Qazaqstanda halyqtyń áleýmettik osal toptaryn kásipkerlik qyzmetke tartý úshin 5 baǵyt aiasynda júieli jumys júrgizilýde. Bul týraly QR Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý ministri Birjan Nurymbetov aitty, dep habarlaidy QazAqparat.
«Qazaqstanda áleýmettik kásipkerlik jeke normativtik turǵyda bekitilmegen. Jalpy kásipkerlikti damytýǵa basymdyq berilgen. Buǵan qaramastan, Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý ministrligi basqa vedomstvolarmen jáne halyqaralyq uiymdarmen seriktestikte halyqtyń áleýmettik osal toptaryn kásipkerlik qyzmetke tartý boiynsha 5 baǵyt aiasynda júieli jumys júrgizýde», - dedi ministr Senatta ótken áleýmettik kásipkerlermen kezdesý barysynda.
Onyń aitýynsha, birinshi baǵytta «Eńbek» nátijeli jumyspen qamtýdy jáne jappai kásipkerlikti damytýdyń memlekettik baǵdarlamasy arqyly az qamtylǵan otbasylar men kópbalaly otbasylardyń músheleri, jumyssyzdar, múgedektigi bar tulǵalar jáne taǵy basqa taraptar kásipkerlik qyzmetke belsendi tartylýda. Baǵdarlama 2017 jyldan bastap júzege asyrylýda. Osy ýaqyt ishinde 2 millionǵa jýyq adam jumyspen qamtýǵa járdemdesý sharalarymen qamtyldy.
«Biyldyń ózinde 769 kópbalaly jáne az qamtylǵan otbasyǵa jalpy somasy 2,8 mlrd teńgeni quraityn jeńildetilgen shaǵyn nesie berildi. Sonymen qatar, az qamtylǵan jáne kópbalaly otbasylardan shyqqan 9 myńnan astam adam memlekettik grant aldy, 10 myńǵa jýyq múgedektigi bar adam jumyspen qamtyldy», - dedi Birjan Nurymbetov.
Ministrdiń atap ótýinshe, ekinshi baǵyt áielder arasynda kásipkerlikti damytýdy kózdeidi. Osy maqsatta Eńbek ministrligi «BUU-Áielder» beiindi agenttigimen birlesip, olardyń ekonomikalyq múmkindikterin keńeitý jobasyn júzege asyrýda. Memleket basshysynyń tapsyrmasy boiynsha búkil respýblika boiynsha Nur-Sultandaǵy «Januia» otbasy institýtyn qoldaý ortalyǵy men Almatydaǵy «Baqytty otbasy» ortalyqtary tájiribesi taratylyp jatyr.
«Búginde elimizde 31 ortalyq, onyń ishinde 19-y memlekettik áleýmettik tapsyrys arqyly ashyldy. Bul ortalyqtarda 225 adam jumys isteidi jáne onyń 31-i - belsendiler qatarynan jáne kópbalaly analar men muqtaj analar. Osy ýaqytqa deiin ortalyqtarda 170 myńnan astam adam qyzmet aldy. Ortalyqtar tek jumysqa ornalastyrýǵa ǵana emes, áielder kásipkerligine basymdyq beredi», - dep ol.
Onyń dereginshe, qazirgi ýaqytta Nur-Sultanda az qamtylǵan áielder men múmkindigi shekteýli balalardy tárbielep otyrǵan analarǵa arnalǵan 8 ortalyq ashyldy. Olardaǵy jumys shaǵyn biznes-inkýbatorlar sipatyna negizdelgen. Tiisti ortalyqtarda 100-den astam kópbalaly jáne az qamtylǵan ana óz biznesin bastady.
Al úshinshi baǵyt arnaiy áleýmettik qyzmetter kórsetetin ártúrli jeke meditsinalyq-áleýmettik mekemelerdiń, daǵdarys ortalyqtarynyń jumysyn jaqsartýdy kózdeidi. Qazirgi kezde Qazaqstanda arnaiy áleýmettik qyzmetterdi usynatyn 931 uiym bar, onyń ishinde 180-ge jýyq memlekettik emes uiym óz qyzmetin memlekettik áleýmettik tapsyrysty ornalastyrý arqyly da júzege asyryp keledi.
Tórtinshi baǵyt áleýmettik kásipkerlikti turaqty negizde kótermeleý jáne tanymal etýge baǵyttalǵan. 2013 jyldan bastap Eńbek ministrligi qoǵamdyq bastamalardy qoldaýǵa jáne áleýmettik kásipkerlikti damytý úshin jaǵdai jasaýǵa baǵyttalǵan «Qazaqstannyń úzdik áleýmettik jobalary» respýblikalyq kórmesin ótkizip keledi. 7 jyl ishinde baiqaýǵa 1192 joba qatysty. Onyń ishinde 171 áleýmettik joba túrli atalymdar boiynsha jeńimpaz dep tanyldy.
Besinshi baǵyt múgedektigi bar kásipkerlerdi, múgedektigi bar azamattardy jumyspen qamtyǵan. Sondai-aq múgedekterge arnalǵan taýarlar, jumystar men qyzmetter óndiretin kásiporyndardy qamtityn «Scaleup» biznesti qarjylai emes qoldaý baǵdarlamasyn iske asyrýdy kózdeidi.
«Damý» kásipkerlikti damytý qory» AQ-men birlesip tańdaǵan tizimge 76 uiym kiredi. Osy kompaniialarmen birge damý men qyzmet aýqymyn keńeitýdiń jol kartalary ázirlendi.
