ايماعامبەتوۆ «بٸلٸمدٸ ۇلت» ساپالى بٸلٸم» ۇلتتىق جوباسى تۋرالى ەڭگٸمەلەدٸ

فوتو: Gov.kz.

جۋىردا «بٸلٸمدٸ ۇلت» ساپالى بٸلٸم بەرۋ» ۇلتتىق جوباسىن جٷزەگە اسىرۋ بارىسى تۋرالى بٸلٸكتٸ پەداگوگ اسحات ايماعامبەتوۆ ەڭگٸمەلەپ بەردٸ, – دەپ حابارلايدى «ۇلت اقپارات».

«بٸلٸمدٸ ۇلت» ساپالى بٸلٸم» ۇلتتىق جوباسىنىڭ جٷزەگە اسىرىلۋ بارىسى تۋرالى بايانداعان اسحات ايماعامبەتوۆ اتقارىلعان جۇمىستارعا كەڭٸنەن توقتالدى. ونىڭ ايتۋىنشا, بالاباقشالار, مەكتەپتەر, كوللەدجدەر جەنە قوسىمشا بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارى بويىنشا 12 ينديكاتور مەن 20 ٸس-شارا قاراستىرىلعان. مەسەلەن, ٶتكەن جىلى بارلىق ٸس-شارالار 100 پايىزعا ورىندالعان.

«10 كٶرسەتكٸشتٸڭ 100 پايىزى ورىندالدى. اعىمداعى جىلدىڭ 6 ايىندا جوسپارعا ساي جۇمىستار جٷرگٸزٸلۋدە», – دەدٸ ا.ايماعامبەتوۆ.

تٷسٸندٸرۋ جۇمىستارىمەن قاتار بالاباقشا باعدارلامالارىن جاڭارتۋ جۇمىستارى جٷرگٸزٸلۋدە. بۇل ەرەكشە ماڭىزدى سالا. مەكتەپكە دەيٸنگٸ بٸلٸم بەرۋدٸڭ جاڭا مودەلٸ مەن جاڭا مەملەكەتتٸك ستاندارت بەكٸتٸلدٸ.

«بالاباقشادا ٶزٸنە سەنٸمدٸ, قيىندىقتارعا تٶزٸمدٸ, دەنٸ ساۋ, وي-ٶرٸسٸ كەڭ, شىعارماشىلىققا بەيٸم بالالار تەربيەلەنەدٸ. بالالاردى دامىتۋ ويىن ارقىلى وتانسٷيگٸشتٸككە, ەڭبەكسٷيگٸشتٸككە, ٸزدەنٸمپازدىققا, دەنە شىنىقتىرۋعا, شىعارماشىلىققا تەربيەلەۋگە باعىتتالاتىن بولادى. بالاباقشا تەربيەشٸلەرٸنٸڭ بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرۋ جەنە بالاباقشالارعا قويىلاتىن تالاپتاردى كٷشەيتۋ بويىنشا جۇمىستار جٷرگٸزٸلۋدە», – دەدٸ ول.

بٸلٸم سالاسى ٷشٸن قوسىمشا بٸلٸممەن قامتۋ ٶتە ماڭىزدى. ٶتكەن جىلى قامتۋ كٶرسەتكٸشٸ 69,4%-عا ورىندالسا, بيىلعى جىلى قامتۋ 75%-دان جوعارى بولۋى تيٸس. قازٸرگٸ ۋاقىتتا 1,5 مىڭ قوسىمشا بٸلٸم بەرۋ ۇيىمى, 63 مىڭ ٷيٸرمە, سپورت سەكتسييالارى جۇمىس ٸستەيدٸ. قوسىمشا بٸلٸمنٸڭ قولجەتٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋ ماقساتىندا بىلتىردان بەرٸ العاش رەت مەملەكەتتٸك تاپسىرىستار بەرٸلە باستادى. بۇل ٶتە تيٸمدٸ مەحانيزم.

