Biyl Astana ekonomikalyq forýmy on ekinshi márte uiymdastyrylmaq. Mamyrdyń 16-17 kúnderi elordada jyldyń basty ekonomikalyq oqiǵasy ótedi dep josparlanýda.
Bes myńǵa jýyq adamnyń basyn qosatyn forýmǵa álemniń 50 elinen arnaiy delegattar keledi.
Astana ekonomikalyq forýmy - álemdik qarjylyq-ekonomikalyq júiedegi ózekti máseleler talqylanatyn, jáne ony nyǵaitý men damytý úshin naqty usynystar jasalatyn iri halyqaralyq alań.
Atalmysh forýmnyń basty maqsaty – álemdik ekonomikanyń turaqty damyýyna yqpal etip, jahandyq negizgi ekonomikalyq-áleýmettik qaterlermen kúresýdiń sheshimderin izdeý.
Sonymen qatar, Qazaqstannyń halyqaralyq arenadaǵy rólin aiqyndaý men nyǵaitýǵa sep bolýdy kózdeidi.
Biylǵy forýmnyń taqyryby: "Shabyttandyrýshy ósim: adamdar, qalalar, ekonomika". Taqyryp aiasynda turaqty ósý men adami kapitaldy damytý máseleleri qaralyp, halyqaralyq bilim men innovatsiia ortalyqtary retinde qalalardyń áleýetin nyǵaitýdyń jańa joldary qarastyrylmaq.
Qazirgi tańda qyzý daiyndyq jumystary júrip jatyr. Túrli sessiialar boiynsha ózekti taqyryptar talqylanyp, mańyzdy sheshimder qabyldanady dep kútilýde.
Forýmnyń alǵashqy jiyndarynyń biri - "Big Data Conference". Bul sessiiada "Ekonomikalyq zertteýler institýty" AQ Dúniejúzilik bank jáne «Qazaqtelekom» AQ birlese otyryp, aqyldy qalalar kontekstinde qoldanylatyn zamanaýi bailanys tehnologiialary men intelektýaldyq qosymshalar taqyrybyn kóterýdi josparlaýda. Qazir aqyldy qalalardy qoldaýǵa baǵyttalǵan analitika, sonyń ishinde aýqymdy derekterdiń túrli deńgeidegi qala turǵyndaryn qalai túbegeili ózgertetindigi keńinen talqylanyp jatyr. Sonymen qatar, qazirde aqyldy qalalarǵa arnalǵan aýqymdy derekterdiń biznes-modeli usynylyp, biznes pen tehnologiialyq zertteýlerdiń maqsattary anyqtaldy. Bul zertteýler aýqymdy derekter kontekstindegi aqyldy qalalardyń órkendeýi men damýy úshin zertteýshiler men salalarǵa baǵdar retinde qyzmet etpek.
Astana ekonomikalyq forýmynda aýqymdy derekter analizi jáne derekter týraly ǵylymǵa baǵyttalǵan atalmysh konferentsiia zertteýlerdiń naqty nátijeleri qamtylǵan prezentatsiialar usynady. Sonymen qatar, munda aqyldy qalalardy damytýǵa baǵyttalǵan innovatsiialyq jáne tájiribelik ideialarmen almasý jáne olardy taratý múmkindigi de bar. Konferentsiiada derekter týraly ǵylym, derekterdiń intellektýaldyq analizi, sonyń ishinde algoritmder, baǵdarlamalyq jasaqtama, júieler jáne qosymshalardyń barlyq aspektileri qamtylady.
«Big Data and Smart Cities» derekterdiń intellektýaldyq analizi, mashinalyq oqytý, statistika, derekterdi vizýaldaý, keskinderdi taný, málimetter bazasy jáne málimetter qoimasy, ǵylymǵa negizdelgen júieler jáne joǵary ónimdilikti esepter sekildi derekter týraly ǵylymmen bailanysty túrli salalar spektriniń zertteýshileri men jasaýshylaryn qyzyqtyrady. Ǵylymi baǵdarlamadan bólek, konferentsiiada stendtik prezentatsiialar men qalalar ómirinde aýqymdy derekterdi qoldaný jónindegi panelder usynylady. Konferentsiiada aqyldy qalalardaǵy derekterdi basqarý salasynyń mańyzdy máselelerin sheshýmen ainalysyp júrgen jetekshi álemdik kompaniialardyń innovatsiialyq tásilderi týraly keńinen aitylady.
Kelesi sessiianyń ataýy - "Cyber & Digital Security-2019". Bul jiynda elimizdegi jáne álemdegi aqparattyq qaýipsizdiktiń zańnamalyq bazasynyń búgingi jaǵdaiy, Qazaqstan jáne álem úshin qaýip-qater kartasy, «Tsifrlyq Qazaqstan» baǵdarlama jumysynyń nátijeleri, (AKIAMO) tehnologiialyq qorǵaý sharalary: retteýshiniń kózqarasy, Memleketti qorǵaýdyń sheteldik zańnamalyq jáne praktikalyq tájiribesi jóninde keńinen talqylanady.
Aqparattyq jáne kommýnikatsiialyq tehnologiialaryn damytý ár elden bólek, jalpy adamzattyń ekonomikalyq jáne áleýmettik-saiasi damýynda mańyzdy róldi atqarady. Degenmen AKT ósý men damý úshin qolaily jaǵdai jasap qana qoimai, sonymen qatar, halyqaralyq jáne ulttyq qaýipsizdikke qaýip-qater týǵyzady. Aqparattyq ortaǵa aýysqan memleketaralyq taitalas shielenisterge ákep soqtyrady, al bul aqparattyq soǵystarǵa alyp kelýi múmkin.
Halyqaralyq aqparattyq qaýipsizdik búgin "álemdik turaqtylyqty buzý jáne aqparattyq keńistikte memleket pen álemdik qaýymdastyqtyń qaýipsizdik qaterin qurýdy shyǵaryp tastaýshy halyqaralyq qatynastar jaǵdaiy" retinde baǵalanady.
Al, halyqaralyq Eńbek Uiymynyń 100 jyldyǵyna orailastyrǵan halyqaralyq konferentsiiada jahandyq komissiianyń eńbek bolashaǵy jónindegi baiandamasyn talqylanbaq.
Densaýlyq saqtaý salasyndaǵy adami kapitaldy damytý jónindegi sessiia da kópshilik úshin qyzyqty bolýy tiis. Turaqty ekonomikalyq damý úshin áleýmettik-ekonomikalyq negizdi bilim berý, ǵylym, densaýlyq saqtaý men mádeniet salalary quraidy. Sondyqtan qazirgi Qazaqstanda memlekettiń qyzmeti bilim berýge, ǵylymǵa, densaýlyq saqtaýǵa, áleýmettik qamtamasyz etýge, jańa jumys oryndaryn qurýǵa, turǵyn úi saiasatyna baǵyttalatyn shyǵystar men investitsiialardy ulǵaitý jaǵyna qarai ózgerýde.
Adam kapitalynyń ózegi - adam jáne ol solai bolyp qalady. Bilimi, kásibi tájiribesi men biliktiligi bar adamdar qajetti ózgeristerdiń múmkindikteri men shekaralaryn anyqtaidy. Qyzmetkerlerdiń bilimi men shyǵarmashylyq áleýeti ekonomikalyq júie tiimdiliginiń basty faktoryna ainalýda, onsyz tehnikalyq jáne ekonomikalyq progress is júzinde qol jetpeitin mindetke ainalyp barady.
Osylaisha, tez jańaratyn tehnologiialar jaǵdaiynda ǵylymi jáne óndiristik protsesterge enýge daiyn innovatsiialarǵa sezimtal adami kapitaldy qalyptastyrý mindeti birinshi josparǵa qoiylyp otyr.
Iá, eýraziialyq ekonomikalyq integratsiia bizneske keń jalpy naryqqa yryqtandyrýdyń qoljetimidiligi boiynsha edáýir múmkindikter syilady. Alaida, kásipkerler EEO basymdyqtaryn tolyq ólshemde qoldana almaidy jáne ony qoldanýǵa asyqpaidy.
EEO-ta biznes júrgizý úshin qajetti ekojúieni qalyptastyrý – taýarlar jáne qyzmetterdiń básekege qabilettiligin arttyrýdy, sáikesinshe, ekonomikalyq ósý qarqynyn jyldamdatýdy sheshetin mańyzdy másele. Sonymen qatar, EEO-ta biznesti damytýdaǵy negizgi máselelerdiń biri – túrli kedergiler, jetkiliksiz deńgeidegi aqparatpen qamtý jáne EEO usynǵan múmkindikterdi paidalanbaý, sonymen qatar, Odaqtyń ár memleketindegi biznes údresiterin retteýdiń ózgeshe jaǵdaiy.
