Foto: Akorda.kz
Prezident Qasym-Jomart Toqaev biylǵy 23 qyrkúiek pen 8 qazan aralyǵynda Qytaida ótken XIX jazǵy Aziia oiyndarynyń júldegerlerin qabyldady, dep habarlaidy "Ult aqparat" Aqordanyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Memleket basshysy sportshylardy júldelerimen quttyqtady. Sondai-aq jýyrda Rizabek Aitmuhan erkin kúresten qazaqtan shyqqan tuńǵysh álem chempiony atanǵanyn eske saldy.
Báseke óte joǵary bolǵan Aziada oiyndarynda el quramasy 10 altyn, 22 kúmis, 48 qola medal ielendi. Atletterimiz nysana kózdeý, eskek esý, velojarys, djiý-djitsý sportynan úzdik shyqty. Memleket basshysy karateden jalpy komandalyq esepte birinshi oryn alǵan Qazaqstan quramasyn erekshe atap ótip, osy sport túrinen Aziadaǵa qatysqan 8 sportshynyń bári jeńis tuǵyryna kóterilgenine nazar aýdardy.
Qasym-Jomart Toqaev sportshylarymyzdyń jeńiske jetýine bapkerler jáne basqa da mamandar airyqsha úles qosqanyna toqtaldy. Osy oraida Memleket basshysy sportta jeńis pen jeńilis qatar júretinin atap ótti.
– Qajyrly eńbek pen jeńiske degen muqalmas erik-jigerdiń arqasynda árqaisyńyz joǵary nátijege qol jetkizdińizder. Alaida elimizdiń jalpy kórsetkishi ótken Olimpiada men Aziada oiyndarynan da óte jaqsy bolýy múmkin edi. Muny ashyq aitýymyz kerek. Boks, aýyr atletika, erkin jáne grek-rim kúresi dástúrli túrde el quramasynyń qorjynyna júlde salyp, aitarlyqtai úles qosatyn. Jeńil atletika, sporttyń komandalyq túrleri jankúierlerimizdi kóbirek qýanyshqa bóleitin. Barlyq sport túri boiynsha ketken qatelikterdi túzetý úshin aýqymdy jumys atqarý qajet, – dedi Prezident.
Qasym-Jomart Toqaev sport salasy árdaiym memlekettiń nazarynda bolatynyn aitty. Jyl saiyn sportty damytý úshin qomaqty qarjy bólinedi. Alaida, Prezidenttiń pikirinshe, elimizdiń kásibi sporttaǵy kórsetkishteri asa joǵary deńgeide emes.
– Ashyǵyn aitýymyz kerek, nátijemiz memleketten bólinip jatqan qarajattyń barynsha tiimdi jumsalmaitynyn kórsetedi. Mundai jaǵdaiǵa jol berýge bolmaidy. Sport salasyna túbegeili ózgerister, iaǵni reforma qajet. Tiisti ministrlik osy máseleni jan-jaqty qarap, sportty damytýdyń múlde jańa joldaryn usynýy kerek, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Memleket basshysy jýyq arada sportty damytý úshin qabyldanýǵa tiis naqty sharalarǵa toqtaldy. Prezidenttiń aitýynsha, eń aldymen, kásibi sport túrlerine bólinetin qarajattyń qaitarymyn túbegeili arttyrýǵa kóńil bólgen jón. Óńirlerdiń erekshelikterine sáikes naqty sport túrlerine basa nazar aýdaryp, qarjyny negizsiz jumsaý tájiribesin toqtatý qajet. Sonymen qatar buqaralyq sport pen dene shynyqtyrýdy damytýǵa kóńil bóle otyryp, atalǵan salany qarjylandyrý modelin qaita qaraǵan durys.
Prezident sport salasyn basqarý sapasyn jaqsartýdy kelesi basymdyq retinde atap ótti.
– Týrizm jáne sport ministrligi, Ulttyq olimpiada komiteti (UOK) jáne federatsiialar arasynda úilesim joq. Sportty basqarý institýttarynyń qyzmeti men ózara yqpaldastyǵyna qatysty búkil júieni qysqa merzimde qaita qaraý qajet. UOK-niń qyzmetin jetildirý isine de nazar aýdarý kerek. Týrizm jáne sport ministrligi, UOK jáne federatsiialardyń jumysyn úilestirýdi túbegeili jolǵa qoiý kerek. Tiimdi bailanystyń, yqpaldastyqtyń jáne ózara járdemdesýdiń bolmaýy jaqsy nátijege jetkizbeidi, iaǵni, jeńiliske ákep soqtyrady. Parij Olimpiadasy qarsańynda mundai keleńsizdikke jol berýge bolmaidy. Memlekettiń biýdjetinen qarjylandyrylatyn sport federatsiialarynyń qyzmetine reviziia jasaý qajet, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Budan bólek, Prezident ulttyq quramanyń daiyndyq deńgeiin arttyrý máselesin negizgi mindettiń biri retinde atady. Memleket basshysynyń pikirinshe, atletterimizdiń joǵary deńgeide daiyndalýy úshin sport meditsinasy men farmakologiia baǵytyndaǵy zamanaýi infraqurylymmen jabdyqtaý mańyzdy. Bul jerde Ulttyq sport ýniversiteti negizgi ról atqarady. Sondyqtan onyń qurylysyn jyldamdatý kerek. Sport salasynda álemdik deńgeidegi tóreshilerdi daiyndaýǵa kúsh salý qajet. Sondai-aq jattyqtyrýshylar men basqa da sport mamandarynyń jalaqysyn kóterip, qosymsha áleýmettik qoldaý sharalaryn qabyldaǵan jón.
Memleket basshysy sportshylardyń rezervin daiarlaý máselesine arnaiy toqtalyp, Úkimet pen ákimder daryndy ári bolashaǵynan zor úmit kúttiretin atletterge qolaily jaǵdai jasaýǵa tiis ekenin aitty.
– Elimizde úzdik nátijege qol jetkizý úshin baryn salyp, eńbek etýge ázir qyz-jigitter jetkilikti. Legionerlerge iek arta bermei, ózimizdiń sportshylarǵa jol ashýymyz kerek. Favoritizm men ádiletsizdiktiń kez kelgen túrine tosqaýyl qoiyp, irikteýdiń ashyq jáne shynaiy ótkizilýin qamtamasyz etý asa mańyzdy. Halyqaralyq jarystarda el namysyn úzdikterdiń úzdigi ǵana qorǵaýy kerek. Otandyq sportta ádilettilik qaǵidaty men básekeniń shynaiylyǵy birinshi orynda turýǵa tiis, – dedi Prezident.
Sonymen qatar jiynda 2023 jylǵy XIX jazǵy Aziia oiyndarynyń stend atýdan eki dúrkin jeńimpazy jáne qola júldegeri Ásem Orynbai, kanoe jáne baidarka esýden XIX jazǵy Aziia oiyndarynyń jeńimpazy jáne kúmis júldegeri Sergei Emelianov, erkin kúresten álem chempiony Rizabek Aitmuhan, karateden XIX jazǵy Aziia oiyndarynyń jeńimpazy Nurqanat Ájiqanov, nysana kózdeý sportynan ulttyq quramanyń bas bapkeri Olga Dovgýn sóz sóiledi.
Memleket basshysy sóziniń sońynda ótken jarystardaǵy olqylyqtardan naqty sabaq alyp, aldaǵy Parij Olimpiadasyna tyńǵylyqty daiyndalýǵa shaqyrdy. Prezident sportshylarǵa jáne bapkerler korpýsynyń jumysyna tabys tiledi. Sodan keiin sportshylarǵa Qazaqstan Respýblikasy Prezidentiniń alǵystary tabystaldy.
