الماتى وبلىسىندا "اق قاۋىرسىن" ەدەبي جٷلدەسٸنٸڭ جەڭٸمپازدارى انىقتالدى

الماتى وبلىسىندا "اق قاۋىرسىن" ەدەبي جٷلدەسٸنٸڭ جەڭٸمپازدارى انىقتالدى

تٸل مەرتەبەسٸ قاي قوعامدا بولسىن نازاردان تىس قالىپ كٶرگەن ەمەس. وسى نەگٸزدە الماتى وبلىسىندا مەملەكەتتٸك تٸلدٸڭ مەرتەبەسٸن كٶتەرۋ, قولدانىس اياسىن كەڭەيتۋ ماقساتىندا جٷيەلٸ جۇمىستار جٷرگٸزٸلۋدە. سونداي يگٸ باستامالاردىڭ بٸرٸ – الماتى وبلىسى تٸلدەردٸ دامىتۋ جٶنٸندەگٸ باسقارماسىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن ٶتەتٸن, وبلىس ەكٸمٸنٸڭ «اق قاۋىرسىن» جٷلدەسٸ ٷشٸن تاعايىندالعان «تٸل-عۇمىر» قالامگەرلەر بايقاۋى. بايقاۋ بيىل دا قالام ۇستاعان جاستاردىڭ شابىتىن اشىپ, ارى قاراي شىعارماشىلىعىن شىڭداۋىنا وڭ سەرپٸن بەرٸپ وتىر. بٸزدٸ مىڭنان تۇلپار, جٷزدەن جٷيرٸكتەرگە ۇسىنىلاتىن جٷلدە قورى ەمەس, وسى بايقاۋ ارقىلى قارىم-قابٸلەتٸن شىڭداپ, بيٸككە ۇمسىنعان جاستاردىڭ تالپىنىسى مەن ەرٸك-جٸگەرٸ قۋانتتى.

اتالمىش بايقاۋ ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى اياسىندا رۋحاني قۇندىلىقتاردى ناسيحاتتاۋ, مەملەكەتتٸك تٸلدٸڭ مەرتەبەسٸن كٶتەرۋ, جاس قالامگەرلەرگە قولداۋ كٶرسەتۋ ماقساتىندا ۇيىمداستىرىلدى.

بۇل بايقاۋ الماتى وبلىسى ەكٸمٸ اماندىق باتالوۆتىڭ قولداۋىمەن دەستٷرلٸ تٷردە ٶتٸپ كەلەدٸ. وبلىستا اقىن-جازۋشىلارعا, جاس قالامگەرلەرگە دەگەن قامقورلىق ەرەكشە. سونىڭ بٸر پاراسى وسى - "اق قاۋىرسىن" اتتى ەدەمٸ اتاۋعا يە ايماقتىڭ ەدەبي سىيلىعى. از ۋاقىتتا بۇل بايقاۋ جەتٸسۋ ٶلكەسٸندەگٸ ەدەبيەتشٸل قاۋىمنىڭ اسىعا كٷتەتٸن مەرەيلٸ سالتاناتىنا, رۋحاني-ەدەبي تانىمدىق شارالاردىڭ بٸرٸنە اينالىپ وتىر. 

بيىلعى جىلعى بايقاۋدىڭ ەكٸ ٶزگەشەلٸگٸ بار ەكەنٸن ەستەرٸڭٸزگە سالعىمىز كەلەدٸ. ول, ەرينە, بٷكٸل ەلەمدە ەكٸنشٸ ۇستاز اتانعان عۇلاما, ويشىل ەبۋ ناسىر ەل-فارابيدٸڭ 1150 جىلدىق مەرەيتويىمەن تٸكەلەي بايلانىستى. سونداي-اق, يٸسٸ قازاقتىڭ شامشىراعى بولعان ۇلى اقىن اباي قۇنانبايۇلىنىڭ 175 جىلدىعىنا دا ەرەكشە باسىمدىق بەرٸلٸپ وتىر. قوس الىپتىڭ مەرەيتويىنا وراي ارنايى «ەل-فارابي» جەنە «اباي» جٷلدەلەرٸنٸڭ تاعايىندالۋى رۋحانييات ەلەمٸندەگٸ تاعى بٸر يگٸ قادام دەسەك تە بولادى.

قييالىنا قانات بٸتكەن قالامگەرلەر پوەزييا جەنە پروزا جانرلارى بويىنشا باقتارىن سىناپ كٶردٸ. بايقاۋعا ٶڭٸرٸمٸزدٸڭ تٷكپٸر-تٷكپٸرٸنەن كەلٸپ تٷسكەن ەڭبەكتەردٸ ارنايى قۇرىلعان ەدٸلقازىلار توبى سارالادى. پروزا جانرى بويىنشا الماتى وبلىستىق «جەتٸسۋ» گازەتٸ باس رەداكتورىنىڭ ورىنباسارى, اقىن نٷسٸپباي ەبدٸراحىم, وبلىستىق «جەتٸسۋ» تەلەارناسى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى, جازۋشى سەرٸك سارىباي جەنە جۋرناليست نازىم دٷتباەۆا تٶرەلٸك ەتٸپ, ٷزدٸكتەرگە ٷكٸ تاقتى.

ال ەر تارماعى ەن سالعان پوەزييا جانرى بويىنشا وبلىستىق «جەتٸسۋ» گازەتٸ باس رەداكتورىنىڭ ورىنباسارى, اقىن جۇماتاي ەمٸرەەۆ, قازاقستان جازۋشىلار وداعى الماتى وبلىستىق فيليالى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى, اقىن جانگەلدٸ نەمەرەباي, پرەزيدەنتتٸك ستيپەندييا يەگەرٸ, اقىن ساعىنىش نامازشاموۆا شايىرلاردىڭ تۋىندىلارىن تالداپ, وزا شاپقاندارىن تارازى باسىندا باعامدادى.

پوەزييا بەيگەسٸنٸڭ ٶزٸ مەملەكەتتٸك تٸل جەنە ەركٸن تاقىرىپتاعى ەكٸ كەزەڭدٸ قامتىدى. نەتيجەسٸندە, ٸ ورىندى اينۇر تٶلەۋ («سٶزتٷكپٸر», «كٶكتەم»), ٸٸ ورىندى ايبەك ەرەجەپ («و, تۋعان تٸل سەن بولماساڭ...», «العاش»), ٸٸٸ ورىندى مەۋلەن ەنەرباي («مەنٸ, اپا, سول تٸلدە ايمالاشى», «تاقيياسىن تەرٸس كيٸپ تاڭ اتتى») يەلەندٸ.

پروزا بەيگەسٸندە ٸ ورىندى ەسەم جۇماحان («قانشىردىڭ كەگٸ») يەلەنسە, ٸٸ ورىن اسحات ٶمٸرباەۆقا («جٷز جىل تەربەلگەن بەسٸك»), ٸٸٸ ورىن نۇراحمەت ەردەنگە («تار زامان») بۇيىردى. ال ارنايى «ەل-فارابي» جٷلدەسٸن جارقىن سەلەنۇلى («مەن قانداي قالادا تۇرامىن?»), «اباي» جٷلدەسٸن اسىل سۇلتانعازى («ادامزات الىبى») يەلەندٸ.

دٷلدٷلدەر دوداسىنىڭ باس جٷلدەگەرلەرٸ اينۇر تٶلەۋ مەن ەسەم جۇماحانعا وبلىس ەكٸمٸنٸڭ «اق قاۋىرسىن» جٷلدەسٸ تابىستالاتىن بولادى.

ايدانا ارسالان,

الماتى وبلىستىق تٸلدەردٸ دامىتۋ جٶنٸندەگٸ باسقارمانىڭ باس مامانى