9 ماۋسىم – حالىقارالىق ارحيۆ كٷنٸ. بۇل كەسٸبي مەرەكەنٸ دٷنيە جٷزٸندەگٸ تاريح پاراقتارىن كٶزٸنٸڭ قاراشىعىنداي ساقتاپ, بولاشاق ۇرپاققا امانات ەتەتٸن ماماندار اتاپ ٶتەدٸ. مەرەكەنٸڭ دەل وسى كٷنٸ بەلگٸلەنۋٸ بەكەر ەمەس, سەبەبٸ 1948 جىلى يۋنەسكو-نىڭ شەشٸمٸمەن حالىقارالىق ارحيۆتەر كەڭەسٸ قۇرىلعان بولاتىن. ال 2007 جىلى قاراشادا كانادانىڭ كۆەبەك قالاسىنداعى باس اسسامبلەيادا «9 ماۋسىم – حالىقارالىق ارحيۆتەر كٷنٸ» دەپ رەسمي تٷردە بەكٸتتٸ.
ال قازاقستاندا ارحيۆشٸلەر كٷنٸ 2020 جىلى ٷكٸمەتتٸڭ قاۋلىسىمەن 22 جەلتوقسان دەپ بەكٸتٸلگەن, ال رەسەيلٸك ەرٸپتەستەر 10 ناۋرىزدا, ال بەلارۋستار 6 جەلتوقساندا, قىرعىز ەلٸنٸڭ ارحيۆشٸلەرٸ 30 تامىزدا اتاپ ٶتەدٸ. ارحيۆ كٷنٸ ەر ەلدە تٷرلٸ ۋاقىتتا بەلگٸلەنگەنٸمەن, دەل وسى كٷن ەلەمدەگٸ بارلىق ارحيۆشٸلەردٸ بٸرٸكتٸرەدٸ.
بۇل كەسٸبي مەرەكەدە قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتٸنٸڭ ارحيۆٸ دە قالىس قالمايدى. پرەزيدەنت ارحيۆٸ مەملەكەت باسشىسىنىڭ 1994 جىلعى 14 قاڭتارداعى جارلىعىمەن بۇرىنعى ورتالىق مەملەكەتتٸك قازٸرگٸ زامان تاريحى ارحيۆٸنٸڭ نەگٸزٸندە قۇرىلعان. بٷگٸنگٸ تاڭدا ارحيۆتە 856 مىڭنان استام ٸستٸ قامتيتىن 1014 قور ساقتاۋلى. وندا 1918 جىلدان باستاپ ەلٸمٸزدٸڭ ساياسي تاريحىنىڭ قۇجاتتارى بار. سونىمەن قاتار قوعام قايراتكەرلەرٸنٸڭ جەكە تەكتٸك قۇجاتتارى مەن باسقارۋ قۇجاتتاماسى دا جيناقتالعان. تەۋەلسٸزدٸك العاننان كەيٸنگٸ پرەزيدەنت اكتٸلەرٸنٸڭ تٷپنۇسقالارى, حالىقارالىق جيىندارداعى بايانداما مەتٸندەرٸ, فوتوسۋرەتتەرٸ دە ساقتاۋلى.
ەلٸمٸزدە قۇجاتتاردى قۇنتتايتىن 200-دەن اسا ارحيۆ بار, ولار قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 1998 جىلعى 22 جەلتوقسانداعى «ۇلتتىق ارحيۆ قورى جەنە ارحيۆتەر تۋرالى» زاڭىنا ساي جۇمىس ٸستەيدٸ. جالپى ارحيۆتٸك دەرەكتەر ادامزاتتىڭ ساياسي تاريحى, ەكونوميكالىق جەنە ەلەۋمەتتٸك دامۋىنىڭ قۇجاتتارىن جينايتىن نەگٸزگٸ مەكەمە سانالادى. سوندىقتان ارحيۆتەر كٷنٸ سالا ماماندارىنىڭ كەسٸبي مەرەكەسٸ عانا ەمەس, جالپى حالىقتىڭ نازارىن اۋدارۋ ٷشٸن بەلگٸلەنگەن اتاۋلى داتا.
ارحيۆ قىزمەتكەرلەرٸ – تاريحي جادىنىڭ ساقتاۋشىلارى, سانالۋان اقپاراتپەن قوعام مٷددەسٸ ٷشٸن جۇمىس ٸستەيدٸ. ارحيۆتە ساقتالعان قۇندى قۇجاتتارسىز تاريحتى زەرتتەۋ, عىلىمنىڭ, مەدەنيەت پەن بٸلٸم بەرۋ سالاسىنىڭ دامۋى مٷمكٸن ەمەس. سوندىقتان وسى كٷنٸ ەلٸمٸزدەگٸ جەنە ەلەمدەگٸ بارلىق ارحيۆ سالاسىنىڭ قىزمەتكەرلەرٸن كەسٸبي مەرەكەمەن قۇتتىقتايمىز.
دايانا توقبەرگەنوۆا,
قر پرەزيدەنتٸ ارحيۆٸنٸڭ باسپاسٶز قىزمەتكەرٸ
