Mamin: Túrkistan qalasyndaǵy qurylys jumystary táýlik boiy júrgizilýi tiis

Mamin: Túrkistan qalasyndaǵy qurylys jumystary táýlik boiy júrgizilýi tiis

QR Premer-Ministri Asqar Mamin Túrkistan oblysyna jumys sapary barysynda QR Tuńǵysh Prezidenti Nursultan Nazarbaevtyń Túrkistan qalasyn túrki áleminiń mádeni-rýhani ortalyǵy retinde damytý jóninde bergen tapsyrmalarynyń oryndalý barysyn baqylap, biyl 23 naýryzda óńirge jumys sapary aiasynda QR Prezidenti Qasym-Jomart Toqaev bergen tapsyrmalardy eskere otyryp, qala qurylysyn jalǵastyrýdyń keshendi máselelerin qarady.

Úkimet basshysy qalanyń ákimshilik-iskerlik ortalyǵynda oblys ákimdigi, basqarmalar men departamentter ǵimarattary, Media ortalyq, Kongress-holl salynatyn qurylys alańdarynda boldy. Qala qurylysynyń basym baǵyty — áleýmettik mańyzdaǵy nysandardy: stadion, Oqýshylar saraiyn, Halyqqa qyzmet kórsetý ortalyǵyn salý. Mýzyka mektebin, basseini bar sport saraiyn, oblystyq ǵylymi-ámbebap kitaphana salý jobalary daiyndyq satysynda tur. Halyqtyń qolaily ómir súrýin qamtamasyz etý maqsatynda óńirdi abattandyrý nysandaryn daiyndaý jumystary júrgizilýde, olar: Tuńǵysh Prezident parki, attraktsiondary bar qala saiabaǵy, mýzykalyq fontan, amfiteatr, arbat. Barlyq qurylys jumystary kestege sáikes júrgizilip jatyr jáne belgilengen merzimde aiaqtalady.

QR Premer-Ministri A. Mamin jumys sapary aiasynda oblys ortalyǵynyń kirý qaqpalarymen qalany bailanystyratyn B. Sattarhanov dańǵylynyń ýchaskesin tekserdi, ony rekonstrýktsiialaý jumystary júrgin bólikti 18 metrge deiin keńeitýge múmkindik beredi. QR Úkimetiniń basshysy Túrkistan qalasynyń mańynda «jasyl beldeý» qurý, irrigatsiialyq júieni damytý boiynsha jumystardy tekserdi. «Arys – Túrkistan» kanalynyń rekonstrýktsiiasynyń jáne «Mashinnyi» kanaly qurylysynyń jospary qaraldy. Jobalardy iske asyrý sýaratyn sý tapshylyǵy máselesin tolyq sheship, aýyl sharýashylyǵy ónimderin óndirýdiń jyl saiynǵy kólemin arttyrýǵa múmkindik beredi. Indýstriialyq aimaq aýmaǵyn keńeitý jáne «TURKISTAN» AEA iske qosý jobalary tanystyryldy. Infraqurylymdy jolǵa qoiý jeke investitsiialar aǵymyn tartýǵa múmkindik beredi dep boljanǵan.

Qalanyń tarihi-mádeni bóligin damytýǵa erekshe nazar aýdaryldy. QR Premer-Ministri Q. A. Iassaýi mýzeiiniń, Týristik vizit-ortalyqtyń, tarihi sáýlet formasyndaǵy Shyǵys monshasynyń qurylysy júrip jatqan jerlerdi aralady. Óńir ákimdigi «Áziret Sultan» mýzei-qoryǵynyń aýmaǵyn abattandyrý jáne qalashyqtyń tarihi nysandaryn restavratsiialaý jumystarynyń josparymen tanystyrdy.

Nysandardy aralaý qorytyndysy boiynsha QR Premer-Ministri Asqar Mamin Túrkistan qalasynyń 2019–2020 jyldarǵa arnalǵan keshendi qurylys jáne damytý josparyn iske asyrý máseleleri jóninde jumys keńesin ótkizdi. 

