Búkil álemdi dúrliktirgen COVID-19 koronavirýs derti Qazaqstanǵa da jetip, meshitterde namaz oqymaýǵa, kópshilik júretin ortalarda bolmaýǵa, iri saýda ortalyqtary men toihana, restorandardyń jumysyn ýaqytsha toqtatýǵa májbúr boldyq. Onysymen qoimai, juqpaly derttiń belgileri anyqtalǵan adam sany kún saiyn artyp bara jatqandyqtan el biligi 16 naýryzdan 15 sáýirge deiin elde koronavirýsqa bailanysty tótenshe jaǵdai jariialaýǵa májbúr boldy.
«Ult» portaly osy tótenshe jaǵdai kezindegi Qazaqstan meshitteri ne istep jatqanyna sholý jasap kórdi. 16 naýryzdan bastap tótenshe jaǵdai engizilgenge deiin elimizdegi barlyq meshitterde tazalyq jumystary, arnaiy zalalsyzdandyrý (dezinfektsiia) jumystary júrgizilip, meditsinalyq tazartqysh quraldary ornatyldy. Barlyq jerler hlorlanyp, dákemen oraldy, suiyq sý sabyndar belgilengen jerlerge qoiyldy. Al tótenshe jaǵdaidan bastap, meshitterdegi jaǵdailar qalai órbidi?
Aldymen hornologiialyq tizimmen tizetin bolsaq:
16 naýryz
Aldymen Oral ortalyq meshiti zalalsyzdandyrý (dezinfektsiia) jumystaryn júrgizetin arnaiy mamandardy shaqyryp, meshit qyzmetkerlerine keńesterin jetkizip, tazalyq pen qaýipsizdik sharalary kúsheitti. QMDB-nyń BQO-daǵy bas imamy M.Qystaýbaev oblystyq meshitten bastaý alǵan dál osyndai zalalsyzdandyrý sharalary qallalyq, aýdandyq meshitterde de jalǵasyp jatqanyn atap ótti.
Dál osy kúni Almaty qalalyq meshitterinde qajetti dezinfektsiialyq sharalar júrgizilip, ǵibadathananyń ishi tolyǵymen zalalsyzdandyryldy.
Sondai-aq, Atyraý oblysynda da meshitterdi zalalsyzdandyrý jumystary qarqyndy túrde júrdi. Atap aitanda, Atyraý oblystyq ortalyq «Imanǵali» meshitinen bastap, aimaqtaǵy barlyq meshitterde jappai zalalsyzdandyrý jumystary júrgizildi.
Atyraý oblysynyń Bas imamy Altynbek Utyshanuly qalyptasqan ahýalǵa orai, sanitarlyq tazalyq jumystary endi Atyraý meshitterinde úzdiksiz júrgiziletinin atap ótti.
Aqtóbe oblysy da qyzý jumysqa dál osy kúni kiristi. Qalalyq, aýdandyq, aýyldyq meshitterdiń imamdary Úndeýdi jergilikti jamaǵatqa jetkizip, retimen túsindirip, birqatar saqtyq sharalaryna mán berýge shaqyrdy.
«Nur Ǵasyr» meshiti, Aqtóbe qalalyq ortalyq meshitinde, «Baqytjan» jáne «Nurdáýlet» meshitterinde, Muǵaljar aýdandyq ortalyq «Nurtai» jáne Embi qalalyq «Nur» meshitterinde, oblystaǵy basqa da meshitterde qajetti dezinfektsiialyq sharalar júrgizilip, ǵibadathananyń ishi tolyǵymen zalalsyzdandyryldy.
Atalǵan aimaqtyń bas imamy T.Ospan Qazaqstan Dini musylmandary basqarmasynyń úndeýine tolyqtai qosylyp, tótenshe jaǵdaidan shyqqansha aimaqtaǵy jaǵdaidy baqylaýǵa alatynyn atap ótti.
17 naýryz
Qazaqstan musylmandarynyń Dini basqarmasynyń bas ǵimaratynda da tolyqtai dezinfektsiialyq jumystar júrgizilip, nysannyń kire berisi men dálizderine antiseptikalyq qurylǵylar ornatyldy.
Dál osy kúni Soltústik Qazaqstan oblysyndaǵy meshitter de sanitarlyq rejimdi kúsheitti. Tártipter qatań eskerilýi úshin Qyzyljar óńirindegi barlyq meshitinde jamaǵatqa túsindirý jumystary júrgizilip, jadynama paraqshalary jabystyryldy. Sonymen qatar oblystyq ortalyq meshitten bastap, aýdan men aýyldardaǵy meshitterde zalalsyzdandyrý is-sharalary qolǵa alyndy. Ǵimarattardaǵy namaz oqý zaldarynan bastap, ashana, dálizder, dáret bólmeleri men barlyq esik-terezeler arnaiy eritindi qosylǵan sýmen jýylyp, tazartyldy.
Jambyl oblysynyń ortalyq «Hibatýlla Tarazi» meshiti, áielder namazhanasy janynda ornalasqan «Hibatýlla Tarazi» medresesi tolyqtai arnaiy apparattarmen zalalsyzdandyryldy.
20 naýryz
Qazaqstan Musylmandary Dini Basqarmasynyń Pavlodar oblysy boiynsha ókildigi «Máshhúr Júsip» meshitinde elimizdegi tótenshe jaǵdaiǵa bailanysty duǵa jasap, qurban shaldy.
Pavlodar oblysynyń bas imamy Joldas Qospaquly bastaǵan qalalyq meshit imamdary búkil álemdi alańdatyp otyrǵan COVID-2019 juqpaly indetine qatysty Alla Taǵaladan halqymyzdyń amandyǵy men tynyshtyǵyn tilep duǵa jasady. Sondai-aq, «Qarilar daiarlaý ortalyǵy» medresesiniń shákirtteri túsirgen Quranǵa Hatym oqylyp, duǵa baǵyshtaldy.
Al bul kúni Aqtóbe oblystyq ortalyq «Nur Ǵasyr» meshitinde óńirdiń Áiel-qyzdar sektory igi is-shara qolǵa aldy. Atap aitqanda, sektor jetekshisi Kenjegúl Qoshqarovanyń uiymdastyrýymen meshit janyndaǵy áielder dini saýat ashý kýrsy shákirtteri betperde (maska) tigýdi bastaǵan. Betperdelerdiń alǵashqy 150 danasy Aqtóbe qalasy turǵyndaryna tegin taratyldy.
23 naýryz
«Zeket qory» Shyǵys Qazaqstan oblystyq «Halifa Altai» meshitiniń atynan qaiyrymdylyq sharasyn jasady. «Biz birgemiz» aktsiasy aiasynda muqtaj otbasylarǵa qol ushyn berý maqsatynda jasaldy. Qaiyrymdylyq sharasyna Óskemen qalasynda turatyn turmysy tómen 50 otbasy qamtyldy.
Dál osy kúni qazaqstan Musylmandary Dini Basqarmasynyń tóraǵasy, Bas múfti Naýryzbai qajy Taǵanuly hazrettiń jasaǵan úndeýine ún qosý maqsatynda, Almaty qalasynyń bas imamy Erkinbek Shoqai jáne qala imamdary Quran hatym oqyp, elimizdiń amandyǵy men tynyshtyǵy úshin duǵa tiledi.
24 naýryz
Bul kúni Aqtóbedegi betperde (maska) tigý sharasy Aqtaý qalasynda jalǵasyn tapty. Aqtaý qalalyq «Beket ata» meshitinde oblystyq «Áiel-qyzdar» sektory ókildiginiń uiymdastyrýymen qolǵa alyn igi iste sapaly matadan kásibi túrde tigilgen betperdeler Aqtaý meshitiniń qyzmetkerlerin tolyq qamtyp otyr.
Batys Qazaqstan oblystyq ortalyq meshitinń esikteriniń tutqasy aq dákemen oraldy. Oral qalasyndaǵy medrese shákirtteri de onlain oqýǵa kóshken. QMBD pátýasyna sáikes, meshit janyndaǵy ashanalarda ótetin qudaiy as, sadaqalar, marqum bolǵan adamnyń jetisi, qyrqy, jylynótkizý tárizdi dástúrli kádeler ýaqytsha toqtatylǵan. Bul aimaqta 47 meshit bar. Barlyq meshitte dezinfektsiia turaqty júrgizilip otyr.
Mine, elimizdiń basyna týǵan qiyn-qystaý kúnderde Qazaqstan Musylmandary Dini basqarmasy der kezinde sheshim shyǵaryp, asa qajetti jaǵdaida barlyq múmkindikti júzege asyryp otyr. Bizdiń asyl dinimizde de bar, áý bastan dert shyqqan jerge barmaý nemese dert shyqqan jerden basqa jerge shyqpaý týraly túsindiredi. Iaǵni keseldiń basqa aimaqtarda da taralýyna jol bermeidi. Biz de óz kezegimiz de, Qazaqstan Musylmandary Dini basqarmasy shyǵarǵan pátýaǵa kóndigip, aitqan talaptardy oryndai bilýimiz kerek. Bul árine, tek qana ýaqytsha synaq ekenine seneiik.
Aqbota MUSABEK
