدەرٸندەگٸ ماكروەكونوميكالىق جاعدايدى قاراستىرىپ, ەۋرازييالىق ەكونوميكالىق كوميسسييا القاسىنىڭ تۇراقتى ەكونوميكالىق دامۋدى ودان ەرٸ قامتاماسىز ەتۋ جٶنٸندەگٸ ۇسىنىستارىن تىڭدادى.
قازاقستان پرەمەر-مينيسترٸ باقىتجان ساعىنتاەۆ سٶز سٶيلەۋ بارىسىندا 2018 جىلى ورتاق كٷش-جٸگەرمەن اكتيۆتەر «قورجىنى» جيناقتالعانىن, ونى الداعى ۋاقىتتا دا دامىتۋ قاجەت ەكەنٸن ايتتى. ەاەو تسيفرلىق كٷن تەرتٸبٸن ٸسكە اسىرۋ بەلسەندٸ تٷردە پىسىقتالدى. تسيفرلىق باستامالاردى باسقارۋ وفيسٸنە ونداعان پەرسپەكتيۆالى ۇسىنىستار كەلٸپ تٷستٸ, ولاردىڭ بٸرقاتارى بٷگٸندە قارالىپ جاتىر. تۇراقتى نەگٸزدە كەدەرگٸلەردٸڭ كەلٸسٸلگەن تٸزٸمٸ ٶزەكتەندٸرٸلٸپ جاتىر, ٶتكەن جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 17 كەدەرگٸ جويىلدى. بۇدان ٶزگە, جوعارى كەڭەستٸڭ ٶتكەن وتىرىسىندا (2018 جىلعى 6 جەلتوقساندا) مەملەكەتتەر باسشىلارى گاز, مۇناي جەنە مۇناي ٶنٸمدەرٸنٸڭ ورتاق نارىقتارىن قالىپتاستىرۋ باعدارلامالارىن بەكٸتتٸ, سونداي-اق ەاەو اياسىندا ينتەگراتسييالىق ٷدەرٸستەردٸ ودان ەرٸ دامىتۋ تۋرالى دەكلاراتسييا قابىلداندى. ورتاق نارىق قالىپتاستىرۋ تۇرعىسىنان 9 جىل بويى سوعان قاتىستى جۇمىستار جٷرگٸزٸلگەن الكوگول ٶنٸمدەرٸنٸڭ قاۋٸپسٸزدٸگٸ تۋرالى بٸرىڭعاي رەگلامەنت ەزٸرلەندٸ. الكوگول مەن تەمەكٸگە سالىناتىن اكتسيزدەر سالاسىنداعى سالىق ساياساتىنىڭ قاعيدالارى تۋرالى كەلٸسٸمدەر جوبالارىنىڭ جۇمىستارى اياقتالىپ قالدى.
سونىمەن بٸرگە, الداعى ەكٸ جىلعا كەدەرگٸلەردٸ جويۋدىڭ جاڭا جول كارتاسىن ەزٸرلەۋ قاجەتتٸلٸگٸ اتالىپ ٶتتٸ. سينگاپۋرمەن جەنە سەربييامەن ەركٸن ساۋدا ايماعىن قالىپتاستىرۋدىڭ كەلٸسسٶزدەر پروتسەسٸن ودان ەرٸ جٷرگٸزۋ, سونداي-اق, يزرايلمەن جەنە مىسىرمەن ساۋدا كەلٸسسٶزدەرٸن جانداندىرۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزۋ قاجەت. اتالعان نارىقتارعا قولايلى اشىق جاعدايلار جاساۋ ەاەو ەلدەرٸنٸڭ ەكسپورتتىق ەلەۋەتٸن ٸسكە اسىرۋعا ەلەۋلٸ تٷردە ىقپال ەتەتٸن بولادى.
قازاقستان تاراپى ەاەو ەلدەرٸنٸڭ ازاماتتارىن زەينەتاقىمەن قامتاماسىز ەتۋ تۋرالى كەلٸسٸمدٸ ەزٸرلەۋ اياسىندا ەلەۋمەتتٸك مەسەلەلەردٸڭ باسىمدىقتى ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. بۇل مەسەلەلەردٸ جوعارعى كەڭەستٸڭ ٶتكەن وتىرىسىندا قر پرەزيدەنتٸ ن. نازارباەۆ كٶتەردٸ.
وتىرىس قورىتىندىسى بويىنشا كەدەندٸك ەكەلٸم باجىن بٶلۋ نورماتيۆتەرٸ, قازاقستاندىق كٶمٸر ەكسپورتتاۋشىلاردىڭ رەسەي فەدەراتسيياسىنىڭ تەڭٸز پورتتارىنىڭ قىزمەتتەرٸنە قولجەتٸمدٸلٸگٸ مەسەلەلەرٸ بويىنشا بٸرقاتار قۇجاتتار قابىلداندى, سونداي-اق ەۋرازييالىق ەكونوميكالىق وداقتىڭ تسيفرلىق كٷن تەرتٸبٸندەگٸ جوبالاردى ٸسكە اسىرۋ تەتٸكتەرٸ بەكٸتٸلدٸ جەنە الكوگول ٶنٸمدەرٸن رەتتەۋ تۋرالى كەلٸسٸم جوباسى ماقۇلداندى. بۇدان ٶزگە, ەاەو-عا مٷشە ەلدەردەگٸ ٶزارا ساۋدا جاعدايى, ماكروەكونوميكالىق جاعداي جەنە تۇراقتى ەكونوميكالىق دامۋدى قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا ۇسىنىستار تۋرالى, سونداي-اق وداققا قاتىسۋشى ەلدەر اراسىندا جٷيەلٸ كونسۋلتاتسييالار ٶتكٸزۋ تۋرالى ٶكٸمدەر قابىلداندى.
كٷن تەرتٸبٸندەگٸ نەگٸزگٸ مەسەلەلەردٸڭ بٸرٸ — وداققا مٷشە مەملەكەتتەردٸڭ كەمەلەرٸ ٷشٸن تاسىمالداۋ رەسٸمدەرٸن جەڭٸلدەتۋگە جەنە ەاەو ەلدەرٸنٸڭ ٸشكٸ سۋ جولدارىندا كەمەلەردٸڭ جٷزۋٸ كەزٸندە تۋىندايتىن قاتىناستاردى رەتتەۋدٸڭ بٸرىڭعاي قۇقىقتىق بازاسىن قۇرۋعا ارنالعان كەمە قاتىناسى تۋرالى كەلٸسٸمگە قول قويۋ بولدى. ٶز كەزەگٸندە, قازاقستان ٷشٸن كەلٸسٸمگە قول قويۋ ستراتەگييالىق ماڭىزعا يە جەنە وتاندىق فلوتقا قىسقا مەرزٸم ٸشٸندە رەسەيدٸڭ ٸشكٸ سۋ جولدارىمەن قارا جەنە بالتىق تەڭٸزٸنە ٶتۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
ەۋرازييالىق ٷكٸمەتارالىق كەڭەستٸڭ كەلەسٸ وتىرىسى بيىلعى سەۋٸر ايىنىڭ سوڭىندا – مامىر ايىنىڭ باسىندا ەرەۆاندا (ارمەنييا) ٶتەدٸ.
