2021 جىلى قازاقستان Transparency International رەيتينگٸندە سىبايلاس جەمقورلىقتى قابىلداۋ يندەكسٸ (CPI) بويىنشا 180-نەن 102-شٸ ورىنعا كٶتەرٸلدٸ, دەپ حابارلايدى قازاقپارات ranking.kz سايتىنا سٸلتەمە جاساپ.
Transparency International - سىبايلاس جەمقورلىقتى زەرتتەۋ جەنە وعان قارسى كٷرەس جٶنٸندەگٸ ٷكٸمەتتٸك ەمەس حالىقارالىق ۇيىم. 0-دەن 100 بالعا دەيٸنگٸ شكالا بويىنشا 0 - سىبايلاس جەمقورلىقتىڭ جوعارى دەڭگەيٸ, ال 100 - جەمقورلىقتىڭ جوقتىعىن كٶرسەتەدٸ. قازاقستان 37 بالل جينادى, بۇل 2020 جىلمەن سالىستىرعاندا 1 بالعا تٶمەن.
بٸردەن ٷش ەل جەتەكشٸ ورىنعا يە بولدى: دانييا, فينلياندييا جەنە جاڭا زەلاندييا, ولار 88 ۇپاي جينادى. توپ-10 ەلدٸڭ قاتارىنا نورۆەگييا, سينگاپۋر جەنە شۆەتسييا (85 باللدان), ودان كەيٸن شۆەيتسارييا (84 بالل), نيدەرلاندى (82 بالل), ليۋكسەمبۋرگ (81 بالل) جەنە گەرمانييا (80 بالل) كٸردٸ.
تمد ەلدەرٸ اراسىندا قازاقستانعا قاراعاندا ارمەنييا (58-ورىن جەنە 49 بالل) جەنە بەلارۋس (82-ورىن جەنە 41 بالل) پوزيتسييالارى جاقسى. قالعان ەلدەردە سىبايلاس جەمقورلىق دەڭگەيٸ قر-عا قاراعاندا جوعارى. اتاپ ايتقاندا, ۋكراينا 122-ورىندى (32 بالل), ال رەسەي 136-ورىندى (29 بالل) يەلەندٸ. كٶرشٸلەس ٶزبەكستان (28 بالل) جەنە قىرعىزستان (27 بالل) سەيكەسٸنشە 140 جەنە 144 ورىنعا شىقتى.
2021 جىلى سىبايلاس جەمقورلىقتى قابىلداۋ يندەكسٸ رەيتينگٸندە 11 بالمەن ەڭ سوڭعى 180-ورىندى وڭتٷستٸك سۋدان يەلەندٸ.
Transparency International مەلٸمەتتەرٸ بويىنشا, قر-دا مەملەكەتتٸك قىزمەتتەردٸ پايدالانۋشىلاردىڭ 17%-ى سوڭعى 12 ايدا پارا بەرگەن. سالىستىرۋ ٷشٸن: بەلارۋستە بۇل كٶرسەتكٸش تەك 15%-دى قۇرادى, ال ۋكراينا مەن رەسەيدە — سەيكەسٸنشە 23% جەنە 27%.
ايتا كەتۋ كەرەك, قازاقستانداعى سىبايلاس جەمقورلىق قىلمىستارىنىڭ سانى بٸر جىلدىڭ ٸشٸندە تٶرتتەن بٸر ەسەگە ارتتى.
2021 جىلدىڭ سوڭىندا قازاقستاندىقتاردىڭ سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى قىزمەتكە دەگەن سەنٸم دەڭگەيٸ شامالى بولسا دا ٶستٸ: بۇل قىزمەتكە سەنۋگە بولادى دەگەن پٸكٸرمەن تولىق كەلٸسەتٸندەردٸڭ ٷلەسٸ بٸر جىل ٸشٸندە 24,5%-دان 25,1%-عا دەيٸن ٶستٸ, ال بۇل پٸكٸرمەن كەلٸسپەيتٸندەردٸڭ ٷلەسٸ بۇرىنعىشا قالدى - 1,8%.
Transparency International اتاپ ٶتۋٸنشە, سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ٸس-قيمىل اگەنتتٸگٸ ٶز نازارىن اۋىل شارۋالىشىعى جەنە دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا اۋدارعان. ٸرٸ سالالار, سونىڭ ٸشٸندە مۇناي-گاز, قارجى جەنە قۇرىلىس سالالارىنا كٶڭٸل بٶلمەي كەلەدٸ.