Túrkistan oblysynyń ákimi Ó. Shókeev qurylys, tarihi- mádeni nysandardy rekonstrýktsiialaý, turǵyn úi máselelerin sheshý, injenerlik-kommýnikatsiialyq infraqurylym júrgizý, joldardyń sapasyn arttyrý, týrizm, aýyl sharýashylyǵy salalaryn, arnaiy ekonomikalyq aimaqty damytý qarqyndary týraly baiandady.

Osy jyldyń sońyna deiin Túrkistan qalasynyń ákimshilik-iskerlik ortalyǵynda 52 kóppáterli turǵyn úi paidalanýǵa beriledi, bul — 2300-den astam páter, olardyń ishinde 1200 otbasy, sonyń ishinde 270 az qamtylǵan kóp balaly otbasy «Nurly jer» baǵdarlamasy boiynsha baspanamen qamtamasyz etiledi. Uzyndyǵy 82,5 shaqyrym bolatyn 69 kósheni jóndeý, uzyndyǵy 42,2 shaqyrymdyq 47 kósheni abattandyrý, sondai-aq uzyndyǵy 12,8 shaqyrym bolatyn velosiped jolyn salý jumystary bastaldy. Óńirdi gazdandyrý úshin 31,1 km magistraldyq gaz qubyry salynady, 2020 jylǵa qarai qalany tabiǵi gazǵa 100% qosý kózdelgen. Jalpy alǵanda, qurylys jumystaryna 400-den astam tehnika jumyldyrylyp, 3500 adam jumysqa tartylǵan. Jazǵy kezeńde qosymsha 2500 adamdy jumyspen qamtý josparda bar.

Túrkistan qalasynyń aýmaǵyndaǵy jekelegen nysandardyń álemdik mańyzyn eskere otyryp, keńeske halyqaralyq sarapshylar tobynyń músheleri: Dúniejúzilik mura obektilerin saqtaýdyń jai-kúiin baǵalaý boiynsha Eskertkishter men obektiler jónindegi halyqaralyq keńestiń (ICOMOS) aǵa sarapshysy, professor Mihael Iansen (Germaniia), CIPA mura qujattary jónindegi ǵylymi komitetiniń ICOMOS sarapshysy, doktor Ona Vileikis Tamaio (Kanada) qatysty. QR mádeniet jáne sport ministri A. Muhamediuly sarapshylarmen birlesip, Q. A. Iassaýi eskertkishiniń jaǵdaiy, bekinis qabyrǵasyn qaita qalpyna keltirý jáne restavratsiialaý jumystarynyń Keseneniń kórneki qabyldanýyna áseri zerdelenip jatqanyn málimdedi.

Indýstriia jáne infraqurylymdyq damý birinshi vitse-ministri Q. Óskenbaev, energetika vitse-ministri M. Myrzaǵaliev Túrkistan qalasynyń kólik, injenerlik-kommýnikatsiialyq infraqurylym, energiiamen, gazben jáne jylýmen qamtý jelilerin damytý týraly baiandady. Túrkistan qalasyndaǵy nysandardy júzege asyrýǵa jaýapty Aqtóbe, Pavlodar, Batys Qazaqstan, Soltústik Qazaqstan oblystarynyń jáne Nur-Sultan, Almaty qalalary ákimderiniń orynbasarlarynyń esepteri tyńdaldy.

«Kúsheitilgen jumys tártibine kóshemiz», — dep Úkimet basshysy, «eki apta ishinde qurylys jumystaryn táýlik boiǵy rejimge kóshirýdi» tapsyrdy.

Nysandardy ýaqytyly paidalanýǵa berý óńirdiń áleýmettik-ekonomikalyq damýyn qamtamasyz etýge, qalanyń túrki dúniesiniń asa damyǵan mádeni-rýhani jáne týristik ortalyǵy retinde qalyptasýyna jol ashady.