S.Asfendiiarov atyndaǵy Qazaq ulttyq meditsinalyq ýniversiteti ótkizgen onlain konferentsiia barysynda sheteldik mamandar koronavirýspen kúreste jinaqtaǵan tájiribelerimen bólisti, dep habarlaidy "Ult aqparat".
Jiynda Jańa Zelandiianyń Vellington qalasyndaǵy Otago ýniversitetiniń professory Maikl Beiker COVID-19 ben kúreste birinshi meditsinalyq-sanitarlyq kómek júiesi qalai uiymdastyrylǵanyn aityp berdi.
Onyń aitýynsha, pandemiianyń damýy túrli stsenariilerge bailanysty ózgerip otyrady. Sondyqtan, ár eldiń densaýlyq saqtaý júiesinde túrli jaǵdaiǵa daiyndyq jasalýy kerek.
Pandemiia bastala salǵan kezde Jańa Zelandiia mamandary adam ólimi 0,3 paiyz bolady dep josparlaǵan.
«Bul tumaýdan birneshe ese qaýipti virýs ekeni basynan-aq baiqaldy. Qańtarda jahandyq pandemiia bolatyny anyq boldy. Aqpanda Qytaidyń málimetterin taldai kele pandemiiany aýyzdyqtaýǵa bolatynyn túsindik. Naýryz aiynda virýs Jańa Zelandiiaǵa da kele bastady. El biligi resýrstardyń shekteýli bolýyna bailanysty, testilerdiń jetispeitinin túsingen soń lokdaýn týraly sheshim qabyldady. Bul juqtyrý tizbegin úzý úshin kerek boldy. Aqpan naýryzda ǵalymdar arnaiy strategiia qurdy. Qujatqa sáikes koronavirýstyń 19 yqtimal jaǵdaiynda lokdaýn jariialaý qolǵa alyndy», - dedi Beiker.
Onyń aitýynsha, týristik el bolyp sanalatyn Jańa Zelandiiaǵa kelýshilerdiń sany táýline 15 myńnan 500-ge deiin azaiǵan.
Tipti eshkim kelmegen, eshkim shyqpaǵan kúnder de bolǵan. Bul - eldiń tarihynda bolmaǵan jaǵdai.
5 mln halyq arasynda táýligine 20 myń adamǵa deiin test tapsyrǵan. Bul da el tarihynda birinshi ret bolǵan jaǵdai.
«Barlyq halyq 7 apta úiinde otyrdy. Bul sharanyń arqasynda elde virýs joiyldy. Jańa Zelandiia – virýstan taza elge ainaldy. 5 mln adamnyń ishinde 29 adam virýstan kóz jumdy. Lokdaýn kezinde ólim jitim kórsetkishi, men tumaý tiiý oqiǵadary tirkelgen joq», - dedi sarapshy.
Lokdaýn kezinde elde ekonomikada qysqartý, ońtailandyrý qolǵa alynǵan. Alaida jumys oryndaryn qysqartý tirkelmedi.
Jaqynda el ekonomikasy burynǵy áleýetine qaita oralady dep boljanyp oytr.
Aita ketý kerek, ǵylymi konferentsiia akademik, ǵalym Qazaqstan Taǵamtaný institýtynyń prezidenti Tóregeldi Sharmanovtyń 90 jyldyq mereitoiyna arnap uiymdastyryldy.