Qazaqstanda árbir besinshi eresek temeki shegedi. Dese de, sońǵy jyldary temeki shegýshilerdiń úlesi azaiǵan, dep habarlaidy "Ult aqparat" "QazInform" agenttigine silteme jasap.
Ulttyq statistika biýrosynyń iriktemeli zertteýleriniń derekterine súiensek, 2023 jyly saýalnamaǵa qatysqan eresekterdiń 19,4% temeki ónimin kúndelikti qoldanatynyn aitqan.
Bir jyl buryn bul kórsetkish 20,4 paiyz edi. Osy salystyrmaly mándi absoliýtti mánge aýdarǵan kezde elimizde temekiqumarlar sany 2,7 million ekenine kóz jetkizýge bolady.
Bul derek Dúniejúzilik densaýlyq saqtaý uiymynyń sarapshylary Qazaqstanda júrgizetin esepke jaqyn. DDU elimizde 2,9 mln adam temeki shegedi dep esepteidi.
Ulttyq statbiýro málimeti byltyr Qazaqstanda temeki tutynýshylardyń sany azaiǵanyn bildiredi. Al kún saiyn qoldanylatyn temeki ónimderiniń sany 0,4%-ǵa artqany belgili boldy.
Alaida, bul jerde tek temeki emes, basqa da temeki ónimderi (veip, sigar jáne taǵy basqalary) áser etkenin atap ótken jón.
Aita ketý kerek, saýalnama sýbektivti jaýaptardyń nátijesine negizdelgen. Mundai derekter temeki shegýshilerdiń kóbeigenin iaki azaiǵanyn naqty kórsete almaidy.
Al endi naqty derekterge toqtalsaq.
Global Center For Good Governance in Tobacco Control (temekige qarsy kúres salasyndaǵy tiisti basqarýdyń jahandyq ortalyǵy) halyqaralyq uiymynyń málimetine sensek, 2023 jyly temeki biznesiniń aralasý indeksi boiynsha Qazaqstan 90 eldiń ishinde 52-shi orynǵa turaqtaǵan.
Elimizde kórsetkish 60 ball (maksimaldy 100 ball) boldy. Uiymnyń ádisnamasyna sáikes, indeks neǵurlym tómen bolsa, elde temeki lobbii soǵurlym álsiz bolady jáne bul densaýlyq saqtaý kórsetkishine soǵurlym jaqsy áser etedi.
Temeki kompaniialarynyń temeki shegý salasyndaǵy áleýmettik jáne zańnamalyq normalarǵa eń az qysym kórsetý reitingisinde Brýnei (indeks 14), Jańa Zelandiia (27) jáne Frantsiia (32) tur.
Aita keteiik, búkil qazaqstandyq temeki shegýshiler Úkimet temekiden bolatyn ziiandy azaitý maqsatynda engizip jatqan sharalarmen kelise bermeidi.
Ótken jyly statistika júrgizgen tańdamaly zertteý nátijesi boiynsha respondentterdiń tek 55%-dan astamy temeki ónimine salynatyn salyqty kóterýdi qoldaǵan.
Al, saýalnamaǵa qatysqandardyń 24,8% salyqty arttyrýdyń qajeti joq dep sanaidy.
