Astana meditsina ýniversiteti balalar infektsiialyq aýrýlary kafedrasynyń dotsenti, PhD doktory, dáriger-infektsionist Baian Turdalina jedel respiratorly virýsty infektsiialar men tumaýdan qalai saqtaný qajettigin aitty, dep habarlaidy QazAqparat.
«Dúniejúzinde koronavirýs infektsiiasy indeti bastalǵan ýaqyttan beri jariialanǵan sheteldik zertteý málimetterine súiensek, COVID-19 aýrýyna qarsy áleýmettik shekteý sharalaryna bailanysty ózge jedel respiratorly virýsty infektsiialardyń (JRVI) taralý jiiligi de áldeqaida azaiǵany tirkelip otyr. JRVI-diń ishinde tumaý virýsy qaýipti infektsiialardyń biri sanalady. Ol ásirese, erte jastaǵy balalar men egde jastaǵy adamdarda aýyr aǵymymen sipattalady. Juqpaly aýrýlardyń aldyn alýdyń eń tiimdi ádisi – ekpe. Sondyqtan tumaý virýsyna qarsy ekpe alǵandaryńyz jón. Buǵan qosa, mindetti túrde aldyn alý, saqtyq sharalaryn meilinshe ustaný da asa qajet», - dedi dáriger-infektsionist.
PhD doktory eń aldymen, áleýmettik araqashyqtyqty tolyqtai saqtaýǵa tyrysý qajettigin aitady.
«Balalaryńyzben adam kóp shoǵyrlanǵan oryndarǵa barmaýǵa tyrysqandaryńyz jón. Múmkindik bolyp jatsa alda kele jatkan epidemiologiialyq maýsymda mektepke jáne mektepke deiingi mekemege barmańyzdar. Qashyqtan oqytý ádisine beiimdelińizder. Qoǵamdyq oryndarda mindetti túrde – maska taǵyp, qoldaryńyzdy antiseptikalyq eritindimen jii tazalap otyryńyzdar», - dedi Baian Turdalina.
Onyń aitýynsha, ratsionaldy kún tártibin saqtaý, iaǵni belsendi ýaqyt pen demalys ýaqytyn kezektestirý, tańerteńgi jattyǵýlardy oryndaý adamnyń jalpy immýnitetin kóteretin sharalar sanalady. Sondyqtanda mundai daǵdyǵa balalaryńyzdy da baýlý barynsha mańyzdy.
«Kúndelikti tamaqtaný rejimin saqtaýǵa da basa mán bergen jón. Aǵzanyń táýliktik fiziologiialyq sý qajettiligin eresekterge, qarsy kórsetkishter bolmasa – 1,5-2 litrge deiin, balalarǵa jasy men salmaǵyna bailanysty paidalaný qajet. Taza aýada serýendeýdiń de paidasy óte zor. Psihoemotsionaldyq fonyńyzdy qalpynda saqtaý úshin teledidar, gadjetterdi asa qajettilik bolmasa paidalanbaǵan durys. Birneshe jyldarǵa sozylatyn shetel serialdaryn qaramaý kerek. Tek kóńilge qonymdy, kóńil-kúidi sergitetin baǵdarlamalar qaraý durys bolady», - dedi PhD doktory.
Dáriger-infektsionist jedel respiratorly virýsty infektsiialar men tumaýdyń belgileri baiqalsa dárigerdiń kómegine júginý kerektigin eskertedi.
«Al eger sizde nemese sizdiń balalaryńyzda aldaǵy epidemiologiialyq maýsym kezinde tumaý virýsynyń negizgi belgileri – dene qyzýynyń 40S deiin joǵarylaýy, aiqyn álsizdik, bulshyq et aýrýy, keide murynnan qan ketý, al kishkentai balalarda – tamaqtan jáne sýdan bas tartý, aiqyn mazasyzdaný belgilerin baiqasańyz dárigerdiń kómegine tez arada júgingenińiz abzal», - dedi Baian Turdalina.
