Astana memlekettik qyzmet haby jáne jahandyq Whiteshield Partners konsalting kompaniiasy birlesip uiymdastyrǵan «Covid-19 daǵdarysyna shuǵyl jaýap berý: ahýaldan shyǵý jáne qaita qalpyna keltirýdiń birtutas eldik tásili» onlain-vebinaryn ótkizdi. Onda pandemiiaǵa qarsy áreket etýdiń zamanaýi ozyq ádisterin álemniń 17 elinen 500-den astam sarapshy, ǵalymdar men úkimet ókilderi talqylady, dep habarlaidy "Ult aqparat".
Túrli lokdaýn stsenariilerin modeldeý, qysqa jáne uzaq merzimdi kezeńge sáikes daǵdarysqa qarsy tiisti sharalardy josparlaý boiynsha Whiteshield Partners-tiń innovatsiialyq ádistemesi talqylaý taqyrybyna ainaldy.
Seminardy asha otyryp, Astana memlekettik qyzmet habynyń Basqarýshy komitet tóraǵasy Alihan Baimenov: «Pandemiia jáne odan keiingi jańa kezeń memlekettik basqarý sapasyna joǵary talaptar qoiady. Elderdiń pandemiia synaqtaryna shuǵyl jaýap qaitarý jáne qaita qalpyna keltirý sharalary boiynsha neǵurlym tiimdi joldar izdestirýde de memlekettik basqarýdyń búgingi sheshýshi róli aiqyn», - dedi. Ol: «Munyń basty faktory - azamattardyń senimi. Bul - hám áleýmettik qundylyq, hám tiimdi ákimshilik kapital», - ekenin alǵa tartty.
Whiteshield Partners seriktesi jáne direktory Entoni O'Sallivan óz sózinde daǵdarysqa qarsy áreket etý qajettiligine jáne bul túrli innovatsiialardy investitsiialaý arqyly ǵana múmkin ekendigine nazar aýdartty. Óz kezeginde Whiteshield Partners kompaniiasynyń jahandyq basqarýshy seriktesi ári teń quryltaishysy Fadi Farra daǵdarysqa qarsy biryńǵai keshendi kózqaras qalyptastyrý úshin aldyńǵy sheptegi basty mamandar men sheshýshi sarapshylar arasynda birlesken odaq qurýǵa shaqyrdy. Ol: "Qarsy turýda kidirýge bolmaidy, ótkeni, biýrokratiiaǵa oryn joqtyǵyn" atap ótti.
Sonymen qatar, seminarǵa Polshanyń qarjy eks-ministri, EYDU jáne EO-taǵy burynǵy elshisi, qazirgi Whiteshield Partners direktory Pavel Voitsehovskii, belgili ekonomist, EQDB 2015-2019 jj. bas ekonomisti, Parijdegi Saiasi zertteý institýtynyń ekonomika professory Sergei Gýriev, sonymen qatar Frantsýz Qoǵamdyq densaýlyq saqtaý mektebiniń epidemiologiia jáne biostatistika professory Paskal Krepi qatysty.
Pavel Voitsehovskii pandemiiamen kúres aýqymynda túrli kezeńderdi, úsh ólshemdik, áleýmettik-ekonomikalyq aspektilerdi qarastyrýdyń, birtutas tásilmedemeniń bolýy mańyzdylyǵyna toqtaldy. Ol qaita lokdaýndy boldyrmaý úshin modeldeýdiń dástúrli emes tásilin jáne molekýlalyq deńgeide tereń taldaýdy qoldanatyn osy baǵdarlamany paidalaný paidasy týraly aitty.
Professor Gýriev «pandemiiamen kúreste adal jáne tiimdi qyzmet etetin, sol arqyly azamattardyń memleketke senimin arttyratyn, jumysy myǵym memlekettik apparat sheshýshi rólge ie» ekendigin jetkizdi. Ol úkimetterdiń qabyldaǵan naqty sharalaryna toqtala otyryp, «kóptegen eýraziialyq elder salyq reformasy týraly, jańa salyqtardy engizý, salyqtardy ósirý týraly oilaityndyǵyn, biraq qazir jańa salyq engizetin ýaqyt emestigin» atap ótti. «Artyq aqsha tapshy kezde adamdarǵa qoldarynan kelgenshe aqsha tabýǵa múmkindik berý kerek, sondyqtan, biznes úshin retteýshi tosqaýyldardy alyp tastaý mańyzdy», - dedi Gýriev.
Vebinar aiasynda SOVID-19-ǵa qarsy shuǵyl áreket etýge baǵyttalǵan innovatsiialyq «Navigator» baǵdarlama-qosymshasy tanystyryldy.
Ol ekonomikalyq jáne epidemiologiialyq modelderge, áleýmettik-ekonomikalyq saldarlardy taldaýǵa jáne daǵdarys stsenariilerin josparlaýǵa negizdelgen. Sondai-aq, ǵylym, ikemdi basqarý jáne áleýetti arttyrý arqyly kúndelikti áser etetin «Jyldam áreket etý toby» tásili usynyldy.
