Qazirgi tańda álemdik ekonomika men saiasatta, sondai-aq, elimizdiń ekonomikalyq ómirinde eleýli ózgerister oryn alýda. Áleýmettik jańǵyrtýdyń qazaqstandyq modeliniń basty mindeti – áleýmettik qorǵaýdan áleýmettik progreske kóshýdi júzege asyrý. Onda azamattardyń belsendiligi men jaýapkershiligin arttyrý, shyǵarmashylyq áleýetin ashý kózdelgen.
Búgingi tańda Qazaqstan Respýblikasynyń Kásipodaqtar federatsiiasy memleketimizde jáne shetelderde óziniń halyqaralyq deńgeide nyǵaiyp kele jatqan bedeldi uiym ekenin tanyta bildi. Eń iri kásipodaq uiymy retinde 2 millionǵa jýyq múshesin, 38 múshelik uiymdy jáne 18 myń bastapqy kásibi uiymnyń basyn biriktirip otyr. Atalǵan uiymnyń mańyzdy bóligi retinde «Almaty oblysynyń kásipodaqtar ortalyǵy aýmaqtyq kásipodaqtar birlestigi» óńirde 2015 jyldan beri jumys istep keledi. Qazirgi tańda 12 salany biriktirgen ortalyqtyń 100 myńǵa jýyq múshesi bar iri kásipodaq uiymy ekenin aita ketkenimiz jón.
Kásipodaqtardyń qoǵamdaǵy óz ornyn tabý, zaman aǵymyna sai qyzmet kórsetý úlken iskerlikti qajet etedi. Búginde kásipodaqtar úkimettik jáne biznes ókilderimen birlese zamanaýi qazaqstandyq qoǵamdy qalyptastyrýǵa úles qosyp keledi. Elimizdegi kásipodaqtar azamattardyń quqyqtary men múddelerin qorǵaý, jumys jaǵdaiyn jaqsartý, ómir súrý deńgeiin kóterý men áleýmettik kepildikti qamtamasyz etý maqsatynda birshama jumys atqarýda. Sonymen qatar, oblystaǵy azamattyq qoǵamnyń mańyzdy bóliginiń biri retinde bekitilgen memlekettik «Jol kartasy» baǵdarlamasyn iske asyrý maqsatynda mekemelerdegi eńbek ujymdaryn kásip-odaq qozǵalysyna tartý, jańadan bastaýysh kásipodaq uiymdaryn qurý, jumys jasap jatqan kásiptik odaqtardyń qyzmetterin retke keltirý, kásipodaqtarǵa senimdilikti arttyrý, ózindik imidj qalyptastyrý, BAQ-pen jumys, áleýmettik jeliler arqyly jumysty tanytý, túrli sharalar arqyly bedeldi kóterý, áleýmettik áriptestermen memorandýmdarǵa otyrý, jumyskerler quqyǵyn qorǵaý boiynsha komissiialarda kásipodaqtardy tanytý syndy jumystar atqarýda. Odan bólek, memlekettik organdarmen kelisimsharttar jasalyp, memorandýmdarǵa qol qoiylýda. Nátijesinde kóptegen ujymdarda eńbek máselesi boiynsha sheshilmei turǵan máselelerdi nazarǵa alyp, kún tártibinde qarastyrdyq. Oblystyq sot pen Taldyqorǵan qalalyq sotynyń ǵimaratynda byltyrdan bastap sotqa deiingi daýlardyń aldyn alý úshin «Tatýlasý ortalyqtary» ashyldy. Osyǵan orai oblystyq sottyń ǵimaratynda ashylǵan Quqyqtyq qyzmetter ortalyǵyna kásipodaqtar tarapynan joǵary dárejeli mediator qyzmetke keldi. Búgingi tańda mediatordyń kómegine 337 adam júginip, túrli suraq boiynsha keńester aldy. Biyl 300 adamǵa mediatsiialyq kómek kórsetildi. Sondai-aq, eńbek shartyn jasasý, zeinetaqyny zańdastyrý, áleýmettik kómek alý, jumysqa ornalasý, salyq tólemderi syndy asa mańyzdy saýaldar boiynsha qoǵamdyq qabyldaý turaqty júrgiziledi. Biyl qoǵamdyq qabyldaýǵa 70 azamat ártúrli máseleler boiynsha júgindi. Byltyr qolǵa alynǵan «KERI BAILANYS» atty shara aiasynda suraq-jaýap formatyndaǵy «Tikelei bailanys bar» taqyrybynda bastaýysh kásipodaqtarmen kezdesýler uiymdastyrylyp, 14 myńnan astam adam qamtyldy. Bul shara biyl da jalǵasyn taýyp, qazirdiń ózinde 6 myńnan asa músheni qamti aldyq.
Oblystyq kásipodaqtar mádeni-sporttyq jáne saýyqtyrý sharalaryn udaiy uiymdastyryp turady. Mysaly, «Týrizm – 2019» jáne respýblikalyq jastar lageri siiaqty sharalar arqyly myńnan astam adam saýyqtyrý oryndarynda densaýlyqtaryn túzese, 300 bala jazǵy lagerde demaldy. Munyń syrtynda 400 kásipodaq múshesi óz bilimderin jetildirdi. Biylǵy Jastar jylyna orai kásipodaq ortalyǵy janyndaǵy «Keleshek» jastar keńesi ýaqytsha beiimdeý ortalyǵynda «Baq berekem – áz Naýryz» atty qaiyrymdylyq sharasyn ótkizdi. Qalamyzdyń jas batyry atanǵan O. Quljabekovtyń qurmetine aǵash otyrǵyzý aktsiiasyn, kópbalaly jáne jaǵdaiy tómen otbasylarǵa arnaiy tegin shashtaraz uiymdastyrý, jalǵyzbasty analar men múgedekterge arnalǵan «Meiirbandylyq – júrekten, qaiyrymdylyq – bilekten» atty sharalaryn iske asyrdy.
«Jas kelse – iske», «Belsendi jastarmen jarqyn bolashaqqa» atty respýblikalyq forýmdarǵa oblystyq kásipodaq atynan 70-ke jýyq jas qatysty. Oblystyq kásipodaqtar ortalyǵy kásipodaq jumysyn josparǵa sáikes kúsheitip, óz qataryn nyǵaitý boiynsha eńbek etip júrgen qyzmetshilerdiń múddesi úshin jumysyn josparǵa sáikes jalǵastyrady.
Áset QYDYRMANOV,
«Almaty oblysynyń
kásipodaqtar ortalyǵy
aýmaqtyq kásipodaqtar
birlestiginiń» tóraǵasy