الماتىدا جامبىل جاباەۆتىڭ 175 جىلدىعىنا ارنالعان كٶرمە اشىلدى

الماتىدا جامبىل جاباەۆتىڭ 175 جىلدىعىنا ارنالعان كٶرمە اشىلدى


قر مەملەكەتتٸك ە. قاستەەۆ اتىنداعى ٶنەر مۋزەيٸندە جامبىل جاباەۆتىڭ تۋعانىنا 175 جىل تولۋىنا ارنالعان «باقىت تۋرالى جىر» اتتى مەرەيتويلىق كٶرمە اشىلدى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".

كٶرمەگە ە. قاستەەۆ اتىنداعى ٶنەر مۋزەيٸ قورىنان الىنعان 30-دان استام كەسكٸندەمەلٸك, گرافيكالىق جەنە مٷسٸندٸك تۋىندىلارى قويىلدى. 

«كٶرمەدە جامبىل بەينەسٸن جازعان قىلقالام شەبەرلەرٸنٸڭ تۋىندىلارى, ونىڭ ٶمٸرٸنٸڭ كەڭ تانىلعان, سوڭعى ون جىلىن كٶبٸرەك قامتىعان. جامبىلدى ٶمٸردە ٶز كٶزٸمەن كٶرٸپ, بەينەلەگەن سۋرەتشٸلەردٸڭ بٸرٸ, ب.چەكالين, ە. قاستەەۆ, ر. ارداتوۆ, ن. ياگودكين. ب. چەكالين ٷشٸن جامبىل تۋىندىلارى كٷندەلٸكتٸ ٶمٸرٸمەن ۇشتاسىپ جاتتى, كەيٸپكەردٸڭ ەربٸر سەتتەرٸن كٶزدەن تاسا جٸبەرمەي بەينەلەۋگە تىرىستى. ب.چەكاليننٸڭ جامبىل تاقىرىبىنداعى ەڭبەكتەرٸن ۇلى جىراۋدىڭ ٶمٸر جولىن باياندايتىن كەڭ كٶلەمدٸ مونوگرافييا دەسەك تە بولادى. ە. قاستەەۆ, جامبىل بەينەسٸنە بٸرنەشە رەت توقتالعان, اقىنعا ارناپ «حالىق اقىنى جامبىلدىڭ پورترەتٸ» (1937), «جامبىل دوستارى اراسىندا» (1971) اتتى تۋىندىلارىن جارىققا شىعاردى. ە. قاستەەۆ جامبىلدى قانشا رەت بەينەلەسە, سونشا رەت بٸرٸن-بٸرٸ قايتالامايتىن كەلبەت جاسادى. ول ٶتكەن ەڭبەكتەرٸن قايتالاماۋ ٷشٸن اقىنىڭ پسيحولوگييالىق ٸشكٸ جان دٷنيەسٸنٸڭ الۋان قىرىن اشا بٸلگەن», - دەيدٸ كٶرمە جەتەكشٸسٸ لاۋرا ەبٸلداەۆا.

ر. ارداتوۆتىڭ «جامبىل ەنٸ» (1940), ە. ىسمايىلوۆتىڭ «دوستىق ەنٸ» (1972) تۋىندىلارىندا جامبىلدى كٶپ تۇلعالىق كومپوزيتسييانىڭ ورتاڭعى بٶلٸگٸنە ورنالاستىرعان. سۋرەتشٸلەر وسىنداي كومپوزيتسييالىق شەشٸم ارقىلى, ٶزدەرٸنٸڭ تۋىندىلارىنداعى اقىن وبرازىن ەلدٸڭ ويىن, مۇڭ-مۇقتاجىن ٶز ٶلەڭدەرٸندە جىرلايتىن حالىقتىڭ ادامى دەگەن ويدى بٸلدٸرەدٸ. 

كەسكٸندەمەلٸك پورترەت جانرىندا ا. ريتتيح, ا. چەركاسسكيي, گ. ىسمايىلوۆا سىندى سۋرەتشٸلەردٸڭ جازعان جامبىل بەينەسٸنەن دانالىقتىڭ, مەيٸرٸم مەن زەردەلٸكتٸڭ, تاباندىلىقتىڭ نىشاندارى بايقالادى.

«گرافيكالىق پورترەت جانرىندا, ن. كرۋتيلنيكوۆتىڭ 1957 جىلى اكۆارەلمەن جازعان جامبىلدىڭ جٷزٸندەگٸ ەربٸر سىزىقتارعا دەيٸن انىق جەنە تابيعي جەتكٸزٸلگەن. جامبىل ويلى, ورنىقتى, جيناقى, اشىق جانارى زەردەلٸ بولىپ كٶرٸنەدٸ. ال, ن. گاەۆ, ا. زاكۆورياشيننٸڭ تۋىندىلارىنداعى اقىننىڭ قاتقىلداۋ ويلى جٷزٸنەن ٶتكەننٸڭ ٶتكٸر بولمىسىن كٶرسەتكەندەي.1983 جىلى ە. قاستەەۆ اتىنداعى ٶنەر مۋزەيٸنٸڭ قورىنا ۋكراينانىڭ سۋمى قالاسىنان ن. ياگودكيننٸڭ 1939 جەنە 1940 جىلدارى اكۆارەلمەن جازىلعان ەكٸ پورترەتٸ تٷستٸ. تۋىندىلاردا بوياۋ تٷستەرٸ نەزٸك, ەربٸر ۇساق دەتالداردى ۇقىپتىلىقپەن بەينەلەگەن.ۇلى وتان سوعىسى جىلدارىنداعى جامبىلدىڭ شىعارماشىلىعىنىڭ شىڭىنا اينالعان «لەنينگرادتىق ٶرەندەرٸم» اتتى ٶلەڭٸن ت. گوۆوروۆا ٶزٸنٸڭ سەرييالىق لينوگراۆيۋرالارىندا كٶرسەتتٸ» - دەيدٸ لاۋرا ەبٸلداەۆا. 

«باقىت تۋرالى جىر» كٶرمەسٸندە ەر تٷرلٸ ۇلت پەن تاريحي كەزەڭدەگٸ كەسكٸندەمەشٸلەردٸڭ, گرافيكتەردٸڭ جەنە مٷسٸنشٸلەردٸڭ شىعارمالارى «حح عاسىردىڭ گومەرٸ» جامبىل جابايۇلىنىڭ ەپيكالىق بەينەسٸن ٶز شىعارمالارىندا ناقتىلى تٷردە كٶرسەتۋگە ۇمتىلعان بٸرٸكتٸرٸلگەن تۋىندىلارى ۇسىنىلعان.