Foto: primeminister.kz
Vitse-premer – qarjy ministri Erulan Jamaýbaev jyl sońyna deiin respýblikalyq biýdjetke 2,2 trln teńge túspei qalýy múmkin ekenin aitty, dep habarlaidy Sputnik Qazaqstan.
Onyń aitýynsha, biylǵy toǵyz aidyń qorytyndysy boiynsha respýblikalyq biýdjetke 1,1 trln teńge túspei jatyr.
"Bul bizge qiynshylyq týdyryp otyr. Sebebi biz osy jylǵy ekonomikany boljaǵan kezde munai baǵasy joǵary bolýy kerek bolatyn. Keminde 85 dollar bolýy kerek edi. Ol osy mánge endi ǵana kelip jatyr, 8 ai boiy munai baǵasy tómen boldy. Odan keiin metalldardyń baǵasy túsip ketti. Alliýminii, myrysh, mys baǵasy áli kóterilgen joq. Bizde respýblikalyq biýdjetke kirister, negizinen, taý-ken oryndaryn damytatyn kompaniialardan jáne munai-gaz salasynan túsedi", - deidi Jamaýbaev Úkimette ótken brifingte.
Aitýynsha, respýblikalyq biýdjet importtyq taýarlarǵa salynatyn qosylǵan qun salyǵynan da qaǵylyp otyr.
"Sonyń barlyǵy ainalyp kelgende 1,2 trln teńge bolyp otyr. Osy tendentsiia jalǵasa berse, jyldyń sońyna deiin bizdiń respýblikalyq biýdjetke 2,2 trln teńge qarajat túspei qalý qaýpi bar", - dep alańdady vitse-premer.
Jamaýbaev biýdjetti tolyqtyrý boiynsha Memlekettik kirister komitetiniń naqty jospary bar ekenin atap ótti. Komitet osy 2,2 trln teńgeniń 700 mlrd teńgesin salyqtyq-kedendik ákimshilendirý salasynan, kóleńkeli ekonomikaǵa qarsy kúresten túsirýdi josparlap otyr.
Al 1,3 trln teńge boiynsha Ulttyq qor "QazMunaiGaz" kompaniiasynyń 20%-ǵa jýyq aktsiiasyn ornalastyrady.
"Sol kezde shamamen 1,3 trln teńge bolady, ony diskontpen ornalastyrady. Sóitip ol qarajatty biz respýblikalyq biýdjettiń kem bolyp jatqan jerin tolyqtyramyz", - dep túsindirdi Jamaýbaev.
Osylaisha Úkimet áleýmettik jáne basqa da mindettemelerdi tolyq kólemde oryndamaq.
"Iaǵni respýblikalyq biýdjetti naqtylamai, Parlamentke shyǵarmai nemese tapshylyqty kóbeitpei, syrttan alatyn qaryzdardyń aýmaǵyn keńeitpei, osy máseleni sheshemiz dep josparlap otyrmyz", - dep túiindedi sózin qarjy ministri.
Buǵan deiin Erulan Jamaýbaev 2023 jylǵy toǵyz aidyń qorytyndysy boiynsha respýblikalyq biýdjetke 9,2 trln teńgege jýyq qarajat túskenin, jospar 89,3%-ke oryndalǵanyn málimdegen edi.
Aitýynsha, salyqtar boiynsha jospardyń oryndalmaýy negizinen korporativtik tabys salyǵy, importqa salynatyn qosylǵan qun salyǵy, shiki munaiǵa eksporttyq keden bajy jáne paidaly qazbalardy óndirýge salynatyn salyq esebinen qalyptasty.