Jasandy intellekt estý, kórý qabiletterine ie. Buǵan mysal retinde adamnyń basqarýynsyz júretin kólikter men Aleksa sekildi elektrondy kómekshilerdi atap ótýge bolady. Mundai artyqshylyqtarǵa endi iis sezýge qasieti de qosylmaq. Ǵalymdar adamnyń tynys alýynan túrli aýrýlardy anyqtai alatyn jasandy intellekt júiesin jetildirýde.
Janýarlar men ósimdikter aýadaǵy kóptegen zattardyń iesin seze alady. Alaida adam balasynda iis sezý qabileti sonshalyqty damymaǵan. Sol sebepti, biz aýa arqyly taraityn túrli iisterden qanshama málimet bilýge bolatynyn túsine bermeimiz. Jasandy intellekt bul jaǵdaidy ózgertýi múmkin.
Álemdik zerthanalar ondaǵan jyldar boiy aýa quramynda úlesi óte az zattardy anyqtaityn gaz hromatografiialyq mass-spektrometrlerdi qoldanyp keledi. Bul qurylǵy aýa quramyn saraptap, ushpa organikalyq qosylystar dep atalatyn myńdaǵan túrli molekýlany ajyrata alady. Tómende keltirilgen sýret adam tynysy saraptamasynyń shaǵyn bir bóliginiń keskini.
Árbir shyńy – molekýlanyń bir fragmenti. Olardyń qurylymy belgili bir zattyń bolýyn kórsetedi. Tipti eń kishi shyńnyń mańyzy zor bolýy múmkin. Tynys alý kezinde bolatyn júzdegen ushpa organikalyq qosylystarǵa qarai qaterli isiktiń kóptegen túrin erte kezeńinde anyqtaýǵa bolady. Sol sebepten túrli elderdiń zerthanalary gaz hromatografiialyq mass-spektrometrlerdi meditsinada qoldaný tájiribesin júzege asyryp keledi. Ol adam ishine enýdi qajet etpeitin, aýyrtpai ári der kezinde túrli syrqattardy anyqtai alatyn quralǵa ainalýy múmkin.
Ókinishke orai, bul is uzaqqa sozylýy múmkin. Sarapshylar úlken kólemdi derekterdi tekserip, ony taldaýy kerek. Mamandar ushpa organikalyq qosylystardyń orasan zor sany men derekterdiń kúrdeliligine bailanysty tynystyń bir úlgisin ǵana saraptaý úshin kóp ýaqytyn jumsaýy qajet. Sondai-aq, qatelesý adam balasyna tán qasiet bolǵandyqtan, himiialyq qosylystardyń bireýin ańǵarmai álde olardy shatastyryp alýy da yqtimal.
Bul iste jasandy intellektiń járdemi qandai?
Lafboro Ýniversiteti ǵalymdarynyń bir toby jasandy intellektiń eń ozyq tehnologiialaryn adam tynys alýyndaǵy himiialyq qosylystardy zerttep, taldaýǵa beiimdeý ústinde. Mi jumysynyń úlgisimen isteitin matematikalyq modelder «tereń oqytý júieleri» dep atalady. Ǵalymdar túrli iisterden qalatyn izderdi oqi alatyn osyndai arnaiy júielerdi jasap shyǵardy.
Edinbýrg qalasyndaǵy onkologiia ortalyǵynyń dárigerleri, medbikeleri, rentgenologtary men meditsinalyq fizikterinen qurylǵan bir top qaterli isikten emdelip júrgenderdiń tynys úlgilerin jinaǵan. Osydan keiin bul úlgilerdi himikter jáne kompiýter salasy mamandarynyń bólek eki toby saraptaǵan.
Himikter birqatar qosylystardy anyqtaǵannan keiin, tereń oqytý júielerine arnalǵan derekter shapshań kompiýterlerge engizildi. Esepteýlerin jedeldetý úshin grafikalyq protsessorlar dep atalatyn arnaiy qurylǵylar qoldanylǵan. Olar bir mezgilde derekterdiń ártúrli bólikterin óńdei alady. Tereń oqytý júieleri tynys úlgileriniń árqaisysyn taldap, belgili bir zańdylyqtardy anyqtaǵanǵa deiin olardy zerttep keldi.
Alǵashqy zertteýde aldegidter dep atalatyn himiialyq zattardy anyqtaýǵa basa kóńil bólindi. Ózine tán iisi bar aldegidter qatty kúizelgen jáne aýrýǵa shaldyqqan adamdarda jii kezdesedi.
Arnaiy jabdyqtalǵan kompiýterler adam tynys alýyn birneshe minýt ishinde saraptai alady. Al buryn mamandar buǵan birneshe saǵat jumsaityn. Jasandy intellekt bul jumysty arzandatty, al eń bastysy saraptama dáldigi jaqsarty. Eń qyzyǵy, zerttegen tynys alý úlgileri sanynyń artýyna bailanysty osy aqyldy júieniń múmkindigi artyp, ýaqyt óte saiyn jetilip keledi. Bul ádisteme qandai da bir belgili zatpen shektelmeidi. Tereń oqytý júielerin ózge de ushpa qosylystardy anyqtaýǵa úiretip, meditsina, kriminalistika, ekologiia jáne basqa da túrli salalarda keńinen qoldanýǵa bolady.
Eger jasandy intellekt júiesi aýrýǵa tán belgilerdi anyqtai alsa, bul onyń diagnoz qoiýǵa da múmkindigi bar ekenin bildiredi. Biraq bul kóp daý týǵyzýy múmkin. Sol sebepten, jasandy intellekti aýa quramynda belgili bir zattardy anyqtaityn qural retinde qoldanyp, qorytyndy jasaý men sheshim qabyldaýdy adamdarǵa qaldyrǵan jón.
Maqalanyń túpnusqasy: theconversation.com
