Foto: Akorda.kz
Prezident Qasym-Jomart Toqaev QHR Tóraǵasy Si Tszinpinmen kelissóz júrgizdi, dep habarlaidy "Ult aqparat" Aqordanyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń Qytai Halyq Respýblikasyna resmi sapary Tóraǵa Si Tszinpinmen kelissóz júrgizýden bastaldy.
Qytai eliniń basshysy Qazaqstan Prezidentin Beijińdegi Halyq jinalysy úiinde qarsy aldy. Mártebeli meimannyń kelýine orai Qurmet qaraýyly sap túzep turdy. Sodan keiin memleketter basshylary óz delegatsiialarymen birge Úlken shyǵys zalynda kelissóz júrgizdi.
Qasym-Jomart Toqaev Si Tszinpinniń «Bir beldeý, bir jol» halyqaralyq yntymaqtastyǵynyń III forýmyna qatysýǵa shaqyrýyn zor yqylaspen qabyl alyp, Qytaiǵa taǵy da saparmen kelgenin atap ótti.
─ Qazaqstan Sizdiń osy jahandyq bastamańyzǵa alǵashqy kúnnen bastap qoldaý bildirdi jáne ony ilgeriletýge belsendi atsalysyp keledi. Osydan týra 10 jyl buryn Astanada sóilegen sózińizde Sizdiń osy bastama týraly aitqanyńyz esimizde. Oraily sátti paidalana otyryp, Sizdi osy megajobany júzege asyrý barysynda keremet nátijege qol jetkizýińizben quttyqtaimyn jáne aitýly sharanyń tabysty ótýine tilektestik bildiremin. Sondai-aq Sizdi Qytai Halyq Respýblikasynyń qurylǵanyna 74 jyl tolýymen jáne Hanchjoýda ótken XIX jazǵy Aziia oiyndaryndaǵy Qytai komandasynyń zor jetistigimen quttyqtaimyn. Biz Qytaidyń qarqyndy damýyn erekshe yqylaspen baqylap otyrmyz. Sizdiń dana basshylyǵyńyzben Qytai álemdik jetekshi derjavaǵa ainalýdy kózdegen asqaq muratyna jetýge batyl qadam jasap keledi, – dedi Prezident.
Memleket basshysy jan-jaqty ári máńgilik strategiialyq seriktestikke negizdelgen qazaq-qytai qatynastary qarqyndy damyp kele jatqanyna nazar aýdardy.
– Biz barlyq baǵyt boiynsha tiimdi memleketaralyq yqpaldastyqty jolǵa qoidyq. Sizdiń byltyr qyrkúiek aiynda Qazaqstanǵa jasaǵan memlekettik saparyńyz ózara bailanystardyń barynsha nyǵaiýyna tyń serpin berdi. Sapar aiasynda elderimiz arasyndaǵy yntymaqtastyqtyń jańa «altyn 30 jyldyǵy» bastaldy. Memleketterimiz arasyndaǵy saýda-sattyq tabysty damyp keledi. Aitarlyqtai ósim bar. Investitsiianyń jalpy kólemi 21 milliard dollar bolatyn 52 birlesken joba júzege asyrylyp jatyr. 2024 jyl Qytaida Qazaqstan týrizmi jyly bolyp jariialandy. Bul osy sala úshin mol múmkindikterge jol ashady. Ózara mádeni-gýmanitarlyq bailanystar úshin qolaily jaǵdai jasalýda. Memleketaralyq qarym-qatynastardy múldem jańa deńgeige shyǵarý úshin Qazaqstannyń da, Qytaidyń da orasan zor áleýeti bar dep sanaimyn. Osy múmkindikti paidalanyp, qurmetti Tóraǵa Si Tszinpin, Sizdi kelesi jyly Qazaqstanǵa memlekettik saparmen kelýge shaqyramyn, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Óz kezeginde QHR Tóraǵasy shaqyrýyn qabyl alǵany úshin Memleket basshysyna alǵys aityp, ózara tiimdi yntymaqtastyqty nyǵaitý mańyzdy ekenin atap ótti.
– Joǵary deńgeidegi «Bir beldeý, bir jol» halyqaralyq yntymaqtastyǵynyń III forýmyna qosh keldińiz. Ornyqty ári qarqyndy qazaq-qytai qatynastary eki el arasyndaǵy ózara senimdi nyǵaityp, beibitshilik pen turaqtylyqty qoldaý isinde batyl áreket etýge septigin tigizedi. Halyqaralyq jaǵdaidyń qalai qubylatynyna qaramastan, Qytai men Qazaqstan ózderiniń bastapqy ustanymdarynan ainymai, bir-birine járdemdesedi. Elderimiz arasynda dostyq qatynastar ornaǵan jyldar ishinde biz máńgilik ári jan-jaqty strategiialyq seriktestik qalyptastyra aldyq. «Bir beldeý, bir jol» jobasyn 10 jyl buryn Qazaqstanda kótergen edim, – dedi Si Tszinpin.
QHR Tóraǵasynyń aitýynsha, Qytai Qazaqstannyń egemendigi men aýmaqtyq tutastyǵyn, sondai-aq Qasym-Jomart Toqaevtyń bastamasymen júzege asyrylyp jatqan aýqymdy reformalardy tolyqtai qoldaidy.
Kelissóz barysynda taraptar saýda-ekonomika, munai-gaz, munai himiiasy, energetika, qarjy, kólik-tranzit, atom ónerkásibi, mashina jasaý, týrizm, elektrondy kommertsiia jáne joǵary tehnologiia salalaryndaǵy jan-jaqty yqpaldastyqty damytý máselelerin talqylady. Memleketter basshylary birlesken investitsiialyq jobalardy júzege asyrý, sondai-aq mádenietaralyq bailanystarǵa jaǵdai jasaý mańyzdy ekenine nazar aýdardy.
Budan bólek, memleketter basshylary halyqaralyq jáne óńirlik kún tártibindegi ózekti máseleler jóninde pikir almasty.
Qasym-Jomart Toqaev pen Si Tszinpinniń kelissózi nátijesinde eki eldiń delegatsiia músheleri mynadai qujattarǵa qol qoidy:
1. Qazaqstan Respýblikasy Strategiialyq josparlaý jáne reformalar agenttigi men Qytai Halyq Respýblikasy Damý jáne reformalar jónindegi memlekettik komiteti arasyndaǵy ekonomikalyq damý salasyndaǵy almasý jáne yntymaqtastyq jónindegi ózara túsinistik týraly memorandým;
2. Qazaqstan Respýblikasy Úkimeti men Qytai Halyq Respýblikasy Úkimeti arasyndaǵy Transkaspii halyqaralyq kólik baǵytyn, onyń ishinde Qytai-Eýropa qatynasyndaǵy konteinerlik poiyzdar úshin damytý jónindegi kelisim;
3. Qazaqstan Respýblikasy Kólik ministrligi men Qytai Halyq Respýblikasy Damý jáne reformalar jónindegi memlekettik komiteti arasyndaǵy «Tachen – Aiagóz» temirjolyn salý jobasy boiynsha yntymaqtastyqty birlesip damytý jónindegi ózara túsinistik týraly memorandým:
4. Qazaqstan Respýblikasy Úkimeti men Qytai Halyq Respýblikasy Úkimeti arasyndaǵy Transkaspii halyqaralyq kólik baǵytyn damytý jónindegi kelisim;
5. Qazaqstan Respýblikasy Aýyl sharýashylyǵy ministrligi men Qytai Halyq Respýblikasy Bas keden basqarmasy arasyndaǵy Qazaqstan Respýblikasynan Qytai Halyq Respýblikasyna rapsty eksporttaý kezindegi fitosanitariialyq talaptar týraly hattama;
