Foto: Ult.kz
15 jeltoqsanda Qytai Halyq Respýblikasynyń Qazaqstan Respýblikasyndaǵy Elshiliginde «Jastardy taný, jastardy túsiný: Qytai men Qazaqstannyń Z býyny jastary arasyndaǵy dialog» atty taqyryptyq seminar ótti, dep habarlaidy Ult.kz.
Sharada Qytai Halyq Respýblikasynyń Qazaqstandaǵy elshisi Han Chýnlin sóz sóilep, onda elshi Qytai men Qazaqstan — taýlar men ózender arqyly tyǵyz bailanysqan tatý kórshi memleketter ǵana emes, sondai-aq óz armandaryn júzege asyrý jolynda iyq tirestire alǵa basyp kele jatqan seriktester ekenin aitty.
«Diplomatiialyq qatynastar ornaǵanyna otyz jyldan astam ýaqyt ishinde eki el basshylarynyń strategiialyq basshylyǵy men jeke qoldaýynyń arqasynda Qytai men Qazaqstan arasyndaǵy qarym-qatynastar tarihi serpilis jasady: tatý kórshilikke negizdelgen dostyq bailanystardan jan-jaqty strategiialyq áriptestikke deiin, ortaq múddeler qaýymdastyǵyn qalyptastyrýdan ortaq taǵdyr qaýymdastyǵyn qurýǵa deiin jetip, memleketaralyq qatynastardyń úlgisine ainaldy.
Biz birlesip talqylaý, birlesip qurý jáne birlesip paidalaný qaǵidattaryn ustana otyryp, «Bir beldeý, bir jol» bastamasyn joǵary sapada iske asyryp kelemiz, osylaisha «Jibek jolynyń» tarihi dańqyn ortaq damýdyń naqty qozǵaýshy kúshine ainaldyryp otyrmyz», - dedi Han Chýnlin óz sózinde.
Sonymen qatar elshi eldiń bolashaǵyn túsiný kóp jaǵdaida onyń jastaryna qalai qaraitynymyzǵa bailanysty dep esepteitinin jetkizdi.
«Qytaida jastardyń damýy ulttyq damýdyń basym kún tártibine naqty engizilgen. Bul — abstraktili uran emes, saiasat qalyptastyrý men resýrstardy bólý úderisteriniń barlyǵynda kórinis tabatyn naqty is-qimyl. Qytai Kommýnistik partiiasy men Qytai úkimeti árdaiym jastarǵa airyqsha mán berip, olarǵa qamqorlyq jasap, senim artyp keledi, jas urpaqqa zor úmit júkteidi. QHR Tóraǵasy Si Tszinpin tereń mándi pikirinde: «Eger jas urpaqtyń asqaq muraty bolyp, jaýapkershilikti óz moinyna alsa, eldiń bolashaǵy bar, ulttyń úmiti bar», — dep atap ótti. Sondai-aq ol: «Jastardyń tilegine qulaq asyp, olardyń damýyna járdemdesý, jastar kásipkerligin qoldaý, jastar úshin senimdi dos, jastarmen jumys isteýdiń shynaiy janashyry jáne jas kópshilikke baǵyt-baǵdar berýshi bolý qajet», — dep basa aitty. Bul tereń taǵylymdy ósietter jańa dáýirdegi jastarmen jumys isteýdiń baǵytyn aiqyndap, onyń negizgi baǵdarshamyna ainaldy. Osyǵan bailanysty biz jastardyń damýyn jan-jaqty qoldaityn tutas ekojúie qalyptastyrýǵa umtylamyz», - dedi ol.
Han Chýnlinniń sózinshe Qytaidyń Qazaqstandaǵy Elshiligi aldaǵy ýaqytta da eki el jastary arasyndaǵy almasýlar men yntymaqtastyqty belsendi túrde qoldap, ózara tanysýǵa, túsinistikti nyǵaitýǵa jáne birlesken kúsh-jigerdi arttyrýǵa yqpal etetin bolady.
«Jer elshileri» jastar qozǵalysynyń kóshbasshysy, Astana halyqaralyq ýniversitetiniń stýdenti Temirlan Maqulbaev Qytai elshiligi uiymdastyryp otyrǵan seminardyń mańyzyna toqtala kele, osyndai sharalar jii uiymdastyrylýy kerek dep esepteitinin aitty. Onyń sózinshe seminarda mańyzdy suraqtar kóterilip, jastar men úlken býyn ókilderi arasynda bailanys ornaidy.
«Qazaqstan Respýblikasy zańdaryna sáikes elde jastar bolyp 14 pen 35 jas aralyǵyndaǵy azamattar jatady. Bul Qazaqstan halqynyń 30 paiyzyn quraidy. Bul eldegi árbir úshinshi azamat jas býyn ókili degen sóz. Al jahandyq turǵyda qarastyratyn bolsaq, «Jas ult uiymynyń» derekteri boiynsha álemde 1,8 mlrd. jas azamat bar eken jáne adamzat tarihyndaǵy jastar eń kóp kezeń. Sondyqtan bul jastar bolashaq turaqty damý, jasyl damý, áleýmettik innovatsiia boiynsha negizgi sheshimderdi qabyldaitynyn kórsetedi degen sóz», - deidi Temirlan Maqulbaev.
«Jer elshileri» jastar qozǵalysy mektepter aýlasyna aǵash otyrǵyzý siiaqty túrli sharalar ótkizip, ekologiialyq bastamalar kóteredi eken. Jastardy qoldap otyrǵan iri uiymdar men mekemelerdiń arqasynda kóptegen jobalar iske asyp jatqan kórinedi.
«Qytai Halyq Respýblikasynyń Qazaqstandaǵy Elshiliginiń arqasyngda biylǵy jyldyń tamyz aiynda ShOS halyqaralyq simýliatsiiasyn uiymdastyrdyq. Bul biz úshin tamasha tájiribe boldy. Sebebi biz jas qatysýshylarymyzǵa ózderin diplomat, delegat, túrli el ókilderi retinde kórýge múmkindik berdi. Bul tek diplomatiia ǵana emes, bul bilim, kásiptik baǵdar jáne jastar ózderine ne unaidy, ne unamaitynyn túsinedi. Bizdiń sharadan keiin jastar diplomat bolý týraldy oilanyp qaitty dep oilaimyn», - dedi jas belsendi.
Sondai-aq Temirlan Maqulbaevtyń aitýynsha ótken aptada Qytai Halyq Respýblikasynyń Qazaqstandaǵy Elshiliginiń qoldaýymen jastar uiymy «Keremet Shyńjań» degen fotokórme ótkizgen. Bul jastardyń mádeni bailanysynyń damýyna zor yqpal etken.
Qytai Halyq Respýblikasynyń Qazaqstan Respýblikasyndaǵy Elshiliginde «Jastardy taný, jastardy túsiný: Qytai men Qazaqstannyń Z býyny jastary arasyndaǵy dialog» atty taqyryptyq seminaryna • «Amanat» partiiasy janyndaǵy «Jastar rýhy» jastar qanatynyń ókili, «Assambleia jastary» respýblikalyq qoǵamdyq birlestiginiń ókili, Qazaqstan halqy Assambleiasy janyndaǵy Jastar assambleiasynyń tóraǵasy, Nazarbaev Ýniversiteti Stýdentter odaǵynyń ókili, BAQ aqparat agenttiginiń jýrnalisi sóz sóilep, jastardyń suraqtaryna jaýap berdi.