سپيكەر ورتا بٸلٸم سالاسىنا توقتالا كەلە, مۇنداعى باستى مەسەلە بٸلٸم ساپاسىن ارتتىرۋ ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. وبلىستار, قالا جەنە اۋىل مەكتەپتەرٸ اراسىنداعى بٸلٸم ساپاسىنىڭ الشاقتىعىن ازايتۋ بويىنشا جۇمىستار جٷرگٸزٸلۋدە.

«ساپانى باعالاۋ ٷشٸن بٸز سىرتقى جەنە ٸشكٸ باقىلاۋ تەتٸكتەرٸن كەڭٸنەن قولدانامىز. وسىعان بايلانىستى PISA حالىقارالىق زەرتتەۋٸ بٸز ٷشٸن ٶتە ماڭىزدى. وسى ۇلتتىق جوبا اياسىندا بٸز «مەكتەپتەرگە ارنالعان PISA» ارنايى حالىقارالىق زەرتتەۋٸن جٷرگٸزە باستادىق. پاندەميياعا بايلانىستى حالىقارالىق ساراپشىلاردىڭ بولجامى بويىنشا PISA زەرتتەۋٸ ەل كٶرسەتكٸشتەرٸنٸڭ 30-40 تارماققا تٶمەندەۋ قاۋپٸن انىقتادى», – دەپ اتاپ ٶتتٸ اسحات ايماعامبەتوۆ.

قالا مەن اۋىل وقۋشىلارىنىڭ نەتيجەلەرٸ اراسىنداعى ايىرماشىلىق 22 بالعا, ال ورىس جەنە قازاق تٸلدەرٸندە وقىتاتىن ستۋدەنتتەردٸڭ نەتيجەلەرٸ اراسىنداعى ايىرماشىلىق 21 ۇپايعا تٶمەندەدٸ.

سونداي-اق, ا.ايماعامبەتوۆتىڭ ايتۋىنشا, بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارىندا قاۋٸپسٸزدٸك پەن قولايلى جاعداي جاساۋ مەسەلەلەرٸ تۇراقتى باقىلاۋدا. مٷمكٸندٸگٸ شەكتەۋلٸ بالالاردى ارنايى پسيحولوگييالىق-پەداگوگيكالىق قولداۋمەن جەنە ەرتە تٷزەتۋمەن قامتۋدى ارتتىرۋ ٷشٸن 2021 جىلى 8 پمپك جەنە 6 تٷزەتۋ كابينەتٸ, ال بيىل تاعى 3 پمپك جەنە 4 كابينەت اشىلدى. نەتيجەسٸندە ەرەكشە بٸلٸم بەرۋدٸ قاجەت ەتەتٸن 175 مىڭ بالاعا ارنايى پسيحولوگييالىق-پەداگوگيكالىق قولداۋ كٶرسەتٸلۋدە.

«سونىمەن قاتار, ەرەكشە قاجەتتٸلٸكتەرٸ بار بالالاردى قولداۋعا مەملەكەتتٸك تاپسىرىستار بەرە باستادىق. بۇل شەشٸم كەزەكتٸ قىسقارتادى جەنە تەڭ بٸلٸم بەرۋ قىزمەتتەرٸن الۋعا مۇقتاج بالالاردىڭ قولجەتٸمدٸلٸگٸن كەڭەيتەدٸ», - دەدٸ ول.

«بىلتىر تاعى 1003 مەكتەپ جاڭارتىلادى. ەر ٶڭٸردە ناقتى بەلگٸلەنگەن كٶرسەتكٸشتەر بار. بۇل كٶرسەتكٸشتٸ جٷزەگە اسىرۋ اياسىندا جەرگٸلٸكتٸ اتقارۋشى ورگاندار ٶز جۇمىسىن جانداندىرۋى تيٸس», – دەدٸ اسحات ايماعامبەتوۆ.

سونداي-اق سپيكەر سوڭعى ۋاقىتتا كٷردەلٸ جٶندەۋ جۇمىستارىن دەر كەزٸندە جٷرگٸزبەگەن توزىعى جەتكەن مەكتەپتەردە اپاتتى جاعداي ورىن الىپ, اپاتتى قاۋٸپتٸ جاعدايلار جيٸلەپ كەتكەنٸن قوستى. تەك اتالعان وقيعالار ساباقتان تىس ۋاقىتتا ورىن العاندىقتان, وقۋشىلاردىڭ ٶمٸرٸنە قاۋٸپ تٶنٸپ تۇرعان قاۋٸپ سەيٸلدٸ. وسىعان بايلانىستى بارلىق ەكٸمدٸكتەر سالىنعانىنا 50 جىلدان استام ۋاقىت ٶتكەن مەكتەپتەرگە تيٸستٸ تەحنيكالىق اۋديت جٷرگٸزۋٸ قاجەت.

ماماننىڭ ايتۋىنشا, بٸلٸم ساپاسىن ارتتىرۋدا مەكتەپتەردٸ پەندٸك كابينەتتەرمەن قامتاماسىز ەتۋ ماڭىزدى رٶل اتقارادى. بيىل مەكتەپتەردٸڭ 70 پايىزى فيزيكا, حيمييا, بيولوگييا, STEM پەندەرٸنە ارنالعان كابينەتتەرمەن قامتاماسىز ەتٸلەدٸ. اتىراۋ, ۇلىتاۋ, جامبىل وبلىستارىندا جەنە الماتى قالاسىندا قارجىلىق رەسۋرستاردى بٶلۋدٸڭ مەلٸمدەلگەن قاجەتتٸلٸگٸ بيۋدجەتتٸك كوميسسييامەن بەكٸتٸلمەگەن, بۇل كٶرسەتكٸشتٸڭ ورىندالماۋ تەۋەكەلدەرٸن تۋدىرادى.

مەكتەپتەردٸ جايلى, قاۋٸپسٸز جەنە زاماناۋي بٸلٸم بەرۋ ورتاسىمەن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا 2021 جىلى 163 مىڭ ورىندىق 277 جاڭا مەكتەپ اشىلدى. بۇل رەتتە 10 وبلىس 42 جاڭا مەكتەپ پەن 21 514 وقۋشى ورنىن پايدالانۋعا بەرۋ بويىنشا جوسپارلانعان كٶرسەتكٸشتەرگە قول جەتكٸزە المادى. قازٸرگٸ ۋاقىتتا ٷش اۋىسىمدا وقيتىن جەنە اپاتتى مەكتەپتەردٸڭ كٶبەيۋٸ بايقالادى, سوندىقتان كٶرسەتكٸش قاۋٸپتٸ دەپ سانالادى.

بىلتىر 1000 مەكتەپتٸ پايدالانۋعا بەرۋ اياسىندا 214 مىڭ ورىندىق 225 مەكتەپ سالۋ جوسپارلانسا, ونىڭ ٸشٸندە 22 مىڭ ورىندىق 49 مەكتەپ بٷگٸندە پايدالانۋعا بەرٸلدٸ. بۇل مەسەلەنٸ شەشۋ ٷشٸن ەكٸمدٸكتەر مەكتەپتەردٸ اشۋدىڭ كەشٸگۋٸنە جول بەرمەۋ ٷشٸن قاجەتتٸ شارالاردى قابىلداۋى قاجەت.

مەملەكەت باسشىسىنىڭ رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت ەسەبٸنەن تەگٸن تەحنيكالىق جەنە كەسٸپتٸك بٸلٸم بەرۋمەن 100% قامتۋ تۋرالى تاپسىرماسىن ٸسكە اسىرۋ اياسىندا مەملەكەتتٸك تاپسىرىس 45 مىڭ ورىنعا ۇلعايتىلىپ, ول 128 مىڭ ورىندى قۇرادى.

«بٸرٸنشٸ كەزەكتە 9-سىنىپ تٷلەكتەرٸن سۇرانىسقا يە تەحنيكالىق ماماندىقتار بويىنشا تەگٸن تجكب-مەن قامتۋ جوسپارلانۋدا. الايدا, NEET جاستارىنىڭ ٷلەسٸ باسىم ايماقتاردا جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەتتەن بٶلٸنەتٸن گرانتتار سانىنىڭ قىسقارۋى بايقالادى», – دەدٸ ايماعامبەتوۆ.