Eýraziialyq keńistiktegi biznesti damytý úshin integratsiialyq úderisterdiń úlesi qandai?
Eýraziialyq integratsiialyq jobanyń jalpy EEO jáne ár memlekettegi biznes klimatty jaqsartýǵa tigizetin jaǵymdy áserin qalai baǵalaýǵa bolady?
Eýraziialyq integratsiia jáne básekelestik quziretti qoldaný arqyly biznesti júrgizý jáne investitsiialaý kezinde sinergetikalyq nátijege qalai qol jetkizýge bolady?
Qalaisha ishki retteýdi qataitý úrdisi men ulttyq protektsionizm ortadan tepkish kúshin integratsiianyń ortaǵa tartýshy kúshine ainaldyryp jáne investitsiialyq áleýetti eýraziialyq keńistikke toǵystyrýǵa bolady?
Bul suraqtardyń jaýaby "Biznes úshin Eýraziialyq ekonomikalyq odaq: investitsiialyq boljaý, múmkindikter, perspektivalar" dep atalatyn taǵy bir jiynda belgili bolmaq.
Budan basqa, "Beiresmi ekonomika. Tsifrlyq tólemder ekonomikalyq ashyqtyqty arttyrý faktory retinde", "Dúniejúzilik saýda uiymynyń erkin ekonomikalyq aimaqtar boiynsha aimaqtyq forýmy", "Kópjaqty saýda júiesiniń aldynda turǵan ózekti júielik syn-qaterler: yqtimal sheshý joldary jáne jańa shyndyqqa beiimdelý", "Tehnologiialyq revoliýtsiia dáýirindegi álem: 4.0 indýstriiasy jahandyq ósýge qalai áser etedi?", "AEF Talks (ashyq lektsiialar)", "Kavkaz jáne Orta Aziia elderi, Mońǵoliia jáne Eýraziialyq ekonomikalyq odaqqa múshe elder óńirleriniń qarjy ministrleri men ortalyq bank basshylarynyń dóńgelek ústeli "Inkliýzivti ósý úshin ekonomikalyq saiasat sharalary", "Innovatsiialar – EEO avtoónerkásibiniń bolashaǵy", "Eýraziialyq integratsiiaǵa 25 jyl: ideiadan iske asyrýǵa", "Jasyl ósim úshin innovatsiialyq ekojúielerdi qurý: ǵylym, bilim jáne tehnologiialar", "Jahandyq ekonomikanyń baiaýlaýy: aýqymdy retsessiianyń qalai aldyn alýǵa bolady?", "Ashyq pikirsaiys: ynymaqtastyqtyń jahandyq júiesindegi dármensizdik táýekelderi", "OAEY bolashaǵynyń dálizi: Aziiadaǵy ekonomikalyq dálizderdi damytý tájiribesi", "Aýmaqtyq-keńistiktik damýdyń syn-tegeýrinderine jaýaptar" atty túrli sessiialar ótedi. Bul - tek birinshi kún ǵana ótetin jiyndardyń ataýy. 17 mamyr kúni de jahandyq mańyzdy máselelerdi talqylaýǵa baǵyttalǵan otyrystar josparlanǵan. Is-sharanyń negizgi jańalyǵynyń biri - jastar men stýdentterge arnalǵan "AEF Talks" úlgisin uiymdastyrý. Bul sessiia qazaq jastaryna áigili ǵalym, saiasatkerlermen qyzyqty ári paidaly dáris-suxbattarǵa qatysý múmkindigin syilaidy.
Tuńǵysh ret Halyqaralyq valiýta qorynyń Qarjy ministrleri men Kavkaz jáne Ortalyq Aziia aimaqtary elderiniń ortalyq bankteriniń basshylary, Eýraziialyq ekonomikalyq odaqqa múshe memleketteriniń qatysýymen dóńgelek ústel uiymdastyrylady.
Atalmysh forýmǵa QR Tuńǵysh Prezidenti - Elbasy Nursultan Nazarbaev pen QR Prezidenti Qasym-Jomart Toqaev arnaiy qatysady dep kútilýde. Bul - jiynnyń mańyzyn odan ári arttyra túseri anyq.
Aita ketsek, is-sharalardyń uiymdastyrýshylary - Qazaqstan Respýblikasynyń Ulttyq ekonomika ministrligi, «Ekonomikalyq zertteýler institýty» AQ, «Qazaqstandyq ekonomikalyq bastamalar qory» korporativtik qory.