Tumaýǵa qarsy ekpe saldyrǵan adam COVID-19 indetiniń saldarynan jeńil ótýi múmkin.
Mundai pikirdi Ulttyq qoǵamdyq densaýlyq saqtaý ortalyǵynyń qoǵamdyq densaýlyqty jaqsartý ortalyǵynyń basshysy Jazira Emberdieva bildirdi, dep habarlaidy QazAqparat.
Tumaýǵa qarsy vaktsinamen qatar JRVI men tumaýdyń aldyn alýdyń basqa da joldary bar. Ondai sharalardyń qataryna buqara kóp jinalatyn oryndarǵa barmaýdy, jabyq nysandarda jáne qoǵamdyq oryndarda bir rettik maskalardy paidalanýdy, jótelgende nemese túshkirgende silekeidi shashyratpaý úshin aýyz ben muryndy shytpen jabýdy, aýrý belgileri bar adamdarǵa jolamaýdy, qoldy jii jýýdy, jylytý maýsymy bastalǵanda nysandardy jeldetýdi jatqyzýǵa bolady.
«Árbir adam kelesi keńesterdi saqtai otyryp, immýnitettiń myqtylyǵyn saqtai alady: S vitamini nemese itmuryn, shyrǵanaq, qaraqat, limony bar ónimderdi kóp tutyný kerek. Sonymen qatar dárigerdiń keńesimen immýnitetti kóteretin preparattardy, vitaminder men biologiialyq belsendi qospalardy qabyldaǵan jón. Odan bólek salaýatty ómir saltyn saqtanyp, árdaiym deneni shynyqtyryp otyrý kerek. Jaiaý kóbirek serýendep, taza aýada júgirip, sýǵa júzgen de óte paidaly. Sondai-aq belogy bar ónimderdi, jemis-jidekter men kókónisterdi kóbirek tutynyp, gazdalǵan nemese qanty kóp sýsyndardy ishpeýge tyrysqan abzal», - deidi ol.
Ortalyqtyń basshysy tumaýǵa qarsy vaktsina COVID-19 indetiniń saldaryn da jeńildetýi múmkin ekenin eske salady.
«Maýsymdyq tumaýǵa qarsy vaktsina 50 jyldan beri egilip keledi. Vaktsina milliondaǵan adamǵa salynady. Onyń qaýipsizdigi ýaqyt óte kele ábden dáleldengen. Memlekettik jáne ulttyq dári-dármekterdi baqylaý organdary jyl saiyn jańa vaktsinany litsenziialaý aldynda ony muqiiat tekserip otyrady. Sondai-aq, barlyq elde tumaýǵa qarsy immýndaýdan keiingi jaǵymsyz jailardyń barlyǵyn baqylap, zertteitin júieler bar», - dedi dáriger.
COVID-19 indetine qarsy vaktsinatsiiaǵa qatysty Jazira Emberdieva mundai vaktsina áli jasalmaǵanyn, qazirgi kezde kóptegen elde ǵylymi ázirlemeler men zertteýler júrgizilip jatqanyn atap ótti.
«Tájiribeniń ózi kórsetkendei, áleýmettik araqashyqtyq, qoǵamdyq oryndarda maska taǵý, qoldy jii jýý jáne antiseptikti ylǵi paidalaný - koronavirýs infektsiiasynyń aldyn alýdyń tiimdi jáne taptyrmas sharalary bolyp qala beredi. Sondai-aq, biz COVID-19 indetin juqtyrǵan adamdardyń 80 paiyzy jeńil kóterýi múmkin ekenin bilemiz. COVID-19 tez mýtatsiiaǵa ushyraityn virýstardan týyndaǵanyn bilesiz. Bir ýaqytta ártúrli shtamdar kórinýi múmkin. Vaktsinatsiia sizdiń aýyryp qalmaý yqtimaldyǵyńyzdy arttyra alady jáne koronavirýs infektsiiasynyń aýyr zardaptarynyń qaýpin azaitady», - dedi Jazira Emberdieva.
