Qazaq tilindegi 100 jańa oqýlyq» jobasy aiasynda aýdarylyp basylǵan jańa oqýlyqtar tanystyryldy, dep habarlaidy QazAqparat tilshisi.
Jiyn barysynda QR Prezidenti ákimshiligi Ishki saiasat bóliminiń meńgerýshisi, «Rýhani jańǵyrý» baǵdarlamasyn júzege asyrý jónindegi ulttyq komissiia hatshysy Aida Balaeva baǵdarlama aiasynda 2 jylda atqarylǵan is sharalar týraly aitty.
«JOO baǵdarlamasy aiasynda kóptegen aýqymdy joba júzege asyrylyp jatyr. Bul jumystar «Uly dalanyń jeti qyry» maqalasynda belgilengen sharalarmen ulasady dep senimdimin. Eki jyl ishinde 90 astam ekspeditsiia jasaldy, 2000 jýyq is shara uiymdastyryldy. Baǵdarlamanyń barlyq baǵyty boiynsha ǵylymi jumystar jasaldy. Osy ýaqytta 7000 ǵyl maqala jariialandy. 17 ǵylymi joba júzege asyryldy. Jalpy halyqtyq keleli jumysqa stýdentter de belsendi qatysyp otyr. Jastar óz betterimen izdenip, pikirtalas alańynda telestýdiialar ashyldy. 4000 astam material internet betine qoiylyp, áleýmettik jelige jariialandy. Byltyr ýmanitarlyq ǵylymnyń mańyzdy degen 18 oqýlyǵy qazaq tiline aýdarylsa, biyl mine taǵy 30 oqýlyq tizimdi tolyqtyryp otyr», - dedi Aida Balaeva. «Jańa gýmanitarlyq bilim. Qazaq tilindegi 100 jańa oqýlyq» jobasy shynymen teńdesi joq baǵdarlama. Bul joba birinshiden, gýmanitarlyq ǵylymdardyń halyqaralyq deńgeiin tanýǵa jol ashty. Ekinshiden qazirgi qazaq qazaq tilindegi ǵylymi stil men akademiialyq terminologiianyń normaǵa túsýin údetti. Úshinshiden, túpnuqsa tilden, atap aitqanda aǵylshyn tilinen tikelei aýdarma mektebiniń qalyptasýyna negiz qalady. Biyl aýdarylǵan oqýlyqtar da osy baǵytta jumys jasaitynyna senimim mol», - dedi «Ulttyq aýdarma biýrosy» qoǵamdyq qorynyń atqarýshy direktory Raýan Kenjehanuly.
Ál-Farabi atyndaǵy QazUÝ-da ótken sharaǵa tanymal ǵalymdar men qoǵam qairatkerleri, joǵarǵy oqý oryndarynyń basshylary, ǵylymi ortalyqtardyń mamandary, ustazdar men stýdentter, aýdarma isine aralasqan aýdarmashylar men redaktorlar, baspagerler qatysty.
Jańa oqýlyqtarǵa arnalǵan konferentsiia barysynda jańa oqýlyqtardyń mazmuny men qurylymy, olardy oqý baǵdarlamasyna engizý máseleleri, aýdarma sapasy, jańa ǵylymi uǵymdar men terminderdiń qoldanysy keńinen talqylandy.
Oqýlyqtardyń jańa toptamasy dúniejúzi tarihy, ádebiet teoriiasy, halyqaralyq quqyq jáne biznes, qazirgi zamanǵy pedagogika, óner tarihy, internet psihologiiasy, strategiialyq menedjment, marketing negizderi, uiymdyq minez-qulyq, media jáne biznes-kommýnikatsiia, adam resýrstaryn basqarý, diplomatiia, orintalizm jáne semiosfera sekildi baǵyttardy qamtyǵan.
Atap aitsaq, MakGroHil baspasynan shyqqan 2 tomdyq «Panorama: dúniejúzi tarihy» oqýlyǵy tarihty oqytýda bizde qalyptasqan formatsiialyq ustanym men uǵymdy buzyp, adamzat damýyn biz úshin múlde jańa turǵydan tanystyrady.
Bir top batys ádebietshileri daiyndaǵan, kirispe jáne 4 tomdyq antologiiadan turatyn «Ádebit teoriiasy» toptamasy ádebiettanýdy basqa salalarmen bailanystyra otyryp, oǵan anaǵurlym keń kózqaras qalyptastyrady. Jinaq ádebiettegi orys formalizmi, strýktýralizm, fenomenologiia, poststrýktýralizm, psihoanaliz uǵymdary, postotarshyl jáne transulttyq tanym týraly túsinik beredi.
Bedeldi zańger maman, ári tanymal ǵalym Malkolm Shonyń 2 tomdyq «Halyqaralyq quqyq» atty oqýlyǵy osy saladaǵy dúniejúzi tanyǵan asa qundy kitaptyń biri. Oqýlyq halyqaralyq quqyq salasyna sholý jasaidy, quqyq júielerin salystyra otyryp, saladaǵy teoriia men tájiribe jaily jan-jaqty túsinik qalyptastyrady.
Jańa zamanǵa laiyq pedagog mamandar daiyndaýǵa qajet oqýlyqtar qatarynda «Oqytý teoriiasy: bilim berý kókjiegi», «Pedagogikany tsiflyq dáýirde qaita zerdelý: XXI ǵasyrdaǵy oqytý dizainy» jáne kópshilik oqyrmanǵa asa qyzyqty bolatyn Kembridj ýniversiteti daiyndaǵan «Internet psihologiiasy» oqýlyqtary bar.
Ekonomika jáne kásipkerlik baǵytyndaǵy bilim berýge qajetti oqýlyqtar qataryn tolyqtyrý maqsatynda birqatar álemge tanymal avtorlardyń qundy eńbekteri aýdaryldy. Atap aitsaq, Djon Gembl bastaǵan avtorlyq toptyń «Strategiialyq menedjment negizderi», Nik Ýiltonnyń «HR menedjmentke kirispe» atty oqýlyǵy, Stiven Robbinstiń «Uiymdyq minez-qulyq negizderi», Charlz Hilldiń «Halyqaralyq biznes: jahandyq naryqtaǵy báseke», Larri DiMatteonyń «Halyqaralyq biznes quqyǵy jáne zańnamalyq orta» oqýlyqtary bar. Bul rette erekshe atalýy tiis kitap - qazirgi marketingtiń negizin qalaýshy sanalatyn Filip Kotlerdiń «Marketing printsipteri» oqýlyǵynyń 17-shi basylymy.
Sondai-aq, dúnie júziniń ónertanýshylary negizgi oqý quraly dep tanityn Ernst Gombrihtyń tasqa qashalǵan sýretterden bastap, bertindegi eksperimentaldy kezeńge deiingi ónerdiń damýyn qamtityn «Óner tarihy» oqýlyǵynyń 16-shy basylymyn erekshe ataýǵa bolady.
Munyń syrtynda, álemdik gýmanitarlyq ǵylymǵa yqpal etken jekelegen avtorlardyń keibir monografiialary da qamtyldy. Mysaly, semiotika ǵylymynyń negizin qalaýshy Iýrii Lotmannyń «Semiosferasy», til bilimi men biologiiany ushtastyrǵan Stiven Pinkerdiń «Til-instinkt» atty zertteýi, batystaǵy ǵylymi ortanyń shyǵysty taný ádestemesin jańa turǵydan tujyrymdaǵan Edýard Saidtyń «Orientalizmi» aýdaryldy.
Munyń barlyǵy - ondaǵan tilge aýdarylǵan, álemdik gýmanitarlyq bilimniń damýyna zor úles qosqan, árqaisysy óz salasynda jańa uǵymdar júiesin qalyptastyrǵan aitýly eńbekter. Bul kitaptardyń qazaq tiline aýdarylýy qazaqstandyq joǵarǵy mektep pen ǵylymi ortanyń kúsheiýine, tilimizdiń zamanǵa sai áleýetin arttyrýǵa zor úles qospaq.
Joǵarda atalǵan 30 oqýlyqtyń árqaisysy 10 myń dana basylymmen shyǵarylyp, jańa oqý jylyna deiin elimizdegi 112 joǵary oqý ornyna jańa oqý jylyna deiin taratylady. Oqýlyqtardyń elektrondy nusqalary «Qazaqstannyń ashyq ýniversiteti» portalyna ornalastyrylyp, internet arqyly erkin qoldanysqa beriledi.
Aýdarma jumysyna Qazaqstannyń aldyńǵy qatarly oqý oryndarynyń ǵalymdary, tájiribeli aýdarmashylar, tilshi jáne ádebietshiler ortasynan iriktelgen redaktorlar, jalpy sany 300-den asa maman qatysýda. Oqýlyq mátinderi birneshe kezek ádebi jáne ǵylymi redaktsiiadan ótti.
Joba aiasynda álemdegi oqýlyq shyǵarýǵa mamandanǵan «Cambridge University Press», «Oxford University Press», «Pearson», «Cengage», «Penguin Random House», «McMillan» jáne basqa da iri halyqaralyq baspa úilerimen áriptestik qarym-qatynas ornady.
Joba QR Bilim jáne ǵylym ministrliginiń tapsyrysy boiynsha «Ulttyq aýdarma biýrosy» qoǵamdyq qorynyń úilestirýimen júzege asýda.
