ۇلى ابايدىڭ حالىققا بەرەر تاعىلىمى ەشقاشان تاۋسىلماق ەمەس. وسى ورايدا باتىسقازاقستاندىق عالىم, فيلولوگييا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور مۇرات سابىر ٶز وي-تولعامدارىمەن بٶلٸستٸ, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
ونىڭ ايتۋىنشا, مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ «اباي – رۋحاني رەفورماتور» ماقالاسى ابايتانۋدىڭ جاڭا قىرلارىن كٶرسەتۋٸمەن قۇندى.
10 تامىزدىڭ «اباي كٷنٸ» بولىپ بەلگٸلەنۋٸ – توي تويلايتىن كٷن ەمەس, وي ويلايتىن, ٶزٸمٸزگە ٶزٸمٸز ەسەپ بەرەتٸن كٷن.
اباي ٶز تۇسىندا قازاق قوعامىندا ساياسي رەفورما مەن ەكونوميكالىق رەفورماردان بۇرىن رۋحاني رەفورما كەرەك ەكەنٸن تٷسٸنگەن. ۇلتتى سىناي وتىرىپ, دۇرىس جولعا تٷسۋگە شاقىرعان. ادام كاپيتالى – قوعامنىڭ نەگٸزگٸ قوزعاۋشى كٷشٸ. ادام كاپيتالى – ازاماتتاردىڭ كەسٸپقويلىعى, بٸلٸمٸ, دەنساۋلىعى عانا ەمەس, جان ساۋلىعى, ٸشكٸ سارايىنىڭ تٷزۋلٸگٸ, رۋحاني بايلىعى. ادام تٷزەلمەي, قوعام تٷزەلمەيدٸ. قوعام تٷزەلمەي, مەملەكەت ٶركەندەمەيدٸ. ەر ادام ٶز باسىنىڭ مٸنٸن بٸلسە, بٸلە تۇرىپ تٷزەلۋگە ۇمتىلسا نۇر ٷستٸنە نۇر بولار ەدٸ.
- ەلٸمٸز تەۋەلسٸزدٸك العاننان كەيٸن ەۋەلٸ ەكونوميكا, سوسىن ساياسات دەپ جٷرگەنٸمٸزدە, ينتەلەكتۋالدى ۇلت, ابايشا ايتساق, «تولىق ادام» قالىپتاستىرۋدى كٶلەڭكەدە قالدىرىپپىز. كەدەي بايعا جەتەم دەپ, باي قۇدايعا جەتەم دەپ دٷنيە بوقتى قۋىپ كەتتٸك. قوسشىمىز تويقۇمار, باسشىمىز جەمقۇمار بولىپ الدى. ەشتەڭەنٸڭ بايىبىنا بارماي سٶز قۋاتىن, بەلەقور ساياساتقۇمارلار كٶبەيدٸ, - دەيدٸ عالىم.
مەملەكەت باسشىسى ماقالاسىندا «ازاماتتارىمىزدىڭ اراسىندا جالقاۋلىق پەن سٶزۋارلىق جيٸ كەزدەسەتٸنٸ قىنجىلتادى. بۇلار بۇرىنعىشا تويقۇمارلىقتان تارتىنباي, كٷندەلٸكتٸ تىنىمسىز تٸرلٸكتٸ دەرٸپتەۋدٸڭ ورنىنا, ەربٸر قوعامدىق وقيعادان ساياسي استار ٸزدەيدٸ دە وتىرادى», - دەيدٸ. مىنا الماعايىپ دٷنيەدە اسپان استىندا قازاق ەلٸ بولىپ ٶمٸر سٷرۋ ٷشٸن تەۋەلسٸزدٸگٸمٸزدٸ كٷزەتۋ پارىز. «بوداندىقتا ٶكٸنٸش كٶبەيسە, بوستاندىقتا جاۋاپكەرشٸلٸك كٷشەيەتٸنٸن تٷسٸنبەگٸمٸز» شارت (ە.كەكٸلباەۆ).
جاڭىلعاندارى, اسقان مەن تاسقاندى توقتاتاتىن, تۋرا جولعا سالاتىن, بەت تٷزەيتٸن قۇبىلاسى – اباي جولى, حاكٸم كٶرسەتكەن بەس اسىل ٸس: تالاپ, ەڭبەك, تەرەڭ وي, قاناعات, راقىم. مەملەكەت باسشىسى اباي ايتقان «بەس دۇشپاننان» ارىلىپ, بٸلٸم, تەربيە, كەسٸپ, ىنتىماق مەسەلەسٸن ويشىل كٶرسەتكەن باعىت-باعدارمەن قوعامنىڭ نەگٸزگٸ قوزعاۋشى كٷشٸنە اينالدىرۋ ەلدٸك مٷددە ەكەنٸن العا تارتادى. باقىت, بەرەكە ىنتىماق, بٸرلٸكتە ەكەنٸ داۋسىز.
«پرەزيدەنتتٸڭ «ابايتانۋ» كۋرسىن ۇسىنۋى اسا ٶزەكتٸ. بۇل ەلەمدٸك دەڭگەيدە تٷركٸتانۋدىڭ, ۇلتتىق دەڭگەيدە قازاقتانۋدىڭ اجىراماس سالاسى. «ابايتانۋ» عىلىمي كۋرسى جوو-دا تەك گۋمانيتارلىق سالادا عانا ەمەس, جاراتىلىستانۋ عىلىمدارى سالاسىندا دا وقىتىلۋى كەرەك. بولاشاق ينجەنەر دە, مۇنايشى, عارىشكەر دە ۇلتتىق رۋحتا تەربيەلەنٸپ, ۇلتتىق ساناسى سەۋلەلەنسە عانا جاھاندانۋدان قورىقپاۋعا بولادى. «ۇلتقا قىزمەت ەتۋ بٸلٸمنەن ەمەس, مٸنەزدەن» (ە.بٶكەيحانۇلى). مٸنەزدٸڭ تامىرى – ۇلتتىق سانا, رۋح. رۋح انا تٸلگە, اتا دەستٷرگە, ۇلتتىق ٶنەر مەن ەدەبيەتكە سٷيەنەدٸ. سودان بارىپ ەلٸم دەگەن ەر تۋادى. مەڭگٸلٸك ەلگە ابايمەن بارساق, بەرەكە, بٸرلٸگٸمٸز ارتىپ, ەلدٸگٸمٸز ساقتالادى», دەپ تٷيٸندەدٸ ويىن مۇرات بٶكەنبايۇلى.
