اسقار جۇمادٸلداەۆ: مەن بالالارىمدى ورىس مەكتەبٸنە اۋىستىراتىن بولامىن

اسقار جۇمادٸلداەۆ: مەن بالالارىمدى ورىس مەكتەبٸنە اۋىستىراتىن بولامىن

اسقار جۇمادٸلداەۆ جاقىن ارادا قابىلدانعان لاتىن ەلٸپبيٸنە قاتىستى ٶزٸنٸڭ پٸكٸرٸن بٸلدٸردٸ, - دەپ حابارلايدى Qamshy.kz اقپارات اگەنتتٸگٸ. ول ەگەر لاتىن ەلٸپبيٸ وسىلاي اپوستروف كٷيٸندە قالا بەرەتٸن بولسا بالالارىن ورىس مەكتەبٸنە اۋىستىراتىنىن ايتتى. اسقار جۇمادٸلداەۆتٸڭ لاتىن ەلٸپبيٸن سىنعا العان ۆيدەوسى فەيسبۋك ەلەۋمەتتٸك جەلٸسٸنە جارييالانعان. 

«كەشە بٸرەۋ «اباي جولىنىڭ» 27 بەتٸن اۋدارىپ قويعانىن ايتىپ, ماقتانىپ وتىردى. كەرەمەت! مەتٸندٸ كيريلليتسادان كٷنٸ كەشە قابىلدانعان لاتىنعا اۋدارۋ وڭاي, ال لاتىننان كيريلليتساعا نەمەسە اعىلشىن تٸلٸنە ەشقاشان اۋدارا المايسىڭ. سەبەبٸ كومپيۋتەر اپوسترافتى قابىلدامايدى. ەگەر بۇل ەلٸپبي ەنەتٸن بولسا, ەشكٸم قازاقشا جازعىسى كەلمەيدٸ. ەگەر بۇل ەلٸپبي قولدانىلاتىن بولسا, مەن بالالارىمدى ورىس مەكتەبٸنە اۋىستىرىپ جٸبەرەمٸن. ٶيتكەنٸ بۇل نۇسقامەن بٸلٸم الۋ مٷمكٸن ەمەس. بۇل مەسەلەگە نەگٸزٸ ماتەماتيكالىق تۇرعىدان قارايتىن بولساق ٶتە قاراپايىم دٷنيە. قازاق تٸلٸندە ٶز ورنىن تابا الماي جٷرگەن 8 تٶل ەرپٸمٸز بار. بۇل ەرٸپتەردٸڭ جازىلۋىن كٸم ويلاپ تاپتى? ويلاپ تاپقان احمەت بايتۇرسىنوۆ سىندى مايتالمان جاندار ەدٸ. قازاقتىڭ ناعىز جاناشىر زييالىلارى ويلاپ تاپتى. مىسالى قازاقتىڭ «ە» ەرٸپٸن الايىقشى. بۇل ەرٸپ ەشقانداي ەلدە, ۇلتتا جوق. بۇل ەرٸپتٸ بٸرەۋلەر «Aە» دەپ جازامىز دەدٸ, ەندٸ «ا’»ەتٸپ بٸر ەرٸپتٸ ەكٸ بەلگٸمەن جازاتىن بولدىق. جوعارىداعى نۇسقانىڭ قانداي ايىرماشىلىعى بار? ەشقانداي ايىرماشىلىعى جوق. جازباشا تٷردە دە بٸر ەرٸپتٸ ەكٸ رەت جازاتىن بولامىز. بٸزدٸڭ تٶل ەرٸپتەرٸمٸزدٸڭ سانى 2 ەسەگە كٶبەيەتٸن بولادى. 

بٸز «ە» ەرٸپٸنە بالاما جاساي المايمىز, جاي عانا بۇل ەرٸپتٸ ەرٸ قاراي دا قولدانا بەرەيٸك. بٸرٸنشٸدەن, بٸز بۇل ەرٸپكە ٷيرەنٸپ كەتتٸك, ەكٸنشٸدەن, بٸزگە بۇل ەرٸپ ىڭعايلى. بۇل ەرٸپ يۋنيكود جٷيەسٸندە بار. مەن بۇل نۇسقالاردى كٸم ويلاپ شىعارىپ جاتقانىن بٸلمەيمٸن دە, تٷسٸنبەيمٸن. بۇل نۇسقانى قولدايتىن ادامداردى دا تٷسٸنبەيمٸن. ستۋدەنتتەر دە بۇل نۇسقانى قولدايدى دەپ ايتىپ جاتىر, ولار تٸپتٸ بۇل نۇسقانى تٷسٸنبەيدٸ, تٸپتٸ بٸلمەيدٸ. بۇل – شىندىق. وسى نۇسقامەن «يگيگاي» نەمەسە «ٸنٸلەرٸمٸزدٸڭ شارۋاسىن بٸتٸرەيٸك», — دەپ جازىپ كٶرٸڭٸزدەر. بۇل سٶزدەردٸڭ جازباشا تٷرٸن كٶرگەننەن كەيٸن حالىق ەشقاشان قازاق تٸلٸندە جازعىسى كەلمەيدٸ. ەسٸرەسە ماتەماتيكا سالاسىنىڭ ماماندارى قازاق تٸلٸن مٷلدەم قولدانبايتىن بولادى. لاتىن ەلٸپبيٸنە كٶشۋدٸڭ باستى ماقساتى قازاقتىڭ تٶل ەرٸپتەرٸن ساقتاپ قالۋ بولاتىن. بٸراق بٸز بۇل ەلٸپبي نۇسقاسىنا كٶشۋ ارقىلى قازاقتىڭ تٶل ەرٸپتەرٸن دە, دىبىستارىن دا جوعالتاتىن بولامىز. وسىندايدا «قۇدايدان مٷيٸز سۇرايمىن دەپ, قۇلاعىنان ايىرىلىپتى», — دەگەن قازاقتىڭ ماقالى ەسكە تٷسەدٸ. بۇلاي بولمايدى», — دەپ پٸكٸر بٸلدٸردٸ اسقار جۇمادٸلداەۆ.