QR Premer-Ministri Asqar Maminniń tóraǵalyǵymen ótken Úkimet otyrysynda 2020 jylǵy qańtar-qyrkúiektegi ónerkásip pen energetikalyq sektordaǵy ahýal týraly indýstriia jáne infraqurylymdyq damý ministri Beibit Atamqulov pen energetika ministri Nurlan Noǵaev, agroónerkásiptik keshendegi jaǵdai týraly aýyl sharýashylyǵy ministri Saparhan Omarov baiandady, dep habarlaidy primeminister.kz saity.
Atamqulovtyń aitýynsha, elimizde biylǵy 9 aidyń qorytyndysynda ónerkásip óndirisiniń kólemi ótken jyl deńgeiinde saqtaldy. 12 óńirde oń nátije kórsetti.
Óńdeý ónerkásibinde naqty kólem indeksi 3,3% ósti. Bul ósim qaǵaz óndirisi, metallýrgiia, jeńil ónerkásip, mashina jasaý, farmatsevtika siiaqty salalar esebinen boldy.
«Mashina jasaý salasy jaqsy nátije kórsetip, óndiris 16,6% ósti. Avtokólik quraldary, treilerler jáne jartylai tirkemeler 51,6%, ózge kólik quraldaryn jasaý 100,4%, elektr jabdyqtaryn jasaý 3,5%, mashinalar men jabdyqtar óndirisi 3% ósti», — dep habarlady Atamqulov.
Tústi metallýrgiiada naqty kólem indeksi 2,2% artty. Oǵan tazartylǵan altyn 3%, raffinirlengen mys 8%, quima altyn óndirý 31%, túiirshikterdegi kúmis 27%, bastapqy aliýminii 1% jáne basqa da kórsetkishterdiń ósýi esebinen qol jetkizildi.
Qara metallýrgiiada ósim 0,1% boldy. Ferroqorytpalar óndirisi 0,4%, armatýra prokaty 11%, ferro-siliko-marganets 9%, armatýralar, sharlar jáne domalaq shybyqtardyń taýar óndirisi 3,7% ósti.
Farmatsevtika ónerkásibinde óndiris kólemi 39,8% artty. Jeńil ónerkásipte óndiris 14,1% ósti. Ol toqyma buiymdary óndirisiniń 6,4%, kiimniń 1% jáne bylǵary ónimderdiń 110,4% ulǵaiýyna bailanysty boldy.
Qaǵaz jáne qaǵaz ónimderi óndiris kóleminiń ósimi 15,1% qurady.
Kólik salasynda naqty kólem indeksi 2020 jyldyń 9 aiynda 82,9% qurady.
Konteinerlerdiń tranzit tasymaly ótken jyldyń osy kezeńimen salystyrǵanda 36% artyp, 637,2 myń jiyrma fýnttyq balamany qurady.
Kóliktiń barlyq túrimen júk tasymaldaý kólemi 2,8 mlrd tonnany nemese ótken jylmen salystyrǵanda 92,6% qurady.
Pandemiianyń kólik salasyna teris áserine qaramastan, jekelegen baǵyttarda ósim boldy. 2020 jyldyń qyrkúieginde tasymaldanǵan jolaýshylar sany biylǵy tamyz aiymen salystyrǵanda 16,3% ósti.
Áýemen jolaýshylar tasymaly 11,5% artyp, 0,61 mln adamdy qurady.
Qytai – Eýropa – Qytai baǵytynda konteinerlik tasymaldar 2,2% nemese 1100 jiyrma fýnttyq balamaǵa artyp, 50 800 jetti.
Júk tasymaly salasynda da ósim bar. Atap aitqanda, qyrkúiek aiynda júk tasymalynyń jalpy kólemi tamyzben salystyrǵanda 0,9% ósti.
Qurylys salasynda naqty kólem indeksi 2020 jyldyń 9 aiynda 110,5% qurady. Ol óńirlerde qurylys-montajdaý jumystaryn qaita jańǵyrtýǵa bailanysty qurylys kólemin arttyrý esebinen qamtamasyz etildi. 16 óńirde oń dinamika baiqalady.
Turǵyn úi qurylysynda biylǵy 9 ai qorytyndysynda 9,6 mln sharshy metr baspana paidalanýǵa berildi. Bul – ótken jyldyń osy kezeńimen salystyrǵanda 109% qurady.
Respýblika boiynsha barlyǵy 85 myń 418 baspana paidalanýǵa berildi. 14 óńirde turǵyn úidi paidalanýǵa berý kólemi artty.
«Ministrlik jetekshilik etetin salalarda 2020 jylǵa qoiylǵan mindetterdi oryndaý úshin barlyq qajetti sharalardy qabyldap jatyr. Jyl qorytyndysy boiynsha josparly kórsetkishterge qol jetkizemiz», — dedi Atamqulov.
Aýyl sharýashylyǵy ministri Saparhan Omarov atap ótkendei, 9 aidyń qorytyndysy boiynsha jalpy aýyl sharýashylyǵy óniminiń kólemi 5%-ǵa ulǵaiyp, 4,4 trln teńgeni qurady.
Bul ósim negizinen ósimdik sharýashylyǵyndaǵy óndiris kóleminiń 7%-ǵa ulǵaiýy esebinen qamtamasyz etildi. Oblystar bólinisinde 2 oblysta respýblikalyq deńgeiden joǵary qarqyn baiqaldy.
Mal sharýashylyǵy óniminiń jalpy kólemi kórsetilgen kezeńde 2,7%-ǵa ulǵaiyp, 1,9 trln teńgeni qurady. Bul rette tiridei salmaqtaǵy et óndirý kólemi 3,8%-ǵa, sút 3,1%-ǵa ulǵaidy.
Kórsetilgen merzimde tamaq ónimderin óndirý kólemi 3,5%-ǵa ósip, 1 404,2 mlrd teńgeni qurady.
Atap aitqanda, óńdelgen kúrish óndirý kóleminiń 54,5%-ǵa, shujyq ónimderiniń 19,6%-ǵa, sary maidyń 14,2%-ǵa, qus etiniń 11,4%-ǵa, jarmanyń 10,9%-ǵa, makaronnyń 10,9%-ǵa, unnyń 7,4%-ǵa, qyshqyl sút ónimderiniń 5,2%-ǵa, ósimdik maiynyń 0,7%-ǵa artqany baiqaldy.
«Aýyl sharýashylyǵynyń negizgi kapitalyna salynǵan investitsiialar 15,1%-ǵa ulǵaiyp, 380,6 mlrd teńgeni, tamaq ónimderi óndirisine salynǵan investitsiialar 17,2%-ǵa artyp, 64,7 mlrd teńgeni qurady», — dedi Omarov.
Energetika ministri N. Noǵaevtyń aitýynsha, osy jyldyń qańtar-qyrkúiek ailarynyń qorytyndysy boiynsha munai jáne kondensat óndirý kólemi 64,7 mln tonnany qurady, biylǵy 9 aidyń josparyna 100,5%. Sonyń ishinde, iri jobalar boiynsha kórsetkishter tómendegidei:
- Teńizde atalǵan kezeńde 20,2 mln tonna munai óndirildi, bul esepti aidyń josparyna 100,5% quraidy.
- Qashaǵanda munai óndirý kólemi 11,5 mln tonnany qurady iaǵni, qańtar-qyrkúiek ailarynyń jospary 100%-ǵa oryndaldy.
- Qarashyǵanaqtyń kórsetkishi 9 mln tonnany qurap otyr, biylǵy 9 ai josparymen salystyrǵanda 102,2%-dy kórsetip otyr.
Osy 9 ai ishinde 52,2 mln tonna munai eksporttaldy, iaǵni esepti merzimniń jospary 100% oryndaldy.
Esepti kezeń ishinde 41,6 mlrd tekshe metr kóleminde gaz óndirildi, bul qańtar-qyrkúiek ailarynyń josparymen salystyrǵanda 99% quraidy.
Taýarlyq gazdy ishki tutyný kólemi 11,1 mlrd tekshe metrge jetti, bul biylǵy jyldyń 9 aiynyń josparyna 100%.
Eksportqa shyǵarylǵan gaz kólemi 10,3 mlrd tekshe metrdi qurady, bul esepti aidyń josparyna 78,6% quraidy.
Biylǵy jyldyń qańtar-qyrkúiek ailarynyń qorytyndysy boiynsha 11,5 mln tonna munai óńdeldi, bul kórsetkish qańtar-qyrkúiek ailarynyń josparyna 98,1% quraidy, sonyń ishinde:
- Avtobenzin boiynsha kórsetkish 3,24 mln tonnaǵa jetti, iaǵni aǵymdaǵy jylǵy 9 ai josparyna 101,4%;
- Óndirilgen dizel otynynyń kólemi 3,41 mln tonna, bul esepti aidyń josparyna 99,1% quraidy;
- Al áýe otyny boiynsha kórsetkish 308 myń tonnaǵa teń, bul aǵymdaǵy jylǵy 9 aidyń josparyna 82,1% quraidy;
- Mazýt óndirý 1,45 mln tonnany qurady, osy kólem qańtar-qyrkúiek ailarynyń josparynan artyq, iaǵni 100,9% quraidy;
- Bitým óndirisi 2020 jyldyń qańtar-qyrkúiek ailarynyń qorytyndysy boiynsha 813 myń tonnaǵa jetti, iaǵni esepti aidyń josparyna 104,7% qurap otyr.
Búgingi tańda ishki naryq óz elimizde óndirilgen munai ónimderimen tolyq qamtamasyz etilgen.
«Munai-gaz-himiia ónimderine toqtalatyn bolsaq, onyń kólemi 275,2 myń tonnaǵa jetti, bul osy jyldyń 9 aiynyń josparynan asyp, 115,4% qurady», — dedi Noǵaev.
Esepti kezeńde 77,3 mlrd kVt.saǵat elektr energiiasy óndirildi, bul kórsetkish aǵymdaǵy jyldyń 9 aiynyń josparyna teń, iaǵni 100%. Elektr energiiasyn óndirý tikelei energiia tutyný kólemine qatysty ekendigin aita ketken jón. Esepti kezeńde iri apattyq jaǵdailar tirkelgen joq.
9 aida 15 049 tonna kóleminde ýran óndirildi, bul esepti aidyń josparyna 101,5%-ǵa teń.
Qorytyndylai kele, Nurlan Noǵaev negizgi kórsetkishterge qol jetkizý úshin Energetika ministrligi barlyq qajetti jaǵdailardy jasaitynyn atap ótti.
