3 كٷننەن كەيٸن ەلٸمٸزدٸڭ جوعارى زاڭ شىعارۋشى ورگانىنىڭ تٶمەنگٸ پالاتاسى – مەجٸلٸس دەپۋتاتتارىن سايلاۋ پارتييالىق تٸزٸم بويىنشا ٶتەتٸنٸ بەلگٸلٸ. قىزۋ دوداعا تٷسكەن پارتييالار اراسىندا «اق جول» قازاقستان دەموكراتييالىق پارتيياسى مەجٸلٸستەن 40 پايىز مٷشەسٸن كٶرۋگە ٷمٸتتٸ. بۇل تۋرالى «اق جول» قازاقستان دەمكراتييالىق پارتيياسى الماتى قالالىق فيليالى تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى جۇمادٸل ارمان قابدەشۇلى «ۇلت» پورتالىنا بەرگەن سۇحباتىندا ەڭگٸمەلەپ بەردٸ.
- ارمان قابدەشۇلى, ٶزٸن «ٶركەنيەتتٸ وپپوزيتسييا» ساناسا دا, «بيلٸك پارتيياسىن» ساياسي قارسىلاس كٶرمەيتٸن «اق جول» پارتيياسى مەجٸلٸستەن 38 مٷشەسٸن كٶرۋگە ىنتالى. اتالعان ۇيىم ٷش كٷننەن كەيٸنگٸ سايلاۋدان نە كٷتٸپ وتىر?
- «اق جول» قازاقستان دەموكراتييالىق پارتيياسى ەرقاشاندا ٶزگەرٸستەردٸڭڭ ٶركەنيەتتٸ جولمەن جٷرۋٸن قولدايدى. سوندىقتان دا بٸز قوعامداعى سٸلكٸنٸستەردەن گٶرٸ, ەۆوليۋتسييالىق جولمەن دامۋدىڭ ۇستانىمدارىن جٶن كٶرەمٸز. وسىعان بايلانىستى بيىلعى ساياسي ناۋقاندا بٸز سايلاۋ نەتيجەلەرٸ بويىنشا مەجٸلٸستە ەڭ بولماعاندا 40 پايىز مٷشەمٸزدٸ كٶرەمٸز دەپ ٷمٸتتەنٸپ وتىرمىز.
- 2002 جىلدان بەرٸ باعىتىن بٸرنەشە مەرتە ٶزگەرتكەن پارتييانىڭ بٷگٸنگٸ ناقتى باعىت-باعدارى تۋرالى ايتساڭىز.
- بۇعان دەيٸنگٸ دە سايلاۋالدى جۇمىستارى ٶزٸمٸزدٸڭ ستسەنارييٸمٸزبەن, جوسپارىمىزبەن جٷردٸ. ەكٸنشٸدەن, ەر كەزدەگٸ سايلاۋلاردا «اق جول» قازاقستان دەموكراتييالىق پارتيياسى ٶزٸنٸڭ ناقتى ۇسىنىستارى مەن ناقتى باعدارلاماسىمەن, جوسپارىمەن شىققان بولاتىن. سول جوسپارلاردىڭ بٸرقاتارى بٷگٸنگٸ كٷنٸ ەلدٸڭ ٶمٸرٸنە, ەكونوميكالىق دامۋىنا ٶزٸنٸڭ سەپتٸگٸن تيگٸزٸپ وتىر. ەرينە بيىلعى سايلاۋدىڭ ەرەكشەگٸلٸ – حالىقتىڭ شىن ساياسي بەلسەندٸلٸك تانىتىپ وتىرعانى. سوندىقتان دا بٸز بيىلعى جىلى بۇعان دەيٸنگٸ نەتيجەلەرمەن سالىستىرعاندا ەلدەقايدا جاقسى كٶرسەتكٸشتەر جيناۋىمىز كەرەك.
- «اق جول» پاپرتيياسىنىڭ باسقا ساياسي ۇيىمداردان ەرەكشەلٸگٸ قانداي? حالىق نە ٷشٸن «اق جولدى» تاڭداۋى كەرەك?
- 2002 جىلدان بەرٸ 18 جىل ٶتتٸ. سوندىقتان دا بٸز وسى ۋاقىت ارالىعىندا ٷلكەن تەجٸريبە جينادىق. ٶزٸمٸزدٸڭ كەي كەم-كەتٸكتەرٸمٸزدٸ تٷسٸندٸك. قانداي باعدارلامامىزعا قانداي ماقسات-مٸندەتتەردٸ قويۋ كەرەك ەكەنٸن انىقتادىق. بٸز ٷشٸن بۇل ٷلكەن تەجٸريبە بولدى. سوندىقتان دا بٸزدٸڭ باستى يدەيالارىمىز – بٸرٸنشٸدەن, ەرينە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى ساياسي رەفورمالاردى جٷرگٸزۋ. ەكٸنشٸدەن, مەملەكەتتە بٷتٸندەي جايلاپ كەتكەن سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى كٷرەس باعدارلاماسىن ۇستانىپ وتىرمىز. ەرينە بۇل جەردە تاعى بٸر ايتا كەتەتٸن نەرسە, ەلەۋمەتتٸك ەدٸلدٸك تۋرالى جەنە كەسٸپكەرلەردٸ قولداۋ تۋرالى باعدارلامامىز بار. سوندىقتان دا وسى باعدارلامالاردىڭ بەرٸ دە وسى 18 جىلدىڭ ٸشٸندە جينالعان تەجٸريبەگە نەگٸزدەلٸپ, ايقىندالدى ھەم 18 جىلدىڭ ٸشٸندەگٸ تەجٸريبەگە بايلانىستى تٷزەتٸلدٸ. سونىمەن قاتار ناقتى-ناقتى ۇسىنىستار ايتىلىپ وتىر. سونىڭ بەرٸن دە ٶمٸردە ٸسكە اسىراتىن بولساق, وندا قازاقستاننىڭ دامۋى بٸرشاما العا ٸلگەرٸلەيدٸ دەپ سەنەمٸز.
- «دەپۋتاتتىققا ٷمٸتكەر ساياسي پارتييالار تٸزٸمٸندەگٸ ەيەلدەر مەن جاستاردىڭ ٷلەسٸ 30 پايىزدى قۇراۋى كەرەك» دەگەن زاڭنامالىق تالاپتى قانشالىقتى ورىنداپ وتىرسىزدار?
- «اق جول» قازاقستان دەموكراتييالىق پارتيياسىنىڭ باسقا ساياسي ۇيىمداردان ەرەكشەلٸگٸ سول – بٸز ساياسي رەفورمالاردى جٷرگٸزۋگە ىنتالى بولىپ وتىرمىز. «اق جول» دەموكراتييالىق پارتيياسى پارلامەنتاريزم ينستيتۋتتارىن كٷشەيتۋدٸ جەنە مىقتى پرەزيدەنتتٸك جٷيەدەن پارلامەنتتٸك رەسپۋبليكا جٷيەسٸنە بٸرتٸندەپ كٶشۋدٸ كٶزدەيدٸ. سونىمەن بٸرگە بٸز ەر دەڭگەيدەگٸ ەكٸمدٸكتەردٸڭ, ەكٸمدەردٸڭ سايلاۋدا اشىق سايلاۋعا تٷسۋٸن تالاپ ەتٸپ وتىرمىز. ودان بٶلەك بٸزدٸڭ "جەمقورلىقتى دوعارۋعا جەنە جەمقورلار جيناعان, الىپ كەتكەن كاپيتالدى قازاقستانعا قايتارۋعا, قازاقستان ايماقتارىنىڭ ەكونوميكالىق دامۋىنا" جۇمىس ٸستەتۋ ٷشٸن ناقتى-ناقتى ۇسىنىستارىمىز بار.
دەپۋتاتتىققا ٷمٸتكەر ساياسي پارتييالار تٸزٸمٸندەگٸ ەيەلدەر مەن جاستاردىڭ ٷلەسٸ 30 پايىزدى قۇراۋى كەرەك دەگەن زاڭناما شىقپاي جاتىپ, «اق جول» قازاقستان دەموكراتييالىق پارتيياسى وسى پرينتسيپتٸ باسىنان-اق ۇستانىپ كەلدٸ. ەگەر بٸزدٸڭ كانديتتارىمىزعا قارايتىن بولساڭىز, مەجٸلٸسكە دە, ماسليحاتقا دا وسى پرينتسيپتٸ ناقتى ۇستانعانىن بايقاۋىمىزعا بولادى.
- «اق جول» باسشىسى پارتييانىڭ جاس قازاقستاندىقتاردى تۇرعىن ٷيمەن قامتاماسىز ەتۋ جٶنٸندەگٸ باستامالارى تۋرالى ايتىپ جٷر?
- «اق جول» قازاقستان دەموكراتييالىق پارتيياسىنىڭ باعدارلاماسىندا جاس قازاقستاندىق وتباسىلاردى ٷيمەن قاماتاماسىز ەتۋ جٶنٸندە ناقتى ۇسىنىستارى بار. بۇل ۇسىنىستاردى «اق جول» پارتيياسى 2013 جىلدان باستاپ كٶتەرٸپ كەلە جاتىر. ەسٸرەسە, مىنا جاس وتباسىلار ٷشٸن يپوتەكالىق نەسيەلەر بويىنشا پايىزدىق مٶلشەرلەمەلەردٸ سۋبتسيدييالاۋدى ۇسىنادى. مىسالى, بٸرٸنشٸ تۋعان بالاعا نەسيەنٸڭ كٶلەمٸن 25 پايىزعا كەمٸتسە, ەكٸنشٸ بالا تۋعاندا - 50 پايىز, ٷشٸنشٸ بالا تۋعاندا 75 پايىز مٶلشەرٸندە سۋبتسيدييالاۋدى ۇسىنىپ وتىر. ال تٶرتٸنشٸ بالا تۋعان جاعدايدا وسى جاس وتباسىلاردىڭ نەسيەلٸك قارىزىن مەملەكەت تولىق جابۋى قاجەت.
ەكٸنشٸ بٸر مەسەلە, جاستاردىڭ اراسىنداعى, بالالاردىڭ اراسىنداعى دارىندى وقۋشىلاردى تاڭداۋ مەسەلەسٸن ەرەكشە قولعا الىپ وتىر. مىسالى, «اق جول» اۋىلدىق جەرلەردەگٸ دارىندى بالالارعا ارنالعان بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸن قۇرۋدى ۇسىندى. ٶيتكەنٸ ونداي مەكەمەلەر كٶپ جاعدايدا ٷلكەن قالالاردا عانا ورنالاسقان. ال ەندٸ دارىندى بالالاردىڭ شەت ايماقتاردا, اۋىلداردىڭ ٸشٸندە بولاتىنى سٶزسٸز.
تاعى بٸر مەسەلە, تالانتتى جاستاردىڭ ەلدەن كەتۋٸن توقتاتاتىن جٷيەلٸ باعدارلامانى ۇسىنىپ وتىرمىز. ٶيتكەنٸ جاستاردىڭ جاپپاي ەلدەن كەتۋٸ - بٸزدٸڭ قاسٸرەتٸمٸز. سوندىقتان دا «اق جول» قازاقستان دەموكراتييالىق پارتيياسى ٶزٸنٸڭ باعدارلامالىق ۇسىنىستارى ارقىلى وسى جاستاردى ەلٸمٸزدە قالدىرىپ, لايىقتى ەڭبەك ەتٸپ, لايىقتى ٶمٸر سٷرۋٸنە جاعداي جاساۋعا قولداۋ كٶرسەتەتٸنٸمٸز سٶزسٸز.
