كەلەشەگٸ 
«اياعى جوق, قولى جوق,
جىلان قايتٸپ كٷن كٶرەر», – دەپ ٶزٸ تٷگٸلٸ بار تابيعاتىنا سٷيسٸنٸپ, سول تابيعاتتىڭ بٸر بٶلشەگٸنٸڭ تٸرلٸگٸن مۇڭ ەتكەن ابىز اقساقالدىڭ سٶزٸنە ەرگەن وسى ەل عاسىرلار بويى نە قيىندىق كٶرسە دە وسى دالانى مەكەن ەتكەن. ادامباي-تۇرسىن 18 مىڭ جىلقى باعىپ, جەڭگٸر تٶرە 17 مىڭ سارى-الا, بوز بەن قۇلانى ٶسٸرگەن. قىسى قاتتى تاعىلىدا بوتباي باي 40 مىڭ قويعا يە بولعان. مىڭ قوي, جٷز جىلقىسى بارلاردا شەك جوق. ىرىس وسىلاي ەدٸ.
«ادامزاتتى دٷرلٸكتٸرە كٸرگەن حح عاسىر قازاق حالقىنا ادامي قييامەتتٸڭ نەشە الۋان پەلەسٸن الا كەلگەن. ەۋروپادان ٶتٸپ قازاق جەرٸنە جەتكەن «كوممۋنيزم ەلەسٸ» كٶشپەلٸ ەلدٸڭ كەرەگەسٸن قيراتىپ, تٸرلٸگٸنٸڭ بار كٶزٸ مالدى تارتىپ الىپ, عاسىرلار بويى «اشتان ٶلگەن قازاقتىڭ مولاسى جوق» دەپ كەلگەن قازاقتى جەرتەزەك ەتٸپ قىرىپ سالدى, «ەي» دەگەنٸن وققا بايلايدى.
قۇيرىعى جوق, جالى جوق,
قۇلان قايتٸپ كٷن كٶرەر, – دەگەن ابىز ەلدٸڭ كٶڭٸلٸ مۇڭلى, كٶزٸ شەرلٸ بولسا دا تٸرلٸككە ۇمتىلدى. بۇرىنعى رۋلىق-تۋىسقاندىق تٸرلٸگٸنە جاقىن كەلەتٸن كولحوز,سوۆحوز دەگەنگە ەرٸكسٸز بولسا دا باس سۇقتى. سول شارۋاشىلىقتاردا تالاي 40 مىڭ قوي, پەلەنباي مىڭ سيىر ٶسٸردٸ. ەگٸن سالدى. اشتىقتان قۇتىلدى. كومپلەكستەر سالىپ, سوندا ساۋىنشىلىق ەتكەن ەيەلدەر ەپپاق حالاتپەن جٷرٸپ ەڭبەك ەتتٸ. قوي باققان شوپاننىڭ ٷيٸن اۆتومونشا ٸزدەپ كەلدٸ, اۆتوكلۋب ەن سالدى. ەر ٷيدٸڭ ٷستەلٸنٸڭ ٷستٸندە «جۇلدىز», «مەدەنيەت جەنە تۇرمىس» جاتتى. تٶڭكەرٸلٸپ قالعان سوتسياليزمدٸ قانشا جامانداساق تا مويىندايتىن وسىنداي شىندىق تا بار ەدٸ.
