J. Jiembaev atyndaǵy Qazaq ósimdikterdi qorǵaý jáne karantin ǵylymi-zertteý institýtynyń ǵalymdary entomofagtardy ushqyshsyz ushý apparattarynyń kómegimen avtomattandyrylǵan túrde taratý tehnologiiasyn ázirledi, dep habarlaidy ult.kz.
QR Aýyl sharýashylyǵy ministrliginiń málimetinshe, BioDrop dep atalatyn bul tehnologiia jumys júrgizý ýaqytyn 4–6 esege qysqartýǵa jáne aýyl sharýashylyǵy daqyldaryn qorǵaýdyń biologiialyq tiimdiligin arttyrýǵa múmkindik beredi.
Keshen quramyna bioydyraityn BioDrop sferalyq kapsýlalary, olardy taratýǵa arnalǵan arnaiy qurylǵy jáne ushqyshsyz ushý apparaty kiredi.
Kapsýlalardyń ishine aýyl sharýashylyǵy ziiankesteriniń tabiǵi jaýlary sanalatyn entomofagtardyń biologiialyq materialy ornalastyrylady. Atap aitqanda, tehnologiiada Trichogramma spp. jáne Habrobracon hebetor siiaqty entomofagtar paidalanylady.
Ushqyshsyz ushý apparatyna tielgen kapsýlalar aldyn ala belgilengen baǵyt boiynsha egistik alqabyna avtomatty túrde taratylady. Kapsýlalar egistik betine túskennen keiin olardyń ishinen entomofagtar birtindep bosap shyǵyp, ziiankesterdi izdep, joia bastaidy.
Kapsýlalardyń sferalyq pishini mólsherleý mehanizminiń erekshelikteri jáne olardyń quramyndaǵy biologiialyq materialdyń ómirsheńdigin saqtaý qajettiligi eskerile otyryp daiyndalǵan.
Júrgizilgen dalalyq synaqtar BioDrop tehnologiiasynyń entomofagtardy dástúrli qolmen taratý ádisimen salystyrǵanda biologiialyq tiimdiligi joǵary ekenin kórsetti.
Olar taratylǵannan keiingi 14-táýlikte dástúrli ádis boiynsha biologiialyq tiimdilik orta eseppen 70–73% bolsa, BioDrop tehnologiiasyn qoldanǵanda bul kórsetkish 81–83%-ǵa jetken.
Osylaisha, jańa tehnologiiany qoldaný dástúrli ádispen salystyrǵanda biologiialyq tiimdilikti orta eseppen 10–11 paiyzdyq tarmaqqa arttyrǵan.
Sonymen qatar jumystardy júrgizýge jumsalatyn ýaqyt ta aitarlyqtai qysqarady. Qolmen taratý kezinde zerttelgen ýchaskedegi jumystarǵa 1–1,5 saǵat jumsalsa, ushqyshsyz ushý apparatyn paidalaný kezinde jabdyqty daiyndaýdy qosa alǵanda, dál osyndai jumys kólemi 10–15 minýtta oryndalǵan.
Bul egistikterdi biologiialyq qorǵaý jumystaryn, sonyń ishinde úlken aýmaqtarda jáne barýy qiyn ýchaskelerde, áldeqaida jyldam júrgizedi.
Qazirgi ýaqytta tehnologiia tórt sharýashylyqta engizilip, qoldanylyp keledi. Bul ázirlemeniń aýyl sharýashylyǵy daqyldaryn ziiandy organizmderden qorǵaý maqsatynda is júzinde qoldanýǵa bolatyndyǵyn kórsetedi.
Bolashaqta bul tehnologiiany dálme-dál eginshilik júielerinde, sondai-aq fitosanitariialyq monitoring tehnologiialarymen qatar qoldanýǵa bolady.
Entomofagtardy paidalaný ósimdikterdi qorǵaýdyń ekologiialyq qaýipsiz ádisterin damytýǵa jáne aýyl sharýashylyǵynda biologiialyq qorǵaý quraldaryn qoldaný aiasyn keńeitýge jol ashady. Entomofagtardy taratýdyń avtomattandyrylǵan tehnologiialaryn engizý mundai is-sharalardy jedel ári tiimdi júrgizýge qosymsha múmkindik beredi.
