Foto: Gov.kz
Túrkistan oblysynda maqta sapasyn arttyrý maqsatynda biyl jańa tásilmen 2,5 myń gektar alqapqa maqta egildi. Sheteldik tájiribe negizinde qolǵa alynǵan jańa sý únemdeý tehnologiiasy óz tiimdiligin kórsetip otyr, dep habarlaidy «Ult aqparat».
Sharýalardyń aitýynsha, alǵashqy nátijesi tańqalarlyq jetistik berip otyr. Jańa sý únemdeý tehnologiialary sýdy, elektr qýatyn, eńbek resýrstaryn jáne mineraldy tyńaitqyshtardy únemdei otyryp, gektarynan 60-65 tsentnerden ónim alýǵa múmkindik beredi.
Oblystyq ákimdiktiń baspasóz qyzmetininiń málimetinshe, bul oblystyń ortasha kórsetkishinen 2,5 esege joǵary.
Qazaqstandyq maqta talshyǵy sapasynyń tómendiginen álemdik naryqta suranys bolmaýda. Jańa tehnologiiany endirý esebinen ónimdilikpen qatar, maqta talshyǵynyń básekelestik áleýeti ulǵaiady. Jalpy óńirde maqta sharýashylyǵyn damytý boiynsha birneshe maqta – toqyma klasteri qurylady. Jobany tolyq iske asyrý nátijesinde maqta baǵasyna táýeldilik tolyǵymen joiylady.
Jańa tehnologiialyq ádis arqyly dáldikpen egilgen shit tuqymy tez ósip, jetiledi. Tamshylatyp sýarýdyń nátijesinde qoza kósegi túgeldei ashylyp, ónim kórsetkishi keminde 2 ese artady. Tiimdi tuqym sebý tásilin bastaǵan sharýalar, ózgelerge úlgi kórsetti. Jańa innovatsiialyq tásildiń tiimdiligine kózi jetken diqandar osy ádiske ótpekshi. Bul agrosalaǵa serpin berip, ónim kólemin edáýir ulǵaitýǵa múmkindik beredi.
Túrkistan oblysynyń ákimi Darhan Satybaldy sharýalarmen kezdesip, jaiqalyp ósken jańa alqaptardy aralady. Saýran aýdanynyń sharýalary qytailyq diqandarmen keńese otyryp, jańa ádispen maqta egip, buryn-sońdy bolmaǵan nátijege qol jetkizdi.
– Byltyr oblys ákiminiń tapsyrmasymen tájiribe jinaqtaý úshin aýdan ákimimen birge jergilikti biznesmender jinalyp, Qytaiǵa bardyq. Sonda sol jaqtyń fermerlerimen sóilesken bolatynbyz. Saýran aýdanyna qarasty Júinek aýylynda 130 gektar jerge tamshylatyp sýarý arqyly maqta ektik. Sý únemdeitin jańa tásildi basqa sharýalar kórip, tań qalyp jatyr. Bul buryn sor basyp ketken jer bolatyn. Maqta egýge bolatynyna eshkim senbegen. Bastamanyń nátijesi keremet. Alyp – qashpa áńgimelerdiń bos sóz ekenine kózimiz jetti. Qazaqstanda ruqsat etilgen tyńaitqyshtardy ǵana paidalandyq. Bári zańdy. Ári qarai osy tájiribeni paidalanyp, alqaptyń aýqymyn artyramyz degen oidamyz, – dedi Qanat Kósherbaev.
Túrkistan oblysynda jyl saiyn oblysta 100 myń gektarǵa maqta daqyly egilip, 300 myń tonnadan astam ónim jinalady. Oblysta egistikti ártaraptandyrýda ónimdilikti jańa tehnologiialar esebinen ulǵaitýǵa basymdylyq berilýde.
Sonymen qatar kórshi aýdanda sheteldik investor maqtany tereń óńdeý kópsalaly kesheni kásiporyndaryn quryp, daiyn ónimdi eksportqa shyǵarýdy josparlaýda. Joǵary sapaly shikizatty ósirýden bastap, juqa matadan jasalǵan kiimder men joǵary sapaly úi toqyma buiymdaryn óńdeý men óndirýge deiin óndiristiń tolyq tsiklin qurýdy qamtamasyz etedi. Kásiporyn oblysta alǵash ret tamshylatyp sýarý júielerin ornatyp, 1 myń gektardan astam aýmaqqa maqtanyń elitalyq sorttarynyń tuqymyn ekti. Egistikte jergilikti turǵyndar jumys istep jatyr. Kezeń-kezeńmen plastikalyq qubyrlar, tamshylatyp sýarý júieleri, maqta óńdeý boiynsha eki zaýyt, iirý, toqý fabrikalary jáne klasterdiń basqa da josparlanǵan obektilerin óndiretin zaýyttardy paidalanýǵa bere otyryp, kásiporyn 4 myńnan astam jumys ornyn quryp, al qazaqstandyqtardy – joǵary sapaly matalarmen jáne toqyma ónimderimen qamtamasyz etedi.
