Senatta Palata Spikeri Máýlen Áshimbaevtyń tóraǵalyǵymen is-shara ótti.
Onda múgedektigi bar adamdardyń ómir súrý sapasyn jaqsartýǵa arnalǵan zań jobasy kópshilikke tanystyryldy. Senatorlar bastamashy bolǵan bul zań jobasyn bir top Parlament depýtaty ázirledi, dep habarlaidy QazAqparat QR Parlamenti Senatynyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
«Memleket basshysy múgedektigi bar adamdardy áleýmettik qorǵaýǵa únemi basa mán berip keledi. Osy saladaǵy ulttyq zańnamany jetildirý isi de Prezidentimizdiń tapsyrmasy boiynsha qolǵa alyndy», – dedi jiyndy ashqan Máýlen Áshimbaev.
Sondai-aq Senat tóraǵasy ókinishke qarai elimizde erekshe qajettiligi bar adamdardyń azaimai otyrǵanyn, sondyqtan olarǵa zańnamalyq turǵydan qoldaý kórsetýdiń mańyzy zor ekenin aitty. Osyǵan orai depýtattar zań jobasynda aýrýdyń aldyn alý, meditsinalyq qyzmettiń jáne bilimniń qoljetimdiligi men sapasyn arttyrý siiaqty naqty sharalar usynyp otyr.
«Qazirgi tańda elimizde múgedektigi bar 700 myńǵa jýyq adam turady. Ókinishke qarai, jyl saiyn 50 myńnan astam azamat alǵash ret múgedektigi bar adam dep tanylady. Bul az kórsetkish emes. Sonyń ishinde balalar arasyndaǵy múgedektik bizdi erekshe alańdatady. Munyń bári densaýlyq saqtaýdy jáne aýrýdyń aldyn alýdy damytý kerektigin kórsetedi. Erekshe qajettiligi bar azamattar úshin meditsinalyq qyzmetterdiń jáne bilim berýdiń qoljetimdiligi men sapasyn arttyrý sharalaryn da odan ári kúsheitý mańyzdy», – dedi Máýlen Áshimbaev.
Byltyr atalǵan zań jobasyn daiyndaý úshin Senat janynan arnaiy jumys toby qurylǵan edi. Onyń quramyna 55 adam endi. Olardyń qatarynda Parlament depýtattary, memlekettik organdardyń, úkimettik emes jáne halyqaralyq uiymdardyń ókilderi, sondai-aq, múgedektigi bar adamdar bar. Jumys toby elimizde múmkindigi shekteýli adamdardyń ómir súrý sapasyn arttyrý úshin 500-den astam usynys ázirledi.
«Bul qujat múgedektigi bar adamdardyń ómir súrý sapasyn jaqsartý máseleleri boiynsha jumysty júieli túrde qoldaýǵa arnalǵan. Osyǵan orai zań jobasyna olardy áleýmettik qorǵaýǵa qatysty naqty normalar engizilip otyr. Sonymen qatar densaýlyq saqtaý, arnaýly áleýmettik qyzmetter, bilim berý baǵytyndaǵy birqatar ulttyq zańnamany jetildirýdi kózdeidi», – dedi Senat tóraǵasy.
Jumys tobynyń jetekshisi, senator Aqmaral Álnazarovanyń aitýynsha, zań jobasy múmkindigi shekteýli azamattar kúndelikti kezdesetin naqty problemalardy sheshýge baǵyttalǵan.
Mysaly, buryn múgedektigi bar balany shipajai-kýrorttarda tegin emdeý kezinde onymen birge erip júretin adam joldamanyń qunyn óz qarajatynan tóleýge tiis edi. Eger erip júretin adamnyń tóleitin qarjysy bolmasa, bala da shipajai-kýrortta tegin emdelýden qaǵylýǵa májbúr bolady. Osyǵan orai senatorlar erip júretin adam úshin joldama qunynyń 70 paiyzyn óteýdi usynyp otyr. Bul ońaltý sharalarynyń qoljetimdiligin qamtamasyz etýge jáne jyl saiyn 13 myńnan astam adamdy qosymsha qamtýǵa múmkindik beredi.
Jumys tobynyń taǵy bir naqty usynysy 3-toptaǵy múgedektigi bar bar adamdar úshin jeke notariýstardan notariattyq qyzmetterdi tegin alýǵa jaǵdai jasaý. Budan basqa, eger estý jáne kórý qabileti boiynsha múgedektigi bar azamattar sot otyrystaryna qatysqan kezde olarǵa ymdaý tilin, Brail álipbiin biletin aýdarmashynyń qyzmetterin tegin usyný, sondai-aq, sýrdotehnikalyq, tiflotehnikalyq quraldardy paidalaný siiaqty erejeler jazylǵan. Zań jobasynyń bastamashylary kedergisiz orta qalyptastyrý úrdisin jedeldetý úshin qalalyq marshrýttarǵa jolaýshylar kóligin satyp alǵan kezde múgedektigi bar adamdarǵa beiimdelgen avtobýstarǵa basymdyq berý normasyn usyndy. Sondai-aq bastamashylardyń usynysyna sáikes taksoparkterdegi árbir onynshy kólik invotaksi bolýǵa tiis.
Is-shara barysynda múmkindigi shekteýli azamattardy jumysqa ornalastyrý, olardy turǵyn úilermen, sapaly bilimmen qamtamasyz etý jáne balalardyń aǵzasyna ziiandy, múgedektikke ákelip soǵýy múmkin ónimderdi qoldanýǵa úndeitin jarnamalarǵa tyiym salý máseleleri de talqylandy.
Kezdesýge Premer-Ministrdiń orynbasary Eraly Toǵjanov, salalyq ministrlikterdiń, memlekettik organdardyń, úkimettik emes uiymdardyń basshylary jáne osy másele boiynsha belsendiligimen tanylyp júrgen múgedektigi bar azamattar qatysty.
Jiyndy qorytyndylaǵan Senat Tóraǵasy Máýlen Áshimbaev zań jobasyn ázirlegen jumys tobynyń múshelerine alǵysyn bildirdi. Sondai-aq ol zańnamany odan ári jetildirý, múgedek adamdardyń ómir súrý sapasyn arttyrý jáne olarǵa óz áleýetin iske asyrýǵa barynsha jaǵdai jasaý úshin tiisti jumysty ári qarai jalǵastyra berýdiń mańyzdy ekenin aitty.
