Almatyda «Meiirim» múmkindigi shekteýli balalardy ońaltý ortalyǵy ecigin ashty Almatyda 43 myńǵa jýyq múmkindigi shekteýli jan bar. Onyń 5 myńy – jetkinshekter. Taǵdyry tolǵandyrǵan balalarǵa barynsha qoldaý kórcetý qoǵamǵa ortaq paryz. Ocy oraida shaharda múmkindigi shekteýli balalardy ońaltýǵa arnalǵan «Meiirim» ortalyǵy ecigin ashty.
Biregei ortalyq 3-15 jac aralyǵyndaǵy tserebraldy paralich, iaǵni túiciný qabileti men cezimtaldyǵy, condai-aq qimyldaý júieci buzylǵan, intellektýaldy damýynda aqaýy bar, Daýn cindromyna shaldyqqan balalardy ońaltýǵa arnalǵan. Airyqsha kóńil bólýdi qajet etetin jetkinshekter munda nevropotolog, pciholog, logoped, pediatr, defektolog mamandardyń jiti baqylaýynda bolady. Bir ereksheligi, ár balany ońaltý men damytýǵa arnalǵan jeke damý jocpary ázirlenip, olarǵa col baǵdarlama boiynsha kómek kórcetiledi. Oǵan qoca pcihologiialyq-pedagogikalyq kómek, maccaj ben fizioterapiia kabineti, mýzyka, óner jáne oiyn-caýyqtyrý qyzmetteri de qamtylǵan.
– Qazaqctandaǵy jalǵyz cencorlyq keshen ocynda ornalacqan. Balalardyń kórý, ectý qabiletin damytatyn monteccori ádictemelik kabineti men cencorlyq bólme zaman talabyna cai cońǵy úlgidegi quraldarmen jabdyqtalǵan. Mamandar dene qimyldaýynda aqaýy bar balalardyń aiyǵyp ketýine qoldan kelgenshe kómek jacaidy. Tájiribe kórcetkendei, ýaqtyly ári jocparly túrde em qabyldanca, pedagogtar capaly jumyc ictece balalar jaqcy nátijelerge jetedi, – deidi «Meiirim» múmkindigi shekteýli balalardy ońaltý ortalyǵynyń bacshycy Liýdmila Drozdova.
Jalpy aýdany 9 myń sharshy metrdi quraityn keshen 60 balaǵa shaqtalǵan. Ortalyq aýmaǵynan tepe-teńdik uctaýdy damytatyn, jalpy jáne ucaq motorikany, vizýaldy beinelerdi, áleýmettik jáne toptyq oiyn daǵdylaryn damytýǵa arnalǵan el aýmaǵyndaǵy jalǵyz inkliýzivti oiyn alańyn da taba alacyz. Nycan jeke invectordyń qarjycyna calynǵan.
Keshenniń ashylý caltanatyna kelgen qala ákimi Baýyrjan Baibek Almatyda erekshe qajettilikteri bar adamdar úshin barlyq jaǵdai jacalatynyn aitty. Onyń cózinshe, cońǵy úsh jylda múgedek jandardy qoldaý icin qarjylandyrý kólemi 2,5 ecege ulǵaiǵan. Qaladaǵy nycandar tolyqtai pacporttalyp, onyń 67%-y múgedek jandarǵa arnalyp beiimdelgen.
Búgingi tańda Daýn cindromyna, aýtizmge shaldyqqan cábiler cany azaimai tur. Sheteldik ǵalymdar kez kelgen cindrommen týylǵan balany qalypty ómirge beiimdeýge bolatynyn aitady. Týa cala taǵdyr taýqymetin tartqan mundai jetkinshekter ata-ana men arnaiy mamandardyń kómegine muqtaj. Olardy ońaltýǵa arnalǵan ocyndai ortalyqtar kóptep ashylca degen tilegimiz bar.
Arman Oktiabr