عاسىر سوڭىندا تەۋەلسٸزدٸك الدىق. قۋانباعان قازاق جوق. شوقىنىپ كەتكەن بٸرەۋ بولماسا توي جاساماعان شاڭىراق جوق. سوعان ٸلەسە «پريۆاتيزاتسييا» دەگەن تاعى بٸر ەلەس, ەندٸ جاتا قالىپ باي-باتشا بولاسىڭ دەگەن قييالي ەلەس باۋراپ الا جٶنەلدٸ. تارپا باس سالىپ, توناۋ باستالدى. جۇمادٸل دەگەن اقساقال ايتىپتى «زامان تٷزەلدٸ, ەل تالاعانعا ەسكەرتۋ, كٸسٸ ٶلتٸرگەنگە سٶگٸس» دەپ. 40 مىڭ قويدان بٸر جىلدا مىڭى قالعان. ەيتەۋٸر, بٸر جاققا, بٸر قارىزدى ٶتەۋگە كٷنٸ-تٷنٸ جٶنەلتٸلگەن. تاقىر تازا قالۋعا اينالعاندا قالعانىن جۇرت «بٶلٸسكەن» بولعان سوۆحوزداردا جەتەرلٸك. ەكٸ مىڭ قويدى مەنشٸكتەپ, ەكٸ جىلدان سوڭ اق تاياق ۇستاپ قاڭعىپ, تراكتورىن مەتاللومعا ٶتكٸزگەنٸنە مەز بولعان جۇرتتا جەتەرلٸك. ەر سوۆحوزدان جٷزدەگەن شاقىرىمداعى قىستاقتارعا ەلەكتردٸڭ توعىنىڭ سىمى تارتىلىپ, بٷكٸل دالا, اۋىل-اۋىل, قويناۋداعى قىستاقتار سامالاداي جارىق شاشاتىن. مىڭداعان شاقىرىمعا كەتٸپ جاتقان توقتىڭ اليۋميني سىمىن كەز كەلگەن جەرٸنەن ٷزٸپ, سىپىرىپ الىپ, جات ەلگە ٶتكٸزٸپ, اۋىل-اۋىلدىڭ بولاشاعىنا بالتا شاپتىق. «ٶتكٸزبەڭدەر» دەپ تىيىم سالعان ٷكٸمەت, «بۇل قالاي» دەگەن وبلىستاردىڭ دا, اۋداننىڭ دا ەكٸمٸ جوق. بەرٸ اش قاسقىرداي جۇلقا تارتىپ, جەپ جاتىر. ٶزٸمٸزدٸ-ٶزٸمٸز تونادىق. تىر جالاڭاش (دامبالسىز) قالعانىمىزعا نە جوسىق? جات ەل مازاق ەتٸپ, كٷلگەن بولار. بٸرەۋلەر «كەلەشەكسٸز اۋىلدار» دەگەندٸ سول كەزدە ويلاستىرعان بولار. مىڭ ايداعان اقشاعىل, اقادىر, ايىرتاس, قارابۇلاق ت.ب تالاي شارۋاشىلىقتىڭ ورنىندا قۇلاعان ٷيلەر مەن كٷلدٸڭ ٷيٸندٸلەرٸ عانا جاتىر. «فەرمەر» بولىپ شىققاندار ەر جەردە شاشاۋ-شاشاۋ. جارىق تٷگٸلٸ ەلەكتر باعاندارىنا دەيٸن «يە» تابىلىپ, الىپ كەتكەن. سول «يە» توققا نەگە «يە» بولماعانى بەلگٸسٸز, ەرٸ ول جازاسىز. كٶپتەگەن قىستاقتاردا شوشايىپ تەك ەركەكتەر عانا جٷر. جانىندا ەكەسٸنٸڭ اتىن ۇمىتقان بٸرەر بيچتەر عانا بار. ەيەل… ەيەلدەرٸ «تسيۆيليزاتسيياسى» بار ورتالىقتاردا. «تسيۆيليزاتسييانىڭ» تٷرٸ تەلەديدار. ەيەلسٸز ٷي-وشاقسىز ٷي. جىلۋى جوق جەردە كٸم قالادى. ول قۇريتىن قىستاق, ٷمٸتسٸز شارۋاشىلىق. كەرٸ ەكەسٸ «ٶلگەن سوڭدى» كٷتٸپ جٷرگەندەي حال. جەمشٸ ٶزەنٸ بويىنداعى ەلدٸ ارالاپ كەلە جاتىپ, بەس جٷزدەن اسا قويى بارعا كەزٸكتٸك. مال ٶسٸرگەنٸنە قۋاندىق. ارتى مۇڭ. سوڭعى