استانا مەملەكەتتٸك قىزمەت حابى جەنە جاھاندىق Whiteshield Partners كونسالتينگ كومپانيياسى بٸرلەسٸپ ۇيىمداستىرعان «Covid-19 داعدارىسىنا شۇعىل جاۋاپ بەرۋ: احۋالدان شىعۋ جەنە قايتا قالپىنا كەلتٸرۋدٸڭ بٸرتۇتاس ەلدٸك تەسٸلٸ» ونلاين-ۆەبينارىن ٶتكٸزدٸ. وندا پاندەميياعا قارسى ەرەكەت ەتۋدٸڭ زاماناۋي وزىق ەدٸستەرٸن ەلەمنٸڭ 17 ەلٸنەن 500-دەن استام ساراپشى, عالىمدار مەن ٷكٸمەت ٶكٸلدەرٸ تالقىلادى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
تٷرلٸ لوكداۋن ستسەنارييلەرٸن مودەلدەۋ, قىسقا جەنە ۇزاق مەرزٸمدٸ كەزەڭگە سەيكەس داعدارىسقا قارسى تيٸستٸ شارالاردى جوسپارلاۋ بويىنشا Whiteshield Partners-تٸڭ يننوۆاتسييالىق ەدٸستەمەسٸ تالقىلاۋ تاقىرىبىنا اينالدى.
سەميناردى اشا وتىرىپ, استانا مەملەكەتتٸك قىزمەت حابىنىڭ باسقارۋشى كوميتەت تٶراعاسى اليحان بايمەنوۆ: «پاندەمييا جەنە ودان كەيٸنگٸ جاڭا كەزەڭ مەملەكەتتٸك باسقارۋ ساپاسىنا جوعارى تالاپتار قويادى. ەلدەردٸڭ پاندەمييا سىناقتارىنا شۇعىل جاۋاپ قايتارۋ جەنە قايتا قالپىنا كەلتٸرۋ شارالارى بويىنشا نەعۇرلىم تيٸمدٸ جولدار ٸزدەستٸرۋدە دە مەملەكەتتٸك باسقارۋدىڭ بٷگٸنگٸ شەشۋشٸ رٶلٸ ايقىن», - دەدٸ. ول: «مۇنىڭ باستى فاكتورى - ازاماتتاردىڭ سەنٸمٸ. بۇل - ھەم ەلەۋمەتتٸك قۇندىلىق, ھەم تيٸمدٸ ەكٸمشٸلٸك كاپيتال», - ەكەنٸن العا تارتتى.
Whiteshield Partners سەرٸكتەسٸ جەنە ديرەكتورى ەنتوني و'سالليۆان ٶز سٶزٸندە داعدارىسقا قارسى ەرەكەت ەتۋ قاجەتتٸلٸگٸنە جەنە بۇل تٷرلٸ يننوۆاتسييالاردى ينۆەستيتسييالاۋ ارقىلى عانا مٷمكٸن ەكەندٸگٸنە نازار اۋدارتتى. ٶز كەزەگٸندە Whiteshield Partners كومپانيياسىنىڭ جاھاندىق باسقارۋشى سەرٸكتەسٸ ەرٸ تەڭ قۇرىلتايشىسى فادي فاررا داعدارىسقا قارسى بٸرىڭعاي كەشەندٸ كٶزقاراس قالىپتاستىرۋ ٷشٸن الدىڭعى شەپتەگٸ باستى ماماندار مەن شەشۋشٸ ساراپشىلار اراسىندا بٸرلەسكەن وداق قۇرۋعا شاقىردى. ول: "قارسى تۇرۋدا كٸدٸرۋگە بولمايدى, ٶتكەنٸ, بيۋروكراتيياعا ورىن جوقتىعىن" اتاپ ٶتتٸ.
سونىمەن قاتار, سەمينارعا پولشانىڭ قارجى ەكس-مينيسترٸ, ەىدۇ جەنە ەو-تاعى بۇرىنعى ەلشٸسٸ, قازٸرگٸ Whiteshield Partners ديرەكتورى پاۆەل ۆويتسەحوۆسكيي, بەلگٸلٸ ەكونوميست, ەقدب 2015-2019 جج. باس ەكونوميستٸ, پاريجدەگٸ ساياسي زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ ەكونوميكا پروفەسسورى سەرگەي گۋريەۆ, سونىمەن قاتار فرانتسۋز قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ مەكتەبٸنٸڭ ەپيدەميولوگييا جەنە بيوستاتيستيكا پروفەسسورى پاسكال كرەپي قاتىستى.
پاۆەل ۆويتسەحوۆسكيي پاندەمييامەن كٷرەس اۋقىمىندا تٷرلٸ كەزەڭدەردٸ, ٷش ٶلشەمدٸك, ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق اسپەكتٸلەردٸ قاراستىرۋدىڭ, بٸرتۇتاس تەسٸلمەدەمەنٸڭ بولۋى ماڭىزدىلىعىنا توقتالدى. ول قايتا لوكداۋندى بولدىرماۋ ٷشٸن مودەلدەۋدٸڭ دەستٷرلٸ ەمەس تەسٸلٸن جەنە مولەكۋلالىق دەڭگەيدە تەرەڭ تالداۋدى قولداناتىن وسى باعدارلامانى پايدالانۋ پايداسى تۋرالى ايتتى.
پروفەسسور گۋريەۆ «پاندەمييامەن كٷرەستە ادال جەنە تيٸمدٸ قىزمەت ەتەتٸن, سول ارقىلى ازاماتتاردىڭ مەملەكەتكە سەنٸمٸن ارتتىراتىن, جۇمىسى مىعىم مەملەكەتتٸك اپپارات شەشۋشٸ رٶلگە يە» ەكەندٸگٸن جەتكٸزدٸ. ول ٷكٸمەتتەردٸڭ قابىلداعان ناقتى شارالارىنا توقتالا وتىرىپ, «كٶپتەگەن ەۋرازييالىق ەلدەر سالىق رەفورماسى تۋرالى, جاڭا سالىقتاردى ەنگٸزۋ, سالىقتاردى ٶسٸرۋ تۋرالى ويلايتىندىعىن, بٸراق قازٸر جاڭا سالىق ەنگٸزەتٸن ۋاقىت ەمەستٸگٸن» اتاپ ٶتتٸ. «ارتىق اقشا تاپشى كەزدە ادامدارعا قولدارىنان كەلگەنشە اقشا تابۋعا مٷمكٸندٸك بەرۋ كەرەك, سوندىقتان, بيزنەس ٷشٸن رەتتەۋشٸ توسقاۋىلداردى الىپ تاستاۋ ماڭىزدى», - دەدٸ گۋريەۆ.
ۆەبينار اياسىندا سOVID-19-عا قارسى شۇعىل ەرەكەت ەتۋگە باعىتتالعان يننوۆاتسييالىق «Navigator» باعدارلاما-قوسىمشاسى تانىستىرىلدى.
ول ەكونوميكالىق جەنە ەپيدەميولوگييالىق مودەلدەرگە, ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق سالدارلاردى تالداۋعا جەنە داعدارىس ستسەنارييلەرٸن جوسپارلاۋعا نەگٸزدەلگەن. سونداي-اق, عىلىم, يكەمدٸ باسقارۋ جەنە ەلەۋەتتٸ ارتتىرۋ ارقىلى كٷندەلٸكتٸ ەسەر ەتەتٸن «جىلدام ەرەكەت ەتۋ توبى» تەسٸلٸ ۇسىنىلدى.
