Foto: Akorda.kz
Qazaqstan Prezidenti Berlin Global Dialogue forýmynda sóz sóiledi, dep habarlaidy "Ult aqparat" Aqordanyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Qasym-Jomart Toqaev birinshi Berlin Global Dialogue forýmyna qatysty. Prezident «Kóshbasshylar dialogy» sessiiasynda Qazaqstannyń jahandyq ekonomikalyq protsesterdegi róli týraly óz kózqarasyn aitty.
Memleket basshysy atalǵan forýmnyń der kezinde uiymdastyrylyp otyrǵanyn atap ótti.
– Ondaǵan jyldar boiǵy jahandaný men integratsiia úderisinen keiin álem qazir betburys kezeńinde tur. Qaqtyǵystar, geosaiasi shielenister, naryqtardaǵy keleńsizdikter jáne saýda salasyndaǵy daýlar álemdik saiasi jáne ekonomikalyq turaqtylyqqa syzat túsirýde, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Prezidenttiń pikirinshe, jahandyq ekonomikalyq ózekti problemalardy sheshýge yqpal etetin jańa ámbebap qundylyqtar qajet. Áitpese, adamzat dúniejúzilik saýdanyń buryn-sońdy bolmaǵan bólshektenýine tap bolady. Bul álemdik JIÓ-niń 7 paiyzǵa quldyraýyna ákep soqtyrýy múmkin.
Qasym-Jomart Toqaev sóziniń basym bóligin elimizdiń halyqaralyq ekonomikalyq bailanystardy turaqtandyrý isindegi róline arnady.
– Eýraziiadaǵy ekinshi iri munai qoryna ie Qazaqstan álemdik naryqtarǵa energetikalyq resýrstardyń iri jetkizýshisi sanalady. Bizdiń munai eksportynyń 70 paiyzy Eýropa Odaǵyna shyǵarylatynyn eskere otyryp, eksporttyq áleýetimizdi keńeitýge jáne jahandyq energetikalyq daǵdarysty jeńildetýge úles qosýǵa daiynbyz, – dedi Memleket basshysy.
Qazaqstan Prezidenti forým qatysýshylaryna ulttyq ekonomikany damytýdyń perspektivalary týraly málimet berdi.
– Byltyr Qazaqstan eksporty 40 paiyzǵa jýyq ósti. Bizdiń JIÓ-niń edáýir bóligi áli de energetika sektoryna tiesili bolǵanymen, ekonomikany ártaraptandyrýǵa kúsh salamyz. Avtomobil qurastyrý, farmatsevtika, metall óńdeý jáne mashina jasaý salalaryndaǵy ósimdi qamtamasyz ete otyryp, Qazaqstan biznes jasaýǵa erekshe qolaily orta qalyptastyrý arqyly shetelden keń kólemde investitsiia tartýdy jalǵastyryp otyr, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Prezident forýmǵa qatysýshylardyń nazaryn Qazaqstanmen ekonomikalyq seriktestik ornatýǵa jol ashatyn perspektivalarǵa aýdardy. Atap aitqanda, Transkaspii halyqaralyq kólik baǵdary nemese «Orta dáliz» aimaqtaǵy saýda men investitsiia úshin jańa múmkindikterge jol ashady. Bul baǵyt qazirgi qoldanystaǵy teńiz joldarymen tasymaldanatyn taýarlardyń tranzittik ýaqytyn eki ese qysqartady.
Sonymen qatar Memleket basshysy Qazaqstannyń aimaqta birinshi bolyp Parij kelisimin ratifikatsiialaǵanyn jáne 2060 jylǵa qarai kómirtegi beitaraptyǵyna qol jetkizý strategiiasyn qabyldaǵanyn aitty. Bul salada da iri halyqaralyq jobalar júzege asyrylyp jatyr.
– Germaniia men Shvetsiianyń birlesken Svevind kompaniiasy jylyna 2 million tonna «jasyl» sýtegin óndirýge baǵyttalǵan Qazaqstandaǵy jobasyna 50 milliard dollar investitsiia salyp otyr. Budan bólek, shikizat pen rýdany jergilikti jerde óńdep, sodan keiin Eýropa Odaǵyna múshe elderge eksporttaýǵa daiyn kásiporyndar úshin investitsiialyq múmkindikterge jol ashylady. Arzan energiia, memlekettiń qoldaýy jáne básekege qabiletti eńbek quny bul usynystyń tiimdiligin arttyra túsedi, – dedi Prezident.
Jalpy, Qasym-Jomart Toqaev Qazaqstannyń, shyn máninde, jahandyq jáne senimdi saýda-ekonomikalyq serikteske ainalǵanyna senim bildirdi.
Memleket basshysy sóziniń sońynda barshaǵa ortaq órkendegen ári inkliýzivti bolashaq qurý úshin kúsh jumyldyrýdyń mańyzdy ekenin atap ótti.
– Biylǵy jyldyń maýsym aiynda meniń bastamammen birinshi Astana halyqaralyq forýmyn ótkizdik. Bul biregei ári inkliýzivti alań geosaiasi turǵydan jikke bólinip jatqan jaǵdaida jahandyq yntymaqtastyq pen dialogty ilgeriletý úshin quryldy. Berlin Global Dialogue jáne Astana halyqaralyq forýmy – Eýropa men Eýraziiadaǵy halyqaralyq dialog úshin mańyzdy alańdar. Olar ózderiniń jahandyq problemalardy sheshýge baǵyttalǵan kúsh-jigerin jandandyra alady dep úmittenemin, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Budan keiin Qazaqstan Prezidenti forýmǵa qatysýshylardyń suraqtaryna jaýap berdi.
Birinshi Berlin Global Dialogue forýmyna Germaniianyń Federaldyq kantsleri Olaf Sholts, Eýropalyq Keńestiń Prezidenti Sharl Mishel, Belgiianyń Premer-ministri Aleksandr de Kroo, Albaniianyń Premer-ministri Edi Rama jáne basqa da joǵary laýazymdy saiasatkerler, halyqaralyq kompaniialar men qarjy institýttarynyń basshylary qatysty.