جيىرما جىلدا گازەت-جۋرنال كٶرمەپتٸ. «جۇلدىز»… ەي, ونداي جۋرنال بار ما ەدٸ? بالالارى سٶيلەيدٸ, تىستا قوي ماڭىرايدى. وسى بٸز قايدا كەلدٸك? بٸزگە ەكسپو كەرەك-اق! بٸراق… «تسيۆيليزاتسيياسى» بار ورتالىقتا ونداي-مۇنداي وقۋ بٸتٸرگەن, ٶتٸرٸك «ۋنيۆەرسيتەتتٸڭ» جالعان «ديپلومىنا» يە تالايلار بوس جٷر. «وقىپ» جاتقانىنا مەز تالاي ەكە بار. جۇمىسسىزدىقتان كەرەناۋ تارتقان بوزبالا جەتەدٸ. سوۆحوزعا جەگٸلٸپ, ەڭبەكتٸڭ سىنىنان ٶتكەندەر ەلەۋلٸ جاسقا كەلگەن. ەندٸگٸلەر ەڭبەكسٸزدٸككە بوي الدىرعان, سٶزٸ سۇيىق, بەزبەلەۋ بوزجٸگٸتتەر.ال, قىستاق قول ۇشىن بەرەرگە زار. قىستاقتىڭ ماڭى ٷيٸلگەن تەزەك-قيعا تولى. سول مالدىڭ بوعىنان گاز الىپ, ٷيگە جارىق تارتاتىن تەحنولوگييانى گازەتتەر جازدى دا قويدى. وسى قىستاقتا ەل بار-اۋ, ولار بٸزدٸ اسپەن قامتاماسىز ەتٸپ وتىر, وسى جاقسىلىقتى سولارعا ورناتىپ, نە كٶرسەتٸپ بەرەيٸك دەگەن بٸر مينيستر, نە دەپۋتات, نە ەكٸم بولسايشى. قىستاقتاعىلار تٷن بالاسى مايشامعا ٷڭٸلگەن.
مٸنە, وسى تىعىرىقتان پرەزيدەنت شىعۋدىڭ جولىن ۇسىنعانداي. بٸرٸگٸڭدەر دەگەن. بٸرٸگٸپ ٶمٸر سٷرۋدٸڭ كەلەشەگٸ بارىن دا ايتقان. تەك قاشان? قانداي جولمەن دەگەندٸ ەل دە زارىعىپ كٷتكەندەي. اۋىل ٷشٸن مەكتەپ دەگەن دە باس اۋىرتار شارۋاعا اينالدى. سوناۋ سوعىستان كەيٸنگٸ 1945-50 ج ارالىعىندا شاعىن كولحوزدىڭ 5 (بەس) بالاسى ٷشٸن بٸز جامانداپ جٷرگەن سوتسياليستٸك ٷكٸمەت ەكٸ مۇعالٸم ۇستاعان ەدٸ. بٸرٸنشٸ كلاستا ەكەۋ, قالعانى بٸر-بٸردەن. وقىسىن, ەل بولسىن دەگەن نيەت جاتاتىن. اۋىل كٶركەيۋٸ ٷشٸن مەكتەپتٸڭ بولۋى العىشارت ەدٸ. بٷگٸن بۇل دا تٶڭكەرٸلٸپ بارا جاتىر. ورتالاۋ مەكتەپتە 41 بالا بولسىن, ەيتپەسە… ەيتپەسە جابىلادى. «جاپ تا جاپ» دەپ ۇرانداسىپ شىعا كەلگەن جاعداي. 39 نە 40 وقۋشى… ول قۇريتىندار ساناتىندا. مەكتەپ جابىلسا ول اۋىل دا تاس-تالقان بولماق. وسى جەردە كٶشپەلٸ ەل بولعاننىڭ بەلگٸسٸ رەتٸندە ٷيٸلگەن توپىراق پەن كٷل عانا قالماق. كەشەگٸ سوتسياليزم زامانىندا وسى شەت اۋدانىندا «ميلليونەر» اتانعان اسا باي ەكٸ كولحوز بولۋشى ەدٸ.سونىڭ بٸرٸ وسى قىزىلتۋ. قىزىلتۋدىڭ حالقى مەكتەپتٸ ساقتاپ قالۋعا جانتالاسۋدا. حالىقپەن كەزدەسكەن ەدٸك 11 اتا-انا جەتٸم بالالاردى اسىراپ الۋعا ىقىلاس بٸلدٸرٸپ وتىر. «ساۋاپ قوي بۇل. اۋىلدا ٶسٸرسەك ناعىز قازاق بالاسى بولادى عوي» دەسەدٸ. جاسى الپىسقا ەندٸ ٸلٸگەتٸن اقساقالعا «سٸزگە بەرمەس, قارت دەر» دەستٸ. «وۋ, اعايىن, سوندا قالاي? مەن ەلٸ جيىرما جىل ٶمٸر سٷرەمٸن. مەن اسىراپ العان بەس جاستاعى بالا سوندا 25 كەلەدٸ ەكەن.بۇل نە قيتۇرقىلىق» دەپ رەنجٸدٸ اقساقال. شىن, اۋ وسىنى ەلگٸ زاڭ قابىلداعىش دەپۋتاتتار ويلاستىرعانى جٶن شىعار. رەسمي دەرەكتەر رەسپۋبليكادا جەتٸم جەنە اتا-انا قومقورلىعىنسىز قالعان 33680 بالا بار ەكەنٸن جازعان. ارمەنييادا ارميانىن بالاسىن اسىراۋعا تەك ارميانعا بەرەدٸ. يزرايلدە ەۆرەي بالاسىن ەۆرەي عانا تەربيەلەيدٸ. ەل بولۋدى مىقتاپ ويلاساق جەتٸمحاناداعى بٸر ەكەگە, نە بٸر اناعا زار بولىپ وتىرعان بالانى اۋىل-اۋىلعا ورنالاستىرۋدى ناقتىلاپ قولعا الۋ كەرەك. ناعىز تالانتتى ٶنەر ادامدارى دا عالىم دا اياعىمەن جەر باسىپ, اقتٷتەك بوراندى كٶرٸپ, كٶك مايسا شالعىنعا اۋناپ, شىبىن شاعىپ, قارا كٶك اسپانداعى سانسىز جۇلدىزعا تەلمٸرٸپ ٶسكەن اۋىل جاستارىنان شىعادى. اۋىل- قازاقتىڭ تامىرى ٷزٸلمەس گەنەفوندى.
اۋىل مال ٶسٸرسٸن دەگەندٸ ەشكٸم تەرٸسكە شىعارمايدى. بٸراق, اۋىل قازاعى ٶسٸرگەن مالىنىڭ پايداسىن قالاي كٶرمەك. سونى ٶتكٸزەتٸن جەر تابا الماي تاۋى شاعىلعان قازاق بارلىق اۋىلدا بار. ماعاۋييا دەگەن دوسىم, ٶتكەن قىستا ٷش بۇقاسىن ٶتكٸزە الماي قىستاي الىسىپ شىقتى. دەلدال ەر بۇقانى بۇزاۋدىڭ قۇنىمەن العىسى كەلەدٸ. ٷش بۇقا-ٷش بۇزاۋ رەتٸندە. كەشەگٸ سوتسياليزم زامانىندا ەل ارتىق مالىن زاگوتسكوت دەگەن مەكەمەگە تاپسىرىپ پايداسىن كٶرەتٸن. قازٸر ول دا جوق. مال بار, ونى ٸسكە اسىرۋدىڭ تەتٸگٸ تازا جوق. ونداي مەحانيزم ٶرٸسٸ ٶسكەن ەلدٸڭ بەرٸندە بارىن, كٶرشٸ قىتايدا دا ويلاستىرىلعانىن جۇرت گازەتتەن عانا وقيدى. سونىڭ سالدارىنان قازاق ٶز مالىن ٶتكٸزە الماي, مىسىق قانا جەيتٸن بەلورۋسسييانىڭ كەرٸ سيىرىنىڭ ەتٸن شايناپ وتىر. اۋىلدا جٷن دە جەتەدٸ. ٷيٸلٸپ جاتىر. ەل ٶرتەپ ەلەك. سول جٷندٸ اسفالتقا قوسسا ول ەرەكشە ساپالى بولاتىنىن تاعى دا گازەتتەر جازادى. ەڭ بولماسا وسىنى ويلاستىرۋعا بولماس پا ەدٸ. اۋىل ەگٸن دە سالادى. العان استىعىن ٶتكٸزەتٸن جەر دە جوققا تەن. بەرٸ الىپ-ساتار دەلدالدىڭ قولىندا. اپاراعان بيدايىن ونىسى جەتٸسپەيدٸ, مىناسى ماناداي دەپ, ٶزٸن كەلەكە اقىماق ەتٸپ, سۋتەگٸنگە استىعىن الىپ قويا بەرگەن سوڭ ەگٸن سالۋدى دا قويدى. اۋىل قازاعىنىڭ كٶرگەن كٷنٸ وسى.
اۋىل قازاقتىڭ قالقانى مەن قورعانى, قازاقتىڭ رۋحىنىڭ ساقشىسى. اۋىل قازاقتى قايتا تٸرٸلتٸپ وتىراتىن مەڭگٸلٸك گەنوفوندى, قورىعى. كەلەشەگٸ جوق دەپ اۋىلدى جويۋ – قازاقتىڭ رۋحىن جويۋ. تازا قازاقتىڭ ٶسٸمٸن بەرٸپ وتىرعان دا اۋىل. سەل مٷمكٸندٸك بولعان 1945 جىل جەنە 1990 جىلدار اراسىندا قازاقتىڭ سانى 3 ەسەدەي ٶستٸ. بۇل دەموگرافييالىق دٷمپۋ قازٸر توقتاپ قالدى. 1987 جىلى 427مىڭ بالا تۋسا 1997 جىلى 232مىڭ عانا بالا تۋعان. قازٸر دە جاعداي مەز ەمەس.
ۇلى دالامىزعا مەڭگٸلٸك يە بولۋ ٷشٸن قازاقتىڭ ٶسٸمٸن كٶتەرۋ بٷگٸنگٸ كٷننٸڭ كٶكەيكەستٸ مەسەلەسٸ. اۋىل بالا ٶسٸرگٸسٸ كەلەدٸ. بٸراق, ٶزٸ جارىماي وتىرعان ەلدە «سەن بالا تابا قويشى» دەۋ قييالي ادامنىڭ ٸسٸ. ونى مىقتاپ جولعا قويۋ كەرەك. مىنا كٶرشٸ رەسەيدە كٶپ بالالى اناعا ايىنا 100 مىڭ تەڭگە كٶلەمٸندە جەردەم اقى تٶلەنەتٸنٸن گازەتتەر جازدى. ونان ٶزگە ەر بالاعا ارنالعان 10 مىڭ دوللارلىق انا كاپيتالى تاعى بار. بٸزدەگٸ كٶمەك قانداي? ونى ايتۋدىڭ ٶزٸ جۇرتتىڭ مىسقىلىنا ۇشىراتادى. حالقىنىڭ كەلەشەگٸن ويلاعان ەلدەردەي اناعا, كٶپ بالالىلارعا ناقتىلى كٶمەك زاڭدى تٷردە قاراستىرىلسا اۋىل بالاعا تولىپ, ەل كٶركەيٸپ شىعا كەلەر ەدٸ. قالادا باسپانا تابا الماي جٷرگەن جاس وتباسىلاردىڭ يپوتەكاعا العان ٷيٸنٸڭ بٸر بالا تاپقانى ٷشٸن 25, ەكٸ بالاسى ٷشٸن 50 پايىز تٶلەمٸن الىپ تاستاسا سول شاعىن وتباسىنىڭ تٶرت بالالى بولارىنا كٷمەن جوق قوي. مۇنداي پراكتيكا ەر ەلدە بار, بٸزدە نەگە جوق دەگەن ساۋال كٶكەيگە تٸرەلەدٸ.
عاسىرلار بويى باتىستىڭ دا, شىعىستىڭ دا تالاي جاۋىمەن ارپالىسىپ كەلگەن كٶشپەلٸ ەل ازاماتى قانشا قىرىلسا دا ەلدٸڭ شاڭىراعىن ازايتپاۋدىڭ امالىن تاۋىپ كەلگەن. جەتٸمٸن جەتٸم ەتپەيتٸن ەمەڭگەرلٸك جول دا, كٶپ ەيەل الۋدا ۇلتتىڭ بٷتٸندٸگٸن, ٸرگەلٸ ەل بولۋىن ويلاستىرعان كەمەڭگەرلٸك.ەكٸ ەيەل الۋ ەرٸككەننٸڭ ەرمەگٸ ەمەس. جان-جاعىڭ ميلليارد بوپ قۇجىناعان زاماندا ۇرپاعىنىڭ بٸرەۋدٸڭ قۇلى بولىپ كەتپەۋٸن ويلاستىرعان وتان سٷيگٸشتٸك. ەريمەنتاۋلىق بەكەن دەگەن دوستىڭ ەيەلٸ ون جىل بٸرگە تۇرسا دا بالا كٶتەرمەي كٷيەۋٸنە «ەكٸنشٸ ەيەل ال» دەۋٸ, اقىرى ٶزٸنٸڭ بٸر قىزدى الىپ بەرۋٸنٸڭ ار جاعىندا دانالىق, قازاعىم باسقا جۇرتقا قور بولماسىن دەگەن عاجايىپ ەلٸن سٷيۋ ارمانى جاتىر.ۇلى دالاعا كٸم نە بولادى دەگەن ساۋال قاي زاماننان بەرٸ كەلە جاتقان ٶشپەيتٸن سۇراق. بالاڭ, ٶزٸڭ جان-تەنٸڭمەن سٷيەتٸن نەمەرەڭ بٸرەۋدٸڭ, جات جۇرتتىڭ قۇلى بولىپ كەتپەسە يگٸ ەدٸ دەگەن تٸلەك ەربٸر انانى تولعاندىرسا كەرەكتٸ. ول وسىنى ويلاماسا پەرزەنتٸن قوقىسقا تاستاي سالاتىن «كٶكەك» قاتىننان نەسٸ ارتىق? سٷيۋ دەيدٸ? ماحابباتتىڭ ەڭ ۇلىسى, تازاسى وتاندى سٷيۋ. ەربٸر قازاق ەڭ الدىمەن وتاندى, وتاننىڭ بولاشاعىن ويلاۋعا مٸندەتتٸ. وتارشىلدىق قالپىمىزدى بۇزىپ كەتكەن قۇبىلىس-ەسٸرٸك مۋزىكاعا ەسٸرگەن ەيەل, ريۋمكالى كەمپٸر, ٸشكٸشتەۋ كٶكتاتا شال-ەلدٸڭ بولاشاعى ەمەس. بولاشاق – ۇلتتىق رۋحتا.ۇلى پايعامبار مۇحاممەد س.ع.س. «كٶپ تۋاتىن ەيەلگە ٷيلەنٸڭدەر. ول اللا تاعالانىڭ الدىندا دا سٷيكٸمدٸ» دەگەن. بابالار «بەس ۇلى باردىڭ سٶزٸنٸڭ جالعانى جوق, تٶرت ۇلى باردىڭ الماي قالعانى جوق, ٷش ۇلى باردىڭ حالٸ الىم-بەرٸم, ەكٸ ۇلى باردىڭ شاق-شاق قانا ەلٸ بار, جالعىز ۇلى باردىڭ شىعار-شىقپاس جانى بار» دەگەن ۇلى سٶزٸن ۇمىتۋعا بولماس.
قايران اۋىلدا جەتكەننەن جەتپەگەن كٶپ. ونىڭ ٶزٸ قولدان جاسالعان جەتٸسپەۋشٸلٸك. اۋىل كٷركٸلدەگەن كەرٸ تراكتورى مەن جالعىز ماشيناسىن جٷرگٸزە الماي, سولياركا مەن بەنزيننەن جۇتاپ وتىر. تٷگٸ جوق تٷركٸمەنستاندا بەنزيننٸڭ قۇنى 23 تەڭگە ەكەن. «اپىر-اي-ە» دەپ تاڭعالىپ وتىر. بيىل لايساڭ كٷز كەلدٸ. قازان تۋا باستالعان جاڭبىر قاراشادا سۋلى قارعا ۇلاستى. مالدىڭ ازىعى دەپ شابىلعان شٶپتى قازاندا تاسىپ الماق ەدٸ. جاڭبىر جٸبەرمەدٸ. سۋلى شٶپتٸ ماياعا ٷيسە شٸرٸپ كەتەدٸ. ونىڭ ٷستٸنە جىعىلعانعا جۇدىرىق, قازان ايىنان بەرٸ سولياركا دا بەنزين دە جوق. ەنٸ بولادى, مٸنە كەپ قاپتىمەن كٷز ٶتتٸ. شابىلعان شٶپ دالادا. قىستاققا مايا ٷيٸلمەگەن. ەكٸ اي جاڭبىر مەن قاردىڭ استىنداعى شٶپتە نە قاسيەت قالعانىن ەشكٸم دە ايتا المايدى.
اۋىل قازاعىنىڭ جولدان كٶرەر قييامەتٸنٸڭ ٶزٸ ازاپتى حيكايات. قىستاقتار مەن ەلدٸ مەكەندەردٸڭ اراسىنا ومبى قارعا تٷسٸپ كەتٸپ, اتىن جەتەكتەگەن بٸرەۋدٸڭ ٸزٸنەن باسقا سوقپاق تٷسپەگەن تىڭ.بۇرىنعى سوۆحوزداردىڭ ٸرٸ بٶلٸمشەلەرٸنٸڭ جۇرتى ٶزدەرٸ ارشىپ ەلەك. بٸر كەزدەگٸ ميلليونەر كولحوز بولعان قىزىلتۋدىڭ سەگٸز ەيەلٸ قار كەپتەلٸندە قالىپ, توعىز شاقىرىم جولدى كٷرەكپەن ارشىپ بارعانى قاي ماقتانعانعا جاتادى? سول اۋىلدىڭ بٸر اقساقالىنىڭ «ەۋ, وسى ححٸ عاسىر دەگەنٸ وسى ما» دەگەنٸ تاڭدانىس پا, كٷيٸنۋ مە.
قىس تٷسٸپ كەلەدٸ. مالىن ٶتكٸزە الماعان جۇرت كٶڭٸلٸ كٷپتٸ! ٶزبەك قاشان كەلەدٸ ەكەن دەسەدٸ. ەلەڭ-ەلەڭ. مال الاتىن ٶزبەك قانا. ونىڭ دا ٸسٸ قيىنداپ كەتكەن. بۇرىن بەرگەنٸن الا بەرۋشٸ ەدٸ, ەندٸ تاڭداۋعا كٶشكەن. ەلدٸڭ بٸر جارىم جاسار تايىنشاسىن «مىناۋ تورپاق» دەيدٸ. ەكٸ جاسارىن بٸر جاسارعا الادى. ٷش جاسار بۇقا? جوق, ونى المايدى. نەگە? المايدى, بولدى! وقۋداعى بالاسىنا اقشا ٸزدەگەن اقساقال, كٷرسٸنٸپ ساقالىن سيپايدى. بەكەر ٶسٸرگەن ەكەن. ەندٸ نە امال?
كٶرٸنگەنگە جەم بولعان,
اۋىل قايتٸپ كٷن كٶرەر.
كەمەل جٷنٸستەگٸ,
جازۋشى, «قۇرمەت» وردەنٸنٸڭ
يەگەرٸ, قر مەدەنيەت قايراتكەرٸ
