Foto: primeminister.kz
Qazaqstan Premer-Ministri Álihan Smaiylov pen Germaniianyń Federaldy Prezidenti Frank-Valter Shtainmaier Aqtaýdaǵy Qazaq-Nemis turaqty injeneriia institýty ǵimaratynyń qurylysy barysynda «ýaqyt kapsýlasyn» salý rásimine qatysty, dep habarlaidy "Ult aqparat" Úkimet basshysynyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Jańa bilim ordasy Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń respýblikada sheteldik jetekshi joǵary oqý oryndarynyń filialdaryn ashý jáne ónerkásip injenerleriniń jańa býynyn qalyptastyrý jónindegi tapsyrmasyn oryndaý maqsatynda quryldy. Ol Sh. Esenov atyndaǵy Kaspii memlekettik tehnologiialar jáne injiniring ýniversitetiniń bazasynda júzege asady.
Qazirgi tańda Mańǵystaý oblysynda energetika salasynda birqatar iri jobalar iske asyrylyp keledi, sonyń biri – «jasyl» sýtegin óndiretin zaýyt. Osyǵan orai, jańa Qazaq-Nemis institýty injeneriia salasyndaǵy ozyq tájiribe negizinde jergilikti jastar men elimizdiń ózge óńirleriniń turǵyndary arasynan suranysqa ie tehnikalyq mamandardy daiyndaityn bolady.
Bakalavriattyń alǵashqy stýdentterin oqytý osy jyldyń qyrkúiek aiynda bastalady. 2029 jyly ýaqyt kapsýlasyn ashý mártebesi solardyń enshisine buiyrady, onda Álihan Smaiylov pen Frank-Valter Shtainmaierdiń jańa ýniversitettiń alǵashqy túlekterine arnap úndeý haty ornalastyryldy.

2023-2024 jyldary daiyndyq eki bakalavriat baǵdarlamasy: Gambýrg tehnikalyq ýniversitetiniń «Energetika jáne ekologiia injeneriiasy» jáne Vildaý tehnikalyq ýniversitetiniń «Logistikasy» boiynsha júzege asyrylady. Keshendi oqý baǵdarlamasy Sh. Esenov atyndaǵy ýniversitette úsh jyl jáne Germaniiadaǵy seriktes ýniversitette bir jarym jyl oqý merzimin qamtidy. Osyǵan bailanysty jańa JOO-da nemis tilin úirenýge kóp kóńil bólinetin bolady.

Bilim berý baǵdarlamasy bolashaqta ónerkásipti avtomattandyrý jáne robototehnika, sý resýrstary men qaldyqtardy basqarý, jańartylatyn energiia kózderin ázirleý, tehnologiialyq injiniring, zattar interneti, derekter ǵylymy jáne jasandy intellekt siiaqty salalardaǵy 8 bakalavriat jáne 6 magistratýra baǵdarlamalaryna deiin keńeitiledi. Injenerlik mamandyqtar boiynsha qazaqstandyq stýdentter Germaniianyń jetekshi joǵary oqý oryndarynda, sonyń ishinde Vildaý tehnikalyq ýniversitetinde, Gambýrg tehnikalyq ýniversitetinde, Anhalt qoldanbaly ǵylymdar ýniversitetinde, Berlin tehnikalyq ýniversitetinde, Darmshtadt tehnikalyq ýniversitetinde jáne t. b. bilim alady.

Germaniianyń Federaldy Prezidenti Frank-Valter Shtainmaier óz sózinde joǵary bilikti injenerlerdi daiarlaý qazaqstandyq jáne nemis kompaniialary úshin de tiimdi ekenin atap ótti.
«Búginde eki elde de bilikti mamandarǵa suranys joǵary. Men osy institýt pen onyń túlekteriniń bolashaǵy jarqyn bolatynyna senimdimin. Bul – bilim salasyndaǵy óte mańyzdy joba. Eki el arasyndaǵy osy saladaǵy jáne ǵylymi zertteýler salasyndaǵy yntymaqtastyq odan ári dami bermek. Osy jyldyń qyrkúiek aiynda oqýdyń sátti bastalýyna tilektespin», — dedi Frank-Valter Shtainmaier.

Óz sózinde QR Premer-Ministri kóp jyldar boiy Qazaqstan men Germaniiany ózara tiimdi strategiialyq seriktestik bailanystyryp kele jatqanyn, onyń mańyzdy bóligi, joǵary bilim men ǵylym salasy ekenin atap ótti. Qazirgi ýaqytta eki eldiń ýniversitetteri arasynda 178 kelisim jasalyp, onnan astam qos diplomdyq baǵdarlamalar júzege asyrylýda. Osyǵan bailanysty Qazaq-Nemis turaqty injeneriia institýtyn qurý da óte ózekti bolyp otyr.
«Institýt suranysqa ie kadrlardy daiarlaýǵa, ǵylymi zertteýlerge jáne jańa tehnologiialardy damytýǵa, sonyń ishinde «jasyl» sýtegi óndirisi salasyna óz úlesin qosatyn bolady», — dedi Álihan Smaiylov.

Ol «jasyl» ekonomikany damytý tabiǵi resýrstardy saqtaýǵa jáne turaqty damýdy qamtamasyz etýge baǵyttalǵan álemdegi negizgi trendterdiń biri ekenin aitty. Atap aitqanda, sarapshylardyń pikirinshe, aldaǵy jyldary sýtegige álemdik suranys metall óńdeý, himiia óndirisi jáne kólik tasymaly siiaqty kóptegen salalarda aitarlyqtai artady.
«Biz álemdik úrdisterden qalyspai, «taza» tehnologiialardy engizýge umtylamyz. Mańǵystaý oblysyndaǵy «jasyl» ekonomika óńirdiń munai-gaz salasyna táýeldiligin azaityp, jańa jumys oryndarynyń ashylýyna jáne halyqtyń ómir súrý sapasyn arttyrýǵa múmkindik beredi. Institýt buǵan óz úlesin qosyp, elimizdiń batysyndaǵy ǵana emes, búkil Ortalyq Aziiadaǵy jetekshi bilim ordalarynyń birine ainalady dep senemin», — dep atap ótti Álihan Smaiylov.

Is-sharaǵa QR Ǵylym jáne joǵary bilim ministri Saiasat Nurbek, Mańǵystaý oblysynyń ákimi Nurlan Noǵaev, Qazaqstan-Nemis ýniversitetiniń prezidenti Volrad Rommel, Esenov atyndaǵy ýniversitettiń prezidenti Berik Ahmetov qatysty.