Ulttyq qordaǵy qarajatty qazirgidei jumsai bersek, aldaǵy 2-3 jyl ishinde qordaǵy qarajat 56-57 mlrd AQSh dollary deńgeiine deiin tómendeýi múmkin. Sondyqtan búginde Úkimet Ulttyq qordy basqarýdyń jańa tujyrymdamasyn ázirlep jatyr. Qujat jyl sońyna deiin Prezidenttiń qaraýyna usynylady. Bul týraly búgin Senat otyrysynda QR Ulttyq ekonomika ministri Qýandyq Bishimbaev málim etti, dep habarlaidy Baq.kz tilshisi.
«Memleket basshysy 2015 jylǵy Joldaýynda Ulttyq qor qarajatyn aǵymdaǵy shyǵyndarǵa jumsaýdy doǵarýdy talap etti. Biylǵy jyldyń qyrkúieginde úkimettiń keńeitilgen otyrysynda Prezident taǵy da úkimet pen ulttyq bankke qordan transfert alýdy qatań reglamentteýdi tapsyrdy», - dedi otyrysta depýtat Dýlat Qusdáýletov.
Biraq, onyń aitýynsha, sońǵy bes jylda respýblikalyq biýdjet kirisiniń qurylymynda salyq túsimderiniń ornyn Ulttyq qor transfertimen toltyrý baiqalyp otyr. Osylaisha, 2011 jyly Ulttyq qor transferti biýdjet kirisiniń 30 paiyzǵa jýyǵyn qurasa, 2016 jyldyń naqtylanǵan biýdjetinde onyń úlesi 42 paiyzdan asady. Bul rette biýdjettegi salyq túsimderiniń úlesi bar bolǵany 52 paiyzdy qurap otyr.
«Osylaisha, 2016 jylǵy biýdjettiń kiris bóliginiń jartysyna jýyǵy Ulttyq qor qarajaty esebinen qalyptasqan. Sóitip, Úkimet biýdjetti toltyrýdyń tiimdi joldaryn izdeýdiń ornyna, aǵymdaǵy máselelerdi sheshý úshin Ulttyq qor qarajatyn paidalanyp jatyr. Biz mundai jaǵdaimen kelise almaimyz, óitkeni qordaǵy qarajatty jumsap jatyrmyz. Osy rette qandai is-sharalar qabyldaýdy kózdep otyrsyzdar jáne osy jaǵdaida Ulttyq qordaǵy qarajat qansha ýaqytqa jetedi?», - dep surady depýtat Ulttyq ekonomika ministrinen.
Qýandyq Bishimbaev bul máseleniń ózekti ekenin moiyndady. Onyń sózinshe, bul jaǵdai munaidyń álemdik baǵasynyń ózgerýine orai 2015, 2016 jyly respýblikalyq biýdjet kiristeriniń tómendeýine bailanysty qalyptasqan.
«Biylǵy jylǵa Ulttyq qordan alynatyn kepildendirilgen transfert kólemin tómendetip, 454 mlrd teńgeni qorǵa qaitaramyz. Kelesi jyly Ulttyq qordan tartylatyn maqsatty transfert kólemin de azaitamyz. Ókinishke qarai, qazirgi ýaqytta Ulttyq qor qarajatynan tolyǵymen bas tarta almaimyz. Biraq 2017, 2018, 2019 jyldary biýdjet shyǵystaryn birizdendirip, Ulttyq qordan tartylatyn qarajat kólemin azaitamyz. Jyl sońyna deiin Prezident qaraýyna Ulttyq qordy basqarýdyń jańa tujyrymdamasyn usynamyz. Bul qujatta aldaǵy úsh jyldaǵy bizdiń josparymyzdy júzege asyrýdyń naqty tetikteri bolady», - dedi ol.
Ministrdiń aiýtynsha, eger qazirgi jaǵdai ózgermese, shyn máninde Ulttyq qordaǵy qarajat azaiyp, qordyń balanstyq kólemi 2-3 jyl ishinde 56-57 AQSh dollary deńgeiine deiin tómendeýi múmkin.
«Sondyqtan bizdiń mindetimiz buǵan jol bermeý bolyp otyr. Barlyq shyǵystarymyzdy eseptep jatyrmyz. Jyl sońyna deiin jańa tujyrymdamany Prezident Ákimshiligine usynamyz», - dep sendirdi Q.Bishimbaev.