Jahandyq jylyný jyldamdyq alyp jatyr – BUU dabyl qaqty

Jahandyq jylyný jyldamdyq alyp jatyr – BUU dabyl qaqty


Ǵalamshardyń barlyq aimaqtarynda klimattyń ózgerýi baiqalýda. Bul protsess jyldam qarqyn alyp, onyń saldary orny tolmas jaǵdailarǵa ákelýde. Bul týraly Jenevada jariia etilgen Klimat boiynsha úkimetaralyq sarapshylar tobynyń baiandamasynda aityldy, dep habarlaidy BUU Jańalyqtar ortalyǵy.

Orny tolmaityn qaýipti ózgerister

Búginde adamzat qyzmetiniń qatysýymen bolǵan jahandyq jylyný ǵalamshardyń barlyq aimaqtarynda ekstremaldyq aýa raiynyń kóptegen jaǵdailarynyń oryn alýyna ákelgen. Budan bólek, ǵalymdardyń málimetterinshe, Jer ǵalamsharynyń barlyq klimattyq júiesi ózgerip, bul ózgerister atmosfera, teńizder, Jerdiń muz qabyqtary men topyraq betine áser etip otyr. Bul ózgeristerdiń kóbi orny tolmas qaiǵyly jaǵdailarǵa sebep bolýda. 

Alaida baiandama avtorlary, iaǵni 66 eldiń 234 sarapshysy adamzat klimattyń ózgerýine áli de bolsa óziniń oń áserin tigizetinine senimdi. Ol úshin atmosferaǵa ziiandy zattar, sonyń ishinde parniktik gazdyń shyǵarylýyn azaityp, sol arqyly aýanyń sapasyn qysqa merzim ishinde aitarlyqtai jaqsartyp, jahandyq temperatýrany turaqtandyrýǵa bolady. 

Adamzat úshin dabyl belgisi

BUU Bas hatshysy Antoniý Gýterrishtiń pikirinshe, Jumys tobynyń baiandamasy – búkil adamzat úshin dabyl qaǵý belgisi. «Bul - qatty dabyl, al usynylǵan kýálikter daýsyz», - dep túsindirdi ol ǵalymdardyń tujyrymyn. 

Ol halyqaralyq qaýymdastyqtyń jahandyq jylynýdy 1,5 gradýstan aspaityn deńgeide ustap turýǵa keliskenin, alaida aldaǵy ýaqytta shuǵyl sharalar qabyldanbasa, ol shamadan asyp ketetinin eske saldy. 

«Buǵan qalai bolǵanda da jol bermeýimiz kerek», - dep eskertti Gýterrish. 

Ol qarashada Glazgoda ótetin klimat jónindegi konferentsiia qarsańynda ásirese Jiyrmalyq topqa kiretin barlyq elder klimattyń ózgerýine qarsy kúreske beiildiligin rastap, «nóldik shyǵaryndy» koalitsiiasyna qosylýy tiis ekenin atap ótti.