اقش پرەزيدەنتٸ دونالد ترامپ "يەرۋساليمدٸ يزرايل استاناسى دەپ رەسمي تٷردە مويىندايتىن ۋاقىت جەتكەنٸن" جارييالادى. 6 جەلتوقساندا سٶيلەگەن ترامپ مەملەكەتتٸك دەپارتامەنتكە اقش-تىڭ يزرايلدەگٸ ەلشٸلٸگٸن تەل-اۆيۆتەن يەرۋساليمگە كٶشٸرۋگە تاپسىرما بەرگەنٸن دە ايتتى, دەپ جازادى ازاتتىق.
ەلشٸلٸكتٸ كٶشٸرۋ جۇمىستارى ٷش جىلدان تٶرت جىلعا دەيٸنگٸ ۋاقىتقا سوزىلۋى مٷمكٸن.
دەگەنمەن ترامپ يزرايلدٸكتەر ٷشٸن دە, پالەستينالىقتار ٷشٸن دە تيٸمدٸ بەيبٸت كەلٸسٸمنٸڭ جاسالۋىنا قولىنان كەلگەنشە ىقپال ەتەتٸنٸن مەلٸمدەدٸ.
اقش كونگرەسٸ 1995 جىلى فەدەرالدىق ٷكٸمەتتٸ يەرۋساليمدٸ يزرايل استاناسى دەپ تانۋعا جەنە اقش ەلشٸلٸگٸن وسى قالاعا كٶشٸرۋگە شاقىرىپ, يەرۋساليم تۋرالى زاڭ قابىلداعان. "بۇل زاڭدى كونگرەستەگٸ قوس پارتييا كٶپشٸلٸك داۋىسپەن قولدادى جەنە جارتى جىل بۇرىن عانا سەناتتا بٸراۋىزدان داۋىس بەرۋ ارقىلى بەكٸتٸلدٸ" دەدٸ ترامپ.
دەگەنمەن, 20 جىلدان استام ۋاقىت بويى بۇرىنعى اقش پرەزيدەنتتەرٸ زاڭدى ورىنداۋدان جەنە يەرۋساليمدٸ يزرايل استاناسى دەپ تانۋدان باس تارتىپ كەلگەن.
پرەزيدەنتتەر يەرۋساليمدٸ يزرايل استاناسى دەپ مويىنداۋدان باس تارتۋ بەيبٸت كەلٸسٸم جاساۋعا تٷرتكٸ بولا ما دەپ, زاڭدى قولدانباي كەلگەن. ترامپ كەيبٸر ساراپشىلاردىڭ بۇرىنعى پرەزيدەنتتەر بۇل مەسەلەدە باتىل بولا المادى دەگەنٸن, بٸراق ولار سول كەزدەگٸ فاكتٸلەر بويىنشا زاڭنان وڭ نيەتپەن عانا باس تارتقانىن ەسكە سالدى.
"جيىرما جىلدان استام ۋاقىت باس تارتىپ كەلگەندە يزرايل مەن پالەستينا اراسىندا بەرٸك بەيبٸت كەلٸسٸم ورناتا المادىق. وسى جولمەن جٷرە بەرسەك, جاعداي جاقسى جاعىنا قاراي ٶزگەرەدٸ دەۋ اقىماقتىق بولار ەدٸ" دەدٸ ترامپ.
اقش پرەزيدەنتٸ بۇعان دەيٸن يزرايل, پالەستينا اۆتونوميياسى, ساۋد ارابيياسى, ەگيپەت پەن يوردانييا باسشىلارىمەن تەلەفونمەن سٶيلەسكەنٸندە ۆاشينگتون يەرۋساليمدٸ يزرايل استاناسى دەپ مويىنداپ, ەلشٸلٸگٸن وسى قالاعا كٶشٸرەتٸنٸن حابارلاعان بولاتىن.
اقش مەملەكەتتٸك حاتشىسى رەكس تيللەرسوننىڭ 6 جەلتوقساندا تاراتقان مەلٸمدەمەسٸندە ترامپتىڭ شەشٸمٸ ناقتى جاعدايعا ساي كەلٸپ تۇرعانى, سەبەبٸ يەرۋساليمدە يزرايلدٸڭ زاڭ شىعارۋ ورگانى, جوعارعى سوتى, پرەزيدەنت كەڭسەسٸ مەن پرەمەر-مينيستر كابينەتٸ ورنالاسقانى ايتىلادى.
"بٸز پرەزيدەنت شەشٸم قابىلداماس بۇرىن كٶپ ەلمەن, سەرٸكتەرٸمٸزبەن جەنە وداقتاستارىمىزبەن كەڭەستٸك. بٸز بۇل شەشٸمنٸڭ مىزعىماس بەيبٸتشٸلٸك ورناتۋعا مٷمكٸندٸك تۋدىراتىنىنا سەنەمٸز" دەدٸ تيللەرسون.
اراب ەلدەرٸنٸڭ باسشىلارى دونالد ترامپتىڭ شەشٸمٸن قاتاڭ سىنعا الدى. ەۋروپا وداعىنىڭ (ەو) سىرتقى ساياسات جٶنٸندەگٸ باس كوميسسارى فەدەريكا موگەريني پالەستينالىقتار مەن يزرايلدٸكتەر اراسىنداعى بولاشاق بەيبٸت كەلٸسسٶزگە نۇقسان كەلتٸرەتٸن كەز-كەلگەن قادامنان تارتىنۋ قاجەتٸن مەلٸمدەدٸ. فرانتسييا سىرتقى ٸستەر مينيسترلٸگٸ يەرۋساليم مەرتەبەسٸ يزرايل-پالەستينا كەلٸسسٶزٸ نەتيجەسٸندە انىقتالۋى تيٸس ەكەنٸن مەلٸمدەدٸ.
يەرۋساليمدٸ يزرايل استاناسى دەپ تانىپ, اقش ەلشٸلٸگٸن يەرۋساليمگە كٶشٸرۋ حالىقارالىق كەلٸسٸمگە قايشى. باتىس ەلدەرٸنٸڭ كٶپشٸلٸگٸ يەرۋساليمدٸ يزرايلدٸڭ استاناسى دەپ مويىندامايدى. پالەستينالىقتار مۇسىلمان, حريستيان جەنە ەۆرەيلەردٸڭ كيەلٸ ورىندارى شوعىرلانعان قالانىڭ ەسكٸ بٶلٸگٸ - شىعىس يەرۋساليمدٸ ٶزدەرٸنٸڭ استاناسى دەپ تانۋدى تالاپ ەتٸپ وتىر